ცოლფერაინის სამრეწველო კომპლექსი

ცოლფერაინის სამრეწველო კომპლექსი (გერმ. Zeche Zollverein) — ყოფილი სამრეწველო არეალი გერმანიაში, ჩრდილოეთ რაინ-ვესტფალიის მხარის ქალაქ ესენში. 2001 წლიდან შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში. ქვანახშირის პირველი მაღარო აქ 1847 წელს გაიხსნა და მოქმედება დაიწყო 1851 წელს. მარაგის ამოწურვის გამო, მაღარო 1986 წელს დაიხურა. 1950-იანი წლებიდან დაწყებული, ორი დეკადის განმავლობაში, ამ სახის მაღაროებს შორის ის პირველი იყო ევროპაში. შახტი № 12 1932 წელს გაიხსნა და აგებულია ბაუჰაუზის სტილში. მიჩნეულია არქიტექტურულ და ტექნიკურ შედევრად და „ყველაზე მშვენიერ ქვანახშირის მაღაროდ მსოფლიოში".. იხილეთ აგრეთვე იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები გერმანიაში მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების სია ევროპაში რესურსები ინტერნეტში Webauftritt von Zollverein mit Lageplan des vollständigen Weltkulturerbes Zollverein დაარქივებული 2010-02-15 საიტზე Wayback Machine. Fotoarchiv mit großer Auswahl von Bildern der Zeche Zollverein Weltkulturerbe der Unesco დაარქივებული 2012-03-15 საიტზე Wayback Machine. Ein Septembertag in der Zeche Zollverein. დაარქივებული 2011-09-03 საიტზე Wayback Machine. 360°-Panorama von Zollverein დაარქივებული 2008-10-09 საიტზე Wayback Machine. სქოლიო