Mexiko

Mexiko (spaansch Mexico), amtlich Verenigte Mexikaansche Staten, (spaansch: Estados Unidos Mexicanos) is en Land in Noordamerika. Mexiko is dat nöördlichste Land in Latienamerika un grenzt in‘n Noorden an de Vereenigte Staten, in’n Süüdwesten an Belize un Guatemala. In’n Westen liggt Mexiko an de Pazifik, in’n Süüdoosten an de Kariebsche See un in’n Oosten an de Gulf vun Mexiko. Mexiko is mit 1.972.550 km² groot un so de dörsteinst gröttste Staat op de Eer. In Mexiko leevt up üm un bi 108.000.000 Minschen. Dat sünd 54,4 Inwahners/km². Hööftstadt vun Mexiko is Mexiko-Stadt mit 8,7 Million Inwahners, dorto noch mol 11 Million Lüüd in de Kuntreien dor ümto. Vun de Inwahners in Mexiko sünd bi 60% Mestizen, 7- 30% Indianers (dat kann nich düütlich faststellt weern) un bi 9% stammt vun Europäers af. Afroamerikaners gifft dat meist gor nich. Amtsspraak in Mexiko is Spaansch. 99% vun de Mexikaners könnt düsse Spraak snacken. Man vun 2003 af an gellt 62 Indianerspraken as Natschonaalspraken. Düsse Spraken warrt vun bi 7,1% vun de Inwahners vun Mexiko snackt. De beiden gröttsten dor mank sünd Nahuatl mit 1,7 Millionen Snackers un Mayathan mit bi 900.000 Snackers. Minschen leven sied rund 10.000 Jahren in Mexiko. Mesoamerika gellt för ene Weeg vun de minschliche Zivilisatschoon mit velen groten Zivilisatschonen so as de Olmeken, Mayas, Zapoteken, Teotihuacan un Purépecha. 1521 begünn de spaansche Koloniaaltied, as de Spaniers de Azteken betwüngen un de Kolonie Nee-Spanien mit Tenochtitlan, nu Mexiko-Stadt, as Hööftstadt oprichten. De Sülverminen maken Nee-Spanien een wichtogen Deel in den transatlantschen Hannel. Na de napoleoonschen Kriegen op dat ibeersch Halfeiland, wunn Mexiko in de Unafhangigkeidskrieg 1821 siene Unafhangigkeid un dat eerste Kaiserriek Mexiko wurr grünnt, dat man gau tohoopbraken is, so dat korte Tied de eerste Republik Mexiko folgt is. 1848 verloor Mexiko enen groten Deel vun sien Territorium an de Verenigten Staten. Liberale Reformen ennen in enen Börgerkrieg, nadem dat twede mexikaansche Kaiserriek mit Maximilian I. vun Öösterriek as Kaiser grünnt worrn is. Een Opstand ünner Benito Juárez störten den Kaiser, so dat Porfirio Díaz as Diktater an de Macht keem. De Mexikaansche Revolutschoon beenn twüschen 1910 un 1920 de Diktatuur. Mexiko is ene Bundsrepublik mit een präsidentschell Systeem. De Legislativ is de Kungress vun de Union mit twee Kamers, de Senaat, de de Bundsstaten reprasenteert, un dat Afoorntenhuus, dat de Lüüd repräsenteert. De Staat deelt sik in 32 Bundsstaten. Dat Land liggt na de Tall vun UNESCO Weltarvsteden op de eerste Platz in Noord- un Süüdamerika un op de sevente Platz weltwied. Mexiko tellt to de aardenrieksten Länner op de Eer un is fievt aardenriekste Land weltwied. Na Mexiko kaamt man ook veel Touristen. 2022 weer dat Land mit 42,2 Millionen Besökers dat sösst meest besocht Land weltwied. Mexiko siene grote Weerdschopskraft, sien kulturell Inflood un bestännig Demokratie maakt dat Land ene regiobale Macht un globaal ene Middelmacht. Bundsstaten Kiek ook bi Städer in Mexiko Literatuur Helmut Hermann, Dorit Heike Gruhn: Reise Know-How Mexiko kompakt. 5. Oplaag. Builefeld: Reise Know-How Verlag Peter Rump, 2023, ISBN 978-3-89662-317-1. Gerhard Heck, Manfred Wöbcke, Thomas Bassen: DuMont Reise-Handbuch Reiseführer Mexiko. 5. Oplaag. Ostfildern: DuMont Reiseverlag, 2023, ISBN 978-3-7701-8199-5. Barbara Schröter (Ruutgever): Das politische System Mexikos. Wiesbaden: Springer VS, 2014, ISBN 978-3-531-19688-6. Anne Huffschmid: Mexiko – das Land und die Freiheit. Zürich: Rotpunktverlag, 2010, ISBN 978-3-85869-427-0. Frank Jacob, Riccardo Altieri (Ruutgever): Das Moderne Mexiko. Von Unabhängigkeitskampf und Revolution. New York: ALTIJA (Egenverlag), 2016. Klaus-Jörg Ruhl, Laura Ibarra Garcia: Kleine Geschichte Mexikos: Von der Frühzeit bis zur Gegenwart. 2. Oplaag. Mönken: C.H. Beck, 2007, ISBN 978-3-406-42166-2. Stefan Rinke: Conquistadoren und Azteken. Cortés und die Eroberung Mexikos. Mönken: C.H. Beck, 2019, ISBN 978-3-406-73399-4. Weblenken Offitschelle Websteed vun de mexikaansche Regeren (spaansch) Offitschelle Websteed vun de mexikaanasche Präsident (spaansch) Lännerinformatschoon – Mexiko vun dat düütsche Butenamt (hoogdüütsch) Düütsche Boodshop in Mexiko (düütsch un spaansch) Karsten Bechle: Mexiko – DOSSIER Innerstaatliche Konflikte. Bundeszentrale für politische Bildung, 9. Dezember 2020, afropen an’n 25. Januar 2021. Maps of Mexico – Online-Landkaarten un Stadplaans vun Mexiko Lännerprofil vun dat Statistisch Bundsamt Literatur von und über Mexiko im Katalog der Deutschen Nationalbibliothek Footnoten