't Subberhuuske

Dit artikel is gesjreve in 't Gelaens. Ómdat 't plaatsgebónge is, maogs doe 't ómzètte nao 't Subs, es te dit dialek sjpriks. 't Subberhuuske, ouch waal Villartshaof geneump, is 'ne kesjteëlhaof gelaege aan de randj van 't dörp Sub dat deil oetmaak van de Nederlands Limburgse gemeinte Valkeberg aan de Gäöl. Besjrieving van 't kesjteël 't Subberhuuske is 'ne hiërehaof (en kesjteëlboerderie) oet de 16e eëuw mèt 'n bènneplaatsj en haet 'ne boewsjtiel in de Maaslandjse Renaissance. 't Is opgetrokke oet baksjtein mèt sjpeklaoge en hooksjtein oet mergelblök. Aan de sjtraotzie haet 't kesjteël 'ne 16e eëuwse hooktaore mèt 'ne ingesjnoerde sjpits en ónger de daakliest haet 't hoofgeboew 'n consolefries. Baove de paort bevundj zich 'ne alliantiesjtein van de femielies en vreugere bewonersj de Chalmot du Portal-Van Volckershove oet 1704. Inwèndig haet 't o.a. 'n kariatidensjouw oet 1604 en 'ne sjaorsjteinmantjel mèt sjtöcboezem oet 1624. Taengeneuver 't kesjteël sjtaon 'n sjtèl gemetselde hègkpielers mèt vaze oet de 18e eëuw die oarsjprónkelik deil oet maakde van 't kesjteël. Oarsjprónkelik laog bie 't kesjteël 'ne viever dae 'n euverbliefsel waas van 'n nog vreugere ómgrachting. Op de bènneplaatsj bevundj zich 'n 60 maeter depe waterpöt wo-in nog water sjteit. Gesjiedenis en beweuners De gesjiedenis geit trök tot de 14e eëuw (1381) toen 't ein groatleën waas van de heërlijkheid Awt-Valkeberg. In de 15e eëuw kaom 't in bezit van de heëre van Ghoor en deende 't es Sjoutehoes. Maria van Ghoor sjteunde in de Tachtigjaorige Aorlog Willem van Oranje bie deens planne veur 'ne veldjtoch nao Brussel taenge de Landjvoogdes Isabella van Spanje, dochter van Philips II. Dit leijde, op bevel van Alva tot hun verbanning en de confiscatie van de Villartshaof. 't Woort door Isabella aan de Baronne van Billehè oet Huy gesjónke. In de 17e eëuw kaom de Villartshaof in hènj van Generaal Van Volckershoven. Zien dochter trouwde mèt 'n Hugenoot in Sjtaatse deens, Jacques de Chalmot du Portal. 't Zuud-oastelike deil van 't complex is 't awtste deil. In 1935 woort 't kesjteël door 'ne oetsjlaonde brandj groatesdeils verwoest, wobie 't woonhoes aevel gesjpaard bleef. Taengewoordig is 't geboew es woonhoes in gebruuk door de femielie Bennen.