Яп (хытӀыгухэр)

Яп хытӀыгухэр - Хы Щэхум яхэт хытӀыгуейцӀыкӀущ. ХытӀгуеишхуэм хэт Кэролинэ хытӀыгуейм щыщщ. Микронезием ихытӀыгу къуэхьэпӀэхэм ящыщщ. Хэкумэтх Яп хытӀыгухэм щӀыуэ яубыд км² 105,4. ХытӀыгухэр Нэхъинхэр: Яп (Yap) — км² 56,15, Гэгил-Тэмил (Gagil-Tomil) — км² 28,82, МаӀап (Maap) — км² 10,64, Румунг (Rumung) — км² 4,30. НэхъцӀыкӀухэр: Билеегили (Bileegiliy), Бий (Biy), Далмеет (Dilmeet), ФангаӀамат (Fangaamat), Гарим (Garim), Митеатоу (Mitheathow), ПаӀакеал (Paakeal), КаӀелик (Qaelik), Руунгуч (Ruunguch), ТараӀанг (Taraang). Тхыдэ ЩӀэныгъэлъхэм къызэрыдагъащӀэмкӀэ, Яп хытӀыгухэр зы уахътэ гуэрым Яп имперэшхуэм и купсэу щытащ. Абы и дамэ щӀэтт хытӀыгубэ (псалъэм папщӀэ Кэролинэ хытӀыгуейр) км 1100-м щӀигъу и кӀыхьагъыу зэкӀэлъыпытыу хым хэтхэу, щхьэж хытӀыгури иерархием и къалэныр игъэзащӀэт. Илъэсым тӀо нэхъыкӀэ хытӀыгухэм ис цӀыхухэр кӀуэти нахъ Ӏэтауэ щыт лъэпкъым и хытӀыгум тыгъэхэр хуашэт, абыхэми зэпамыгэуу нэхъыщхьэжым деж зэхуахьэса тыгъэхэр яшэжт. Псори къыздэнэжтыр Япым тесхэрат. XVII лӀэщӀыгъуэм Яп хытӀыгухэр чэзуурэ зэӀапэхащ Эспаным, Джэрмэным, Японым. Илъэс 1947—1986-хэм АШЗ'м и дамэ щӀилъхьэжауэ щытащ. Жылэдэс Япым дэсщ цӀыху 7391 (илъэс 2000). Экэномикэ АШЗ'м идолларым нэмыщӀ Раи'кӀэ зэджэ мывэ жьыгъей, икум гъуанэ хъурей дэудауэ ахъшэу щызокӀуэ хытӀыгухэм. Абыхэм янэхъиндыдэхэр метри-3-м нос диаметрэр, я Ӏувагъыр сантиметрэ-50-м, я хьэлъагъыри тонни-4-ыу. Гулъытыгъуэхэр