Վեստերբորկ (համակենտրոնացման ճամբար)

Վեստերբորկ (հոլ.՝ Westerbork), համակենտրոնացման ճամբար, որը ստեղծվել է Նացիստական Գերմանիայի կողմից Նիդերլանդները օկուպացնելուց հետո։ Գտնվել է Դրենթե մարզի Վեստերբորկ բնակավայրում՝ Գերմանիայի սահմանին մոտ։ Պատմություն 1939 թվականին նիդերլանդական իշխանությունները ստեղծեցին Վեստերբորկ ճամբարը հրեա փախստականների համար, որոնք լքել էին Գերմանիայի և դրա կողմից օկուպացված երկրների տարածքները։ Առաջին փախստականները ճամբարում տեղավորվել են հոկտեմբերի 9-ին։ Ճամբարում կառուցվել են 50 բարաք 1800 մարդու համար և այլ ինքնակամ կառույցներ։ Ճամբարը վերածվել է համակենտրոնացման ճամբարի 1941 թվականի վերջին և 1942 թվականի սկզբին։ Վեստերբորկը դարձավ տարանցիկ ճամբար, որտեղ տեղավորեցին Նիդերլանդների հրեաներին և գնչուներին, որոնց հետո պետք է արտաքսեին Աուշվից 2 և Սոբիբոր։ Ճամբարի պարետի կողմից ստեղծված հրեական «անվտանգության ծառայության» ղեկավարներ Կուրտ Շլեզինգերն ու Հայնց Թոդմանը ծաղրում էին ճամբար եկած նորեկներին, վերցնում թանկարժեք իրերը և կանանց դրդում սեռական ծառայություն մատուցելուն։ 1944 թվականի օգոստոսի 7-ից սեպտեմբերի 3-ը ճամբարում է եղել Աննա Ֆրանկն ու իր ընտանիքը, որոնց արտաքսել են Օսվենցիմ, այնտեղից էլ Բերգեն-Բելզեն։ Էթի Հիլեսումը 1942-1943 թվականներին սկզբից կամավոր է եղել ճամբարում, հետո դարձել է կալանավոր։ Նա և ընտանիքը նույնպես արտաքսվել են Օսվենցիմ։ Հայտնի կալանավորներից էին դերասան և ռեժիսոր Կուրտ Գերրոնը, դերասան Օտտո Վալբուրգը։ Վերջնարդյունքում ճամբարում պահվել են նիդերլանդական կոլլաբորացիոնիստները։ 1945 թվականի ապրիլի 12-ին Վեստերբորկը ազատագրվել է կանադացի զինվորների կողմից։ Ինդոնեզիայի անկախության պատերազմից հետո Վեստերբորկում են պահվել փախստականներին։ 1970-ականներին ճամբարը ապասարում են, որի տեղը հուշահամալիր են կառուցում։ Պատկերասրահ Ծանոթագրություններ Գրականություն Jonathan Gardiner: One-Way Ticket from Westerbork. Oegstgeest, The Netherlands: Amsterdam Publishers, 2021, 9789493056756 Hans-Dieter Arntz: Der letzte Judenälteste von Bergen-Belsen. Josef Weiss - würdig in einer unwürdigen Umgebung. Aachen 2012. Jacob Boas, Boulevard des Misères: the Story of the Transit Camp Westerbork. Hamden, Connecticut: Archon Books, 1985 0-208-01977-4 Etty Hillesum, Letters from Westerbork. New York: Pantheon, 1986 0-394-55350-0 (originally published in the Netherlands as Het denkende hart van de barak, 1982) Cecil Law, Kamp Westerbork, transit camp to eternity : the liberation story. Clementsport, N.S. : Canadian Peacekeeping Press, 2000 1896551351 Harry Mulisch, The Discovery of Heaven. Penguin Press, 1992, 0-1402-3937-5 Jacob Presser, The Destruction of the Dutch Jews New York: Dutton, 1969, translated by A. Pomerans. Արտաքին հղումներ Memorial Center Camp Westerbork, official website Cabaret Behind Barbed Wire: Max Ehrlich & the Westerbork Theater Group Netherlands: Westerbork Holocaust Encyclopaedia