Гётынгенская акадэмія навук

Гётынгенская акадэмія навук (ням.: Akademie der Wissenschaften zu Göttingen) — грамадская некамерцыйная арганізацыя ў Гётынгене, галоўны навукова-даследчы цэнтр Ніжняй Саксоніі, член Саюза Акадэмій навук Германіі. Гісторыя Гётынгенская акадэмія навук была створана ў 1751 годзе па распараджэнні курфюрста Георга II як навуковы сход курфюрства Гановер і такім чынам з’яўляецца другім па старшынстве дзяржаўным навуковым сходам Германіі (пасля Берлінскай акадэміі навук). Асаблівасцю новай установы, якая адрознівала яго ад іншых акадэмій навук XVIII стагоддзя, была вельмі цесная сувязь з універсітэтам. У сутнасці абедзве арганізацыі першапачаткова задумваліся як узаемазлучаная сістэма: задачай універсітэта абвяшчалася «навучанне юнацтва», у абавязкі ж акадэміі ўваходзіла «ажыццяўляць даследаванні і спрыяць росквіту навук». Зыходзячы з гэтага, членам Акадэміі мог стаць любы прафесар з Georgia Augusta, які вырашыў прысвяціць сябе не столькі выкладанню, колькі навукова-даследчай дзейнасці. Так, першым прэзідэнтам Акадэміі навук стаў адзін з кіраўнікоў Гётынгенскага ўніверсітэта, славуты анатам Альбрэхт Галер (1708—1777). Сёння Акадэмія па сутнасці з’яўляецца навукова-даследчым і экспертным цэнтрам пры Універсітэце. Структура Гётынгенская акадэмія навук мае класічнае для навуковых таварыстваў Германіі падзел на класы. З моманту заснавання і па цяперашні час вылучаецца два класы: фізіка-матэматычны і гісторыка-філалагічны. Аднак, залічэнне ў Акадэмію па адпаведным класе з’яўляецца фармальнасцю, паколькі асноўным прынцыпам Акадэміі абвешчаны прынцып міждысцыплінарнасці. Агульнае кіраванне ажыццяўляе пленум — сход усіх правадзейных членаў Акадэміі. У перапынках паміж скліканнямі пленума адміністраванне даручана прэзідыуму ў складзе прэзідэнта, віцэ-прэзідэнта, старшыняў абодвух класаў і членаў акадэміі, прызначаных у прэзідыум па рашэнні Пленума. Кіраўніком Акадэміі з’яўляецца прэзідэнт. Праекты Цесная ўзаемасувязь з Гётынгенскім універсітэтам прадвызначыла асаблівую цікавасць Акадэміі да гісторыі нямецкай мовы і літаратуры. Сярод традыцыйных кірункаў навукова-даследчай дзейнасці — вывучэнне творчасці Ё. В. Гётэ і Братоў Грым. Сёння ў Акадэміі створаны пастаянныя рабочыя групы па складанні Слоўніка Гётэ (ням.: Goethe-Wörterbuch) і Энцыклапедыі казак (ням.: Enzyklopädie des Märchens). Узнагароды Гётынгенская акадэмія навук уручае ўзнагароды: прэмію імя Дэні Гайнемана, медаль Ліхтэнберга і іншыя. Крыніцы Літаратура Копелевич Ю. Х., Ожигова Е. П. Научные академии стран Западной Европы и Северной Америки / Отв. ред. член-корр. АН СССР С. Р. Микулинский; Рецензенты: А. М. Кулькин, Е. В. Соболева, П. Б. Шелищ; Институт истории естествознания и техники АН СССР. — Л.: Наука. Ленингр. отд-ние, 1989. — С. 212-221. — 416 с. — 1 550 экз. — ISBN 5-02-027247-7. (в пер.)