შპიცბერგენი

შპიცბერგენი იგივე სვალბარდი (ნორვ. Svalbard, რუს. Шпицберген, გერმ. Spitzbergen) — ჩრდილოეთის ყინულოვან ოკეანეში მდებარე ფართო პოლარული არქიპელაგი ჩრდილოეთის განედის 76° 26' და 80° 50' და გრინვიჩიდან აღმოსავლეთის გრძედს შორის 10° და 32°. წარმოადგენს ნორვეგიის სამეფოს ზღვისიქითა ტერიტორიას და ყველაზე ჩრდილოეთ მხარეს. ადმინისტრაციული ცენტრი — ლონგირი. არქიპელაგი და მიმდებარე წყლები დემილიტარიზებული ზონაა. შპიცბერგენი ყველაზე ჩრდილოეთით მდებარე ტერიტორიაა, სადაც მუდმივი მოსახლეობა ცხოვრობს, რაც 2012 წლის მონაცემებით 2642 ადამიანს შეადგენდა, რომლებიც ქვეყნის ორ ქალაქში არიან გადანაწილებული: ლონგირსა (~2000) და ბარენცბურგში (~500), სხვა დასახლებულ პუნქტებში მუდმივი მოსახლეობა ან არ არის, ან რამდენიმე ადამიანითაა წარმოდგენილი. ეთნიკური შემადგენლობის მხრივ შპიცპერგენი არაერთეროვანია, ლონგირში ძირითადად ნორვეგიელები (ქვეყნის მოსახლეობის 72 %) და მცირე ოდენობით შვედები, დანიელები, გერმანელები და ტაილანდელები, ხოლო ბარენცბურგში რუსები და რუსულენოვანი უკრაინელები და პოლონელები ცხოვრობენ (საერთო რაოდენობით 449 ადამიანი, ქვეყნის მოსახლეობის 17 %). გეოგრაფია სვალბარდი 1920 წლის ხელშეკრულების თანახმად მოიცავს ყველა იმ კუნძულს, რაც მოქცეულია ჩრდილოეთის განედის 74° და 81° შორის და გრინვიჩიდან აღმოსავლეთის გრძედს 10° და 32° შორის. ეს ტერიტორია 93-ზე მეტ კუნძულს მოიცავს, რომელთა საერთო ფართობი 61 723 კმ²-ია. ყველაზე მსხვილი კუნძულები: დასავლეთი შპიცბერგენი — 37 673 კმ² ჩრდილო-აღმოსავლეთის მიწა (ნორდაუსტლანდეტი) — 14 443 კმ² ეჯი (ეჯეია) — 5074 კმ² ბარენცის კუნძული (ბარენცეია) — 1288 კმ² თეთრი კუნძული (კვიტეია) — 682 კმ² პრინც კარლის მიწა — 615 კმ² კონგსეია — 191 კმ² დათვის კუნძული (ბიერნეია) — 178 კმ² სვენსკეია — 137 კმ² ვილჰელმეია — 120 კმ² ყველა სხვა — 621 კმ² სურათები რესურსები ინტერნეტში Sysselmannen.no დაარქივებული 2011-07-23 საიტზე Wayback Machine. – website of the Governor of Svalbard Svalbard Tourism დაარქივებული 2006-01-14 საიტზე Wayback Machine. – website of the official tourist board TopoSvalbard – Interactive Svalbard map by the Norwegian Polar Institute სქოლიო