Pulau Pinang

Pulau Pinang (Jawi: ڤولاو ڤينڠ), juga dikenali sebagai Penang (bahasa Inggeris: Penang), ialah sebuah negeri di Malaysia yang terletak di pantai barat laut Semenanjung Malaysia. Negeri ini terdiri daripada dua bahagian yang dipisahkan oleh Selat Pulau Pinang, iaitu Pulau Pinang yang menempatkan ibu negeri, George Town, dan Seberang Perai di tanah besar. Seberang Perai bersempadan dengan Kedah di utara dan timur serta Perak di selatan. Kedua-dua bahagian negeri dihubungkan melalui perkhidmatan feri, Jambatan Pulau Pinang dan Jambatan Sultan Abdul Halim Muadzam Shah. Dengan keluasan kira-kira 1,049 km2 (405 bt2), Pulau Pinang merupakan negeri kedua terkecil di Malaysia selepas Perlis. Berdasarkan Banci Penduduk dan Perumahan Malaysia 2020, negeri ini mempunyai 1,740,405 orang penduduk. Penduduk Pulau Pinang terdiri daripada masyarakat berbilang etnik dan agama, dengan kaum Cina, Melayu dan India sebagai kumpulan utama. Francis Light mengambil alih Pulau Pinang bagi pihak Syarikat Hindia Timur Inggeris pada tahun 1786, manakala Seberang Perai diperoleh secara berperingkat mulai tahun 1800. Pulau Pinang kemudiannya menjadi sebahagian daripada Negeri-Negeri Selat bersama-sama Melaka dan Singapura. Semasa Perang Dunia Kedua, negeri ini diduduki oleh Jepun sebelum dikembalikan kepada pemerintahan British pada tahun 1945. Pulau Pinang menyertai Persekutuan Tanah Melayu pada tahun 1948 dan menjadi sebahagian daripada negara yang mencapai kemerdekaan pada tahun 1957 serta Malaysia pada tahun 1963. Ekonomi Pulau Pinang pada asalnya berasaskan perdagangan entrepôt dan kegiatan pelabuhan bebas. Selepas status pelabuhan bebas George Town dimansuhkan pada tahun 1969, kerajaan negeri menggalakkan pembangunan sektor perindustrian, terutamanya melalui penubuhan Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas pada tahun 1972. Ekonomi negeri kini merangkumi sektor pembuatan, perkhidmatan, perdagangan dan pelancongan. Pada tahun 2008, pusat bersejarah George Town bersama-sama Melaka diiktiraf sebagai Tapak Warisan Dunia oleh UNESCO. Etimologi Nama Pulau Pinang berasal daripada pokok pinang (Areca catechu) yang pernah banyak tumbuh di pulau tersebut. Pulau Pinang turut dikenali dengan gelaran "Pulau Mutiara". Di sepanjang aliran sejarahnya, Pulau Pinang dikenali dengan nama-nama berbeza oleh para pelaut dari pelbagai kawasan. Orang tempatan menamakannya Pulo Ka Satu kerana pulau tersebut merupakan pulau terbesar di sepanjang laluan pelayaran antara Lingga dan Kedah. Orang Siam yang pernah mempunyai pengaruh politik terhadap Kedah memanggilnya Ko Mak (Bahasa Thai: เกาะหมาก). Beberapa catatan pelayar asing turut menyebut kewujudan pokok pinang yang banyak tumbuh di pulau tersebut. Pada abad ke-15, Laksamana Cheng Ho dari Dinasti Ming merujuk kepada pulau ini sebagai Bīngláng Yǔ (Cina tradisional: 檳榔嶼; Cina ringkas: 槟榔屿; Pe̍h-ōe-jī: Pin-nn̂g-sū; secara harfiahnya "Pulau Pinang") dalam carta pandu arah beliau. Dalam buku yang bertajuk Declaraçam de Malaca ("Description of Malacca" atau "Penerangan Melaka"), ahli kartografi Portugis Manuel Godinho de Erédia menamakannya Pulo Pinaom. Sejarah Sejarah awal Penyelidikan arkeologi menemukan rangka manusia dan artifak Neolitik seperti tembikar, kulit siput, dan alat batu di Guar Kepah, Seberang Perai, termasuk rangka yang digelar "Perempuan Pulau Pinang", berusia kira-kira 5,000 hingga 6,000 tahun. Penemuan inskripsi dalam bahasa Pali pada batu megalit di Cherok Tok Kun, Bukit Mertajam, menunjukkan hubungan kawasan tersebut dengan kebudayaan Hindu-Buddha yang berkembang di wilayah utara Semenanjung Tanah Melayu sekitar abad ke-6. Menjelang abad ke-18, Pulau Pinang dan kawasan Seberang Perai merupakan sebahagian daripada wilayah Kesultanan Kedah. Pada masa yang sama, Kedah mempunyai hubungan politik dengan Siam yang berubah mengikut perkembangan politik serantau. Penubuhan dan pemerintahan British Pada tahun 1786, Francis Light memperoleh Pulau Pinang daripada Sultan Abdullah Mukarram Shah, Sultan Kedah, bagi pihak Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI). Light menjanjikan perlindungan ketenteraan British kepada Kedah, walaupun beliau tidak mendapat kuasa daripada SHTI untuk membuat komitmen tersebut. Apabila syarikat enggan menunaikan janji tersebut semasa Kedah diserang Siam, Sultan cuba mengambil semula pulau itu pada tahun 1790, namun gagal. Sebagai kompromi, SHTI bersetuju membayar 6,000 dolar Sepanyol setahun kepada Kedah. Jumlah itu dinaikkan kepada 10,000 dolar apabila Seberang Perai (kemudian dikenali sebagai Province Wellesley) diserahkan kepada SHTI pada tahun 1800. Pada 11 Ogos 1786, Light menamakan pulau itu sebagai “Prince of Wales Island” dan penempatan di Tanjung Penaga dinamakan George Town sempena Raja George III. Pulau ini kemudiannya berkembang menjadi sebuah pelabuhan bebas utama di Selat Melaka. Pulau Pinang dimasukkan ke dalam Negeri-Negeri Selat bersama Melaka dan Singapura pada tahun 1826, di bawah pentadbiran British di India British. Ia menjadi tanah jajahan Mahkota British yang berasingan pada tahun 1867, menjadikan George Town sebagai ibu negeri. Sepanjang abad ke-19, perkembangan perdagangan dan kegiatan pelabuhan mendorong pertumbuhan George Town serta penghijrahan penduduk dari China, India dan kawasan lain. Perang dunia dan pendudukan Jepun [[Fail:Royal Marines Parade in Penang (5316034010).jpg |thumb |left |alt=Anggota Tentera Laut Diraja British berarak di George Town pada tahun 1945 |Anggota Tentera Laut Diraja British di George Town selepas Operasi Jurist pada tahun 1945. ]] Pulau Pinang muncul daripada Perang Dunia Pertama dengan kerosakan yang kecil, kecuali Pertempuran Pulau Pinang di mana kapal penjelajah Imperial German Navy SMS Emden menenggelamkan dua kapal perang Bersekutu di perairan George Town. Sepanjang zaman antara perang, pihak British menyedari keperluan untuk memperkukuh angkatan tentera mereka di utara Tanah Melayu. Namun begitu, sikap lalai dan kekurangan sumber menyebabkan tentera British tidak bersedia untuk menghadapi pencerobohan Jepun pada permulaan Perang Pasifik. Meskipun Pulau Pinang diisytiharkan sebagai kubu pertahanan, Pulau Pinang jatuh tanpa tentangan kepada Tentera Darat Imperial Jepun pada 19 Disember 1941 selepas serangan udara harian. Pihak British secara rahsia memindahkan penduduk Eropah dari Pulau Pinang; sejarawan Raymond Callahan berpendapat bahawa "keruntuhan moral pemerintahan British di Asia Tenggara tidak berlaku di Singapura, tetapi di Pulau Pinang". Pulau Pinang kemudiannya dinamakan semula sebagai Tojo-to bersempena Perdana Menteri Hideki Tojo. Polis tentera Jepun mengenakan kawalan dengan membunuh orang Cina tempatan di bawah dasar Sook Ching, manakala wanita pula dipaksa menjadi hamba seks dalam sistem "wanita penghibur". Dermaga Swettenham ditukar menjadi pangkalan kapal selam utama oleh Kuasa Paksi. Antara tahun 1944 dan 1945, pesawat pengebom Bersekutu dari India menyerang bangunan pentadbiran dan ketenteraan di George Town, yang menyebabkan beberapa bangunan kolonial rosak atau musnah. Selat Pulau Pinang dipasang periuk api untuk mengehadkan pergerakan kapal Jepun. Berikutan penyerahan Jepun, George Town menjadi penempatan pertama di Tanah Melayu yang dibebaskan oleh marin British melalui Operasi Jurist pada 3 September 1945. Tahun-tahun pascaperang Pulau Pinang diletakkan di bawah Pentadbiran Tentera British (Tanah Melayu) sehingga 1946, selepas itu Negeri-Negeri Selat dimansuhkan. Pihak British berusaha untuk menyatukan entiti politik dalam Tanah Melayu British, termasuk Jajahan Mahkota Pulau Pinang, di bawah satu pentadbiran tunggal yang dikenali sebagai Kesatuan Malaya. Pada mulanya, hasrat untuk menggabungkan Pulau Pinang ke dalam kawasan majoriti Melayu yang luas tidak mendapat sambutan daripada penduduk Pulau Pinang. Jawatankuasa Pemisahan Pulau Pinang ditubuhkan pada tahun 1948 kerana kebimbangan ekonomi dan etnik, namun percubaan mereka untuk menghalang penyatuan Pulau Pinang dengan Tanah Melayu gagal kerana tidak mendapat sokongan British. Bagi meredakan kebimbangan para penyokong pemisahan, kerajaan British menjamin status pelabuhan bebas George Town dan memperkenalkan semula pilihan raya majlis perbandaran pada tahun 1951. George Town menjadi majlis perbandaran penuh pilihan raya pertama di Tanah Melayu menjelang 1956 dan dianugerahkan status bandar raya oleh Ratu Elizabeth II pada tahun berikutnya. Ini menjadikan George Town sebagai bandar raya pertama dalam Persekutuan Tanah Melayu, dan seterusnya, Malaysia. Era pascakemerdekaan Status pelabuhan bebas George Town dimansuhkan oleh Kerajaan Persekutuan Malaysia pada tahun 1969. Langkah ini menyebabkan penurunan aktiviti perdagangan maritim, sekali gus membawa kepada peningkatan kadar pengangguran dan penghijrahan modal insan. Bagi memulihkan ekonomi, Ketua Menteri Lim Chong Eu menubuhkan Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas pada tahun 1972. Perkembangan sektor perindustrian menyumbang kepada pemulihan dan pertumbuhan ekonomi Pulau Pinang sehingga lewat 1990-an. Semasa pentadbiran Lim, Jambatan Pulau Pinang, iaitu hubungan jalan raya tetap pertama antara bahagian pulau dengan tanah besar, dibuka pada tahun 1985. Menurut Ooi dan Goh, tumpuan pembangunan persekutuan ke arah Kuala Lumpur turut menyumbang kepada kehilangan daya saing ekonomi Pulau Pinang. Pemansuhan Akta Kawalan Sewa pada tahun 2001 mempercepat perubahan guna bangunan dan perpindahan sebahagian penduduk dari pusat bersejarah George Town. Usaha pemuliharaan warisan akhirnya membawa kepada pengiktirafan George Town sebagai Tapak Warisan Dunia UNESCO pada tahun 2008. Geografi [[Fail:Calflier001 George Town Penang aerial.jpg |thumb |alt=Pandangan udara George Town dan Butterworth yang dipisahkan oleh Selat Pulau Pinang |George Town dan Butterworth dipisahkan oleh Selat Pulau Pinang. ]] Dengan keluasan 1,049 km2 (405 bt2), Pulau Pinang ialah negeri kedua terkecil di Malaysia selepas Perlis. Negeri ini terletak di pantai barat laut Semenanjung Malaysia, menghadap Selat Melaka. Negeri ini terdiri daripada dua bahagian utama yang dipisahkan oleh Selat Pulau Pinang, iaitu bahagian pulau dan Seberang Perai di tanah besar. Selat tersebut mempunyai kelebaran kira-kira 3 km (1.9 bt) pada bahagian tersempit dan 13 km (8.1 bt) pada bahagian terluas. Bahagian pulau mempunyai keluasan kira-kira 295 km2 (114 bt2), manakala Seberang Perai meliputi kawasan tanah besar negeri ini. Seberang Perai bersempadan dengan Kedah di utara dan timur serta Perak di selatan. Dari segi pentadbiran tempatan, kawasan di bahagian pulau terletak di bawah bidang kuasa Majlis Bandaraya Pulau Pinang. Kawasan ini turut merangkumi beberapa pulau kecil di sekitarnya, termasuk Pulau Jerejak, Pulau Betong, Pulau Kendi dan Pulau Rimau. Seberang Perai merangkumi bahagian tanah besar Pulau Pinang. Bentuk muka bumi [[Fail:Andaman Island in George Town, Penang 2024.jpg |thumb |alt=Kawasan penambakan Pulau Andaman di pesisir timur laut Pulau Pinang |Kawasan penambakan Pulau Andaman pada tahun 2024. ]] Bahagian pulau mempunyai bentuk muka bumi yang berbukit di kawasan pedalaman, manakala dataran pantainya secara umumnya sempit. Kawasan tanah pamah yang lebih luas terletak di bahagian timur laut pulau. George Town berkembang daripada sebuah penempatan di hujung timur laut pulau kepada kawasan bandar yang meluas ke bahagian lain di pulau tersebut. Kawasan pantai barat secara relatifnya mempunyai tahap pembangunan bandar yang lebih rendah berbanding pantai timur. Kawasan perbukitan mendominasi bahagian tengah pulau. Titik tertinggi negeri ini ialah Bukit Bendera, dengan ketinggian 833 m (2,733 ka) dari aras laut. Sebaliknya, Seberang Perai mempunyai bentuk muka bumi yang kebanyakannya rata, kecuali kawasan berbukit di sepanjang sempadan timur dengan Kedah. Beberapa projek penambakan tanah telah dilaksanakan di sepanjang pantai timur pulau bagi menyediakan kawasan baharu untuk pembangunan bandar. Pada tahun 2023, kerja awal projek penambakan Pulau Silikon dimulakan di perairan selatan Pulau Pinang. Pulau buatan yang dicadangkan seluas kira-kira 920 he (2,300 ekar) itu merupakan sebahagian daripada rancangan pembangunan kawasan perindustrian dan teknologi. Kerja penambakan turut dijalankan di pesisir Persiaran Gurney bagi pembangunan Teluk Gurney, sebuah taman awam dan kawasan rekreasi tepi laut. Antara sungai utama di Pulau Pinang ialah Sungai Pinang, Sungai Perai, Sungai Muda dan Sungai Kerian. Sungai Muda membentuk sebahagian sempadan utara antara Seberang Perai dengan Kedah, manakala Sungai Kerian membentuk sebahagian sempadan selatan negeri dengan Perak. Iklim Pulau Pinang mempunyai iklim hutan hujan tropika (Af) menurut Pengelasan iklim Köppen. Suhu di negeri ini secara umumnya kekal tinggi sepanjang tahun dengan variasi bermusim yang kecil. Seperti kawasan lain di pantai barat Semenanjung Malaysia, Pulau Pinang kadangkala terjejas oleh jerebu Asia Tenggara akibat pencemaran udara rentas sempadan. Sebuah pejabat meteorologi yang dikendalikan oleh Jabatan Meteorologi Malaysia terletak di Bayan Lepas. Alam semula jadi Sebahagian kawasan semula jadi di Pulau Pinang dilindungi sebagai hutan simpan kekal. Sebanyak 7,761 he (77.61 km2) kawasan di negeri ini diwartakan sebagai hutan simpan kekal. Pada tahun 2021, kawasan seluas 12,481 he (124.81 km2) diiktiraf oleh UNESCO sebagai Rizab Biosfera Bukit Bendera. Kawasan perlindungan di negeri ini termasuk Taman Negara Pulau Pinang, yang meliputi kawasan seluas 2,562 he (25.62 km2) di bahagian barat laut pulau. Taman negara tersebut merupakan destinasi ekopelancongan utama di negeri ini, bersama-sama dengan Taman Botani Pulau Pinang dan Tropical Spice Garden. Pentadbiran Pulau Pinang ialah salah satu daripada empat negeri di Malaysia yang tidak mempunyai pemerintah beraja. Perlembagaan Negeri Pulau Pinang, yang mula berkuat kuasa pada tahun 1957, merupakan undang-undang tertinggi negeri dan mengandungi 42 perkara yang mengatur kuasa serta pentadbiran Kerajaan Negeri. Ketua negeri Pulau Pinang ialah Yang di-Pertua Negeri, yang dilantik oleh Yang di-Pertuan Agong. Ramli Ngah Talib memegang jawatan tersebut sejak tahun 2025. Peranan Yang di-Pertua Negeri kebanyakannya bersifat istiadat mengikut Perlembagaan Negeri Pulau Pinang. Antara tugas perlembagaannya termasuk melantik Ketua Menteri Pulau Pinang dan memberikan perkenan kepada rang undang-undang yang diluluskan oleh Dewan Undangan Negeri Pulau Pinang. Kerajaan Negeri Pulau Pinang mempunyai badan eksekutif dan perundangan sendiri. Menurut Perlembagaan Persekutuan Malaysia, bidang kuasa negeri merangkumi antaranya hal ehwal tanah, pertanian dan perhutanan, kerajaan tempatan serta pentadbiran negeri. Kerajaan Negeri dan Kerajaan Persekutuan turut berkongsi bidang kuasa dalam beberapa perkara, termasuk kebajikan sosial, perlindungan hidupan liar dan taman negara, biasiswa, perancangan bandar, saliran dan pengairan serta kesihatan awam. Dewan Undangan Negeri Pulau Pinang terdiri daripada 40 orang ahli yang dipilih melalui pilihan raya negeri bagi mewakili kawasan pilihan raya masing-masing untuk tempoh maksimum lima tahun. Komposisi demografi negeri turut mempengaruhi corak politik Pulau Pinang. Pada tahun 2023, penduduk bukan Melayu membentuk majoriti di 25 daripada 40 kawasan Dewan Undangan Negeri. Eksekutif Majlis Mesyuarat Kerajaan Negeri Pulau Pinang merupakan badan eksekutif negeri dan diketuai oleh Ketua Menteri Pulau Pinang, yang berperanan sebagai ketua kerajaan negeri. Sejak 1957, semua Ketua Menteri Pulau Pinang berasal daripada masyarakat Cina Malaysia. Pada tahun 2018, Dewan Undangan Negeri meluluskan pindaan perlembagaan negeri yang mengehadkan tempoh perkhidmatan Ketua Menteri kepada dua penggal. Chow Kon Yeow daripada Parti Tindakan Demokratik (DAP) memegang jawatan Ketua Menteri sejak tahun 2018. Perundangan Dewan Undangan Negeri Pulau Pinang ialah badan perundangan unikameral yang terdiri daripada 40 orang Ahli Dewan Undangan Negeri (ADUN). Persidangannya diadakan di Bangunan Dewan Undangan Negeri Pulau Pinang di George Town. Selaras dengan sistem Westminster, ahli Majlis Mesyuarat Kerajaan Negeri Pulau Pinang dilantik daripada kalangan ADUN. Sebarang pindaan terhadap Perlembagaan Negeri Pulau Pinang memerlukan sokongan sekurang-kurangnya dua pertiga daripada jumlah anggota DUN. Dewan boleh dibubarkan sebelum tamat tempohnya bagi membolehkan pilihan raya negeri diadakan. Dalam pilihan raya negeri 2023, Pakatan Harapan (PH) dan Barisan Nasional (BN) bekerjasama dalam menghadapi pilihan raya. Gabungan PH–BN memenangi 29 daripada 40 kerusi Dewan Undangan Negeri, manakala Perikatan Nasional (PN) memenangi 11 kerusi. Kerajaan tempatan Pentadbiran kerajaan tempatan di Pulau Pinang dilaksanakan oleh dua pihak berkuasa tempatan yang bertaraf bandar raya. Bidang kuasa kerajaan tempatan termasuk perancangan bandar, penyelenggaraan kawasan awam, pengurusan sisa, pelesenan perniagaan dan penyelenggaraan jalan perbandaran. Majlis Bandaraya Pulau Pinang (MBPP) mentadbir kawasan di bahagian pulau, manakala Majlis Bandaraya Seberang Perai (MBSP) mentadbir Seberang Perai. Kedua-dua pihak berkuasa tempatan diketuai oleh seorang datuk bandar. Pulau Pinang turut dibahagikan kepada lima daerah pentadbiran, iaitu dua di bahagian pulau dan tiga di Seberang Perai. Setiap daerah ditadbir oleh pejabat daerah dan tanah yang diketuai oleh seorang pegawai daerah. Pentadbiran daerah mempunyai fungsi yang berbeza daripada pihak berkuasa tempatan. Selepas Pakatan Rakyat membentuk kerajaan negeri susulan pilihan raya negeri 2008, kerajaan negeri berusaha untuk mengadakan semula pilihan raya kerajaan tempatan yang digantung sejak tahun 1960-an. Namun, Cadangan tersebut tidak dapat dilaksanakan selepas timbul pertikaian mengenai bidang kuasa kerajaan negeri untuk mengadakan pilihan raya kerajaan tempatan. Mahkamah Persekutuan Malaysia kemudiannya memutuskan bahawa kerajaan negeri tidak mempunyai bidang kuasa untuk melaksanakan pilihan raya tersebut. Kehakiman Perkembangan awal sistem kehakiman moden di Malaysia mempunyai kaitan dengan penubuhan institusi kehakiman British di George Town pada awal abad ke-19. Pada tahun 1807, sebuah piagam diraja dikeluarkan bagi menubuhkan mahkamah di Pulau Pinang. Mahkamah tersebut mula beroperasi pada tahun berikutnya, dengan Edmond Stanley dilantik sebagai Recorder pertama. Mahkamah Tinggi Pulau Pinang merupakan sebahagian daripada sistem Mahkamah Tinggi di Malaysia. "Ribuan Beri Penghormatan Terakhir kepada Karpal Singh". The Borneo Post. 21 April 2014. Dicapai pada 30 Disember 2023.</ref> Mahkamah rendah di negeri ini terdiri daripada Mahkamah Sesyen dan Mahkamah Majistret. Hubungan luar negeri Pulau Pinang merupakan negeri dengan kehadiran misi diplomatik asing terbanyak dalam kalangan negeri di Malaysia. Setakat 2023, seramai 27 buah negara mempunyai konsulat atau konsul kehormat yang dilantik di negeri ini. Kerajaan Negeri Pulau Pinang juga menandatangani perjanjian negeri kembar dengan Wilayah Kanagawa di Jepun dan persahabatan negeri dengan Wilayah Hainan di China. Konsulat Senarai ini berdasarkan maklumat Kementerian Luar Negeri Malaysia, melainkan dinyatakan sebaliknya. Keselamatan Pada tahun 1861, Pasukan Sukarelawan Pulau Pinang dan Wilayah Wellesley (P&PWVC) ditubuhkan sebagai pasukan tentera sukarelawan kedua di Tanah Melayu selepas Pasukan Sukarelawan Singapura. Pada awalnya, pasukan ini hanya dianggotai oleh orang Eropah dan kaum lain dihalang daripada menyertai sehingga tahun 1899. Kemudian, P&PWVC berkembang menjadi Batalion ke-3 Pasukan Sukarelawan Negeri-negeri Selat (SSVF) dan menjelang tahun 1937, ia merangkumi platun mesingan Eropah, kompeni senapang Melayu, seksyen perubatan, dan simpanan ibu pejabat. Walaupun bilangan anggota meningkat menjelang pendudukan Jepun, batalion ini akhirnya dipindahkan dari Pulau Pinang tanpa sempat berperang. Selepas merdeka, Kerajaan Persekutuan Malaysia bertanggungjawab sepenuhnya ke atas hal ehwal pertahanan negara. Pulau Pinang menempatkan Batalion ke-2 Rejimen Askar Melayu Diraja dan Rejimen 509 Askar Wataniah, yang merupakan kesinambungan sejarah P&PWVC. Tentera Laut Diraja Malaysia (TLDM) juga mempunyai pangkalan simpanan sukarela di George Town. Pangkalan Udara TUDM Butterworth pula menjadi ibu pejabat kepada Sistem Pertahanan Kawasan Bersepadu (HQIADS). Pangkalan ini turut menjadi lokasi penempatan secara bergilir oleh pasukan tentera udara dan darat Australia, termasuk Kompeni Rifle Butterworth. Demografi Setakat 2020, Pulau Pinang mempunyai populasi seramai 1,740,405 orang dan kadar kepadatan penduduk tertinggi dalam kalangan semua Negeri dan Wilayah Persekutuan Malaysia, iaitu 1,659/km2 (4,300/sq mi). Pulau Pinang juga merupakan negeri kedua paling berbandar di Malaysia, dengan kadar urbanisasi sebanyak 92.5%. 54% daripada penduduk Pulau Pinang menetap di Seberang Perai, manakala baki 46% tinggal di George Town. George Town juga merupakan bandar teras kepada Konurbasi George Town, iaitu kawasan metropolitan kedua terbesar di Malaysia. Antara tahun 2015 dan 2016, Pulau Pinang mencatat nisbah keberkesanan migrasi antara negeri tertinggi, hasil daripada kepelbagaian ekonominya. Majoriti penghijrah antara negeri berasal dari Perak, Selangor, Kedah, Johor dan Kuala Lumpur. Etnik Pada tahun 2020, populasi Pulau Pinang terdiri daripada kira-kira 41.3% kaum Cina, 40.7% Melayu, 8.9% India, 0.5% Bumiputera lain, 0.6% etnik lain, dan 8.1% bukan warganegara. Komuniti Cina Pulau Pinang termasuk golongan Peranakan Cina, yang dikenali dengan seni bina, pakaian dan masakan yang tersendiri. Negeri ini juga menempatkan masyarakat Eurasia, Siam dan Arab. Warga asing mewakili 8% populasi, dengan lebih 38% daripada mereka menetap di pusat bandar George Town, Paya Terubong dan Bayan Lepas. Bahasa Bahasa Melayu ialah bahasa rasmi Pulau Pinang. Bahasa Inggeris pernah menjadi bahasa rasmi semasa pemerintahan British dan terdapat cadangan agar ia dijadikan bahasa rasmi kedua. Dalam kalangan etnik Cina, dialek utama termasuk Bahasa Hokkien Pulau Pinang, Teochew, Hakka, dan Kantonis. Bahasa Tamil merupakan bahasa utama masyarakat India, selain Malayalam, Telugu, Hindi dan Punjabi. Bahasa Hokkien Pulau Pinang juga berfungsi sebagai lingua franca antara kumpulan etnik Cina, dan terdapat usaha komuniti untuk memeliharanya. Agama Pulau Pinang, seperti negeri-negeri lain di Semenanjung Malaysia, menjadikan Islam sebagai agama rasmi. Namun begitu, Pulau Pinang merupakan satu daripada dua negeri (selain Sarawak) yang tiada majoriti mutlak Muslim. Pulau Pinang mengiktiraf kebebasan beragama dan perhimpunan keagamaan. Ia turut mempunyai badan khas seperti Penang Harmony Corporation dan Lembaga Wakaf Hindu Pulau Pinang untuk mengurus hal ehwal bukan Islam dan memupuk keharmonian antara agama. Ekonomi Pulau Pinang merupakan antara negeri dengan keluaran dalam negara kasar (KDNK) dan KDNK per kapita tertinggi di Malaysia. Ekonomi Pulau Pinang dipacu terutamanya oleh sektor pembuatan dan perkhidmatan. Pada tahun 2023, Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) Pulau Pinang bernilai RM128.593 bilion (US$28.016 bilion) dengan kadar pertumbuhan sebanyak 3.3%. KDNK per kapita Pulau Pinang pada tahun 2023 ialah RM72,586. Kawasan Konurbasi George Town mempunyai nilai KDNK mencecah US$30 bilion pada 2020, menjadikannya ekonomi metropolitan kedua terbesar di Malaysia selepas Lembah Klang. Pulau Pinang menyumbang kira-kira RM7 bilion kepada hasil cukai tahunan negara dan mencatat kadar pengangguran antara terendah di negara ini iaitu 2.2% pada 2023. Gaji bulanan purata meningkat kepada RM3,557, kedua tertinggi selepas Selangor, manakala kadar penyertaan tenaga buruh meningkat kepada 71.3%. Pulau Pinang merupakan destinasi utama pelaburan asing di Malaysia, meraih US$13.4 bilion atau hampir 33% daripada keseluruhan pelaburan langsung asing (FDI) negara pada tahun 2023. Sebahagian besar FDI ini datang dari Belanda, Kepulauan Cayman dan Singapura. Negeri ini juga menjadi hab utama bagi syarikat multinasional dalam rantaian bekalan global elektronik, menyumbang lebih 5% daripada jualan semikonduktor dunia. Pulau Pinang juga ialah pengeksport terbesar Malaysia dengan nilai eksport lebih RM447 bilion (31% daripada jumlah eksport negara pada 2023). Sektor perkhidmatan terus berkembang, dengan Pulau Pinang menjadi hab Perkhidmatan Perniagaan Global (Global Business Services, GBS) kedua paling popular di negara ini dan pusat kewangan utama wilayah pantai barat. Pelancongan, acara perniagaan dan pelancongan kesihatan turut menyumbang kepada kepesatan sektor ini. Pulau Pinang digambarkan oleh Bloomberg sebagai "kejayaan ekonomi terbesar Malaysia" sejak 2008, walaupun tumpuan Kerajaan Persekutuan lebih terarah kepada negeri lain. Hutang negeri dikurangkan kepada hanya RM41.1 juta pada 2022. Nilai Indeks Pembangunan Manusia (HDI) Pulau Pinang turut meningkat kepada 0.839 pada 2023, tertinggi dalam kalangan negeri-negeri (tidak termasuk Wilayah Persekutuan). Kemajuan ekonomi ini turut menarik minat pelabur hartanah. George Town diiktiraf sebagai destinasi pelaburan hartanah komersial paling menarik di Malaysia oleh Knight Frank pada 2016, dan pasaran hartanah kediaman Pulau Pinang berada di tempat kedua di Asia Tenggara selepas Singapura pada 2023. Pembuatan Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas , dikenali sebagai Lembah Silikon Timur, merupakan zon perdagangan bebas pertama di Malaysia pascakemerdekaan dan kini menjadi hab utama pembuatan elektronik. Pada awal selepas kemerdekaan Tanah Melayu, usaha perindustrian Pulau Pinang tertumpu kepada dasar penggantian import.Pada ketika itu, George Town masih menikmati status pelabuhan bebas. Kawasan perindustrian pertama dibina pada 1960-an di Mak Mandin dan Perai semasa pentadbiran Ketua Menteri pertama, Wong Pow Nee. Namun, pemansuhan status pelabuhan bebas George Town dan kejatuhan kerajaan Wong pada 1969 menandakan titik perubahan dalam ekonomi negeri ini. Penggantinya, Lim Chong Eu, melaksanakan transformasi ekonomi besar-besaran. Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas (Bayan Lepas FIZ) ditubuhkan pada 1972, diikuti oleh Zon Perindustrian Bebas Perai pada 1980. Zon-zon ini memainkan peranan penting dalam memulihkan ekonomi negeri dan memacu pertumbuhan ekonomi menjelang akhir abad ke-20. Kerajaan Negeri kini giat membangunkan kawasan perindustrian baharu di Seberang Perai seperti di Seberang Jaya, Bukit Minyak dan Batu Kawan bagi memenuhi permintaan tanah industri. Sektor pembuatan Pulau Pinang menarik pelaburan asing langsung (FDI) bernilai US$13.1 bilion pada 2023, iaitu hampir 47% daripada jumlah keseluruhan Malaysia. Antara syarikat multinasional (MNC) yang mempunyai operasi pengilangan di Pulau Pinang termasuk AMD, Bosch, Broadcom, Dell, HP, Intel, Motorola, Osram dan Renesas. Menurut Financial Times pada 2024, Pulau Pinang berada dalam kedudukan strategik untuk meraih manfaat daripada perang perdagangan China–AS melalui strategi "China Plus One". Perkhidmatan Sektor perkhidmatan menyumbang 48% daripada KDNK Pulau Pinang pada tahun 2023 dan menggaji hampir dua pertiga tenaga kerja negeri. George Town merupakan pusat perdagangan utama di utara Malaysia. Perkhidmatan kewangan dan berkaitan menyumbang 9% daripada KDNK negeri. Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang ialah yang kedua tersibuk di Malaysia dari segi pergerakan pesawat dan mengendalikan eksport bernilai RM365 bilion pada 2023, tertinggi dalam kalangan pintu masuk negara. Pelabuhan Pulau Pinang pula mengendalikan lebih 1.4 juta kontena (TEUs) pada 2024, ketiga tertinggi di Malaysia. Pulau Pinang juga meneroka pemelbagaian ekonomi melalui pelancongan kesihatan, acara perniagaan, ekopelancongan dan persinggahan kapal pelayaran. Ia kini merupakan destinasi utama pelancongan kesihatan di Malaysia. Industri acara perniagaan negeri menjana impak ekonomi hampir RM1.3 bilion pada 2024. Sektor runcit Pulau Pinang turut meriah dengan gabungan pusat beli-belah moden dan rumah kedai tradisional yang menawarkan produk tempatan. Negeri ini juga merupakan hab utama untuk perkhidmatan dikongsi dan penyumberan luar (SSO). Menjelang 2016, Pulau Pinang menerima pelaburan GBS bernilai RM4.1 bilion, kedua selepas Kuala Lumpur.Perluasan operasi syarikat MNC ke Pulau Pinang mewujudkan ribuan pekerjaan dan meningkatkan permintaan terhadap ruang pejabat baharu.Ekosistem syarikat permulaan (startup) turut berkembang. Pengangkutan Pulau Pinang dihubungkan dengan tanah besar Seberang Perai melalui dua jambatan utama, iaitu Jambatan Pulau Pinang yang berukuran 13.5 kilometer dan Jambatan Sultan Abdul Halim Muadzam Shah sepanjang 24 kilometer. Seberang Perai pula boleh diakses melalui Lebuhraya Utara–Selatan yang membentang sepanjang pantai barat Semenanjung Malaysia. Antara jalan bertol utama lain termasuklah Lingkaran Luar Butterworth (BORR) dan Lebuhraya Butterworth–Kulim. Tambahan pula, Laluan kereta api Pantai Barat oleh Keretapi Tanah Melayu (KTM) melalui Seberang Perai, dengan Stesen Kereta Api Butterworth berfungsi sebagai terminal utama di utara Malaysia. Selain perkhidmatan KTM biasa, Butterworth juga merupakan hentian utama bagi Eastern and Oriental Express yang menghubungkan Bangkok dan Singapura. Penang Sentral merupakan hab transit utama negeri ini, yang terletak bersebelahan dengan Pangkalan Sultan Abdul Halim dan Stesen Butterworth. Setakat tahun 2023, sistem jalan raya Pulau Pinang (tidak termasuk jalan bertol) meliputi jarak sejauh 6,725.1 kilometer. Antara lebuh raya utama di pulau ialah Lebuhraya Tun Dr Lim Chong Eu yang membentang di pesisir timur dan menghubungkan pusat bandar George Town, Zon Perindustrian Bebas Bayan Lepas, Jambatan Pulau Pinang dan Jambatan Sultan Abdul Halim Mu’adzam Shah. Jalan Lingkaran Dalam George Town merupakan laluan utama di pusat bandar manakala Laluan Persekutuan 6 pula melingkari seluruh kawasan pulau. Pengangkutan awam Pada zaman penjajahan British, George Town merupakan pelopor sistem pengangkutan awam di Tanah Melayu. Sistem trem pertama yang digerakkan menggunakan wap mula beroperasi pada 1880-an, namun dihentikan pada tahun 1936. Walau bagaimanapun, beca masih boleh dilihat di sekitar bandar sebagai tarikan pelancongan. Pengangkutan awam utama di Pulau Pinang adalah bas awam. Sejak ditubuhkan pada tahun 2007, Rapid Penang mengendalikan 47 laluan bas aktif termasuk ke Sungai Petani, Kulim dan Kerian. Sejak tahun 2024, Rapid Penang mengendalikan perkhidmatan bas van atas permintaan untuk menangani masalah sambungan “jarak terakhir” di kawasan seperti George Town, Jelutong dan Bayan Lepas. Sistem rel dalam negeri ini hanyalah Kereta api Bukit Bendera, satu-satunya kereta api funikular di Malaysia. Sebuah sistem kereta kabel baharu sedang dibina untuk mengurangkan kebergantungan pada perkhidmatan sedia ada. Sebagai sebahagian daripada Pelan Induk Pengangkutan Pulau Pinang, Kerajaan Negeri merancang sistem rel transit bandar pertama di luar Lembah Klang. Pada tahun 2024, Kerajaan Persekutuan mengambil alih projek Laluan Mutiara, iaitu sistem LRT sepanjang 29.5 kilometer yang menghubungkan George Town dengan Seberang Perai. Projek ini mula dibina pada 2025 dan dijangka siap menjelang 2031. Infrastruktur laluan pejalan kaki dan berbasikal turut dipertingkatkan. Pada 2016, Pada tahun 2016, George Town menjadi bandar pertama di Malaysia yang memperkenalkan sistem perkongsian basikal awam, LinkBike. Udara Lapangan Terbang Antarabangsa Pulau Pinang terletak kira-kira 16 kilometer di selatan George Town. Ia merupakan lapangan terbang utama di wilayah barat daya Malaysia dan menyediakan penerbangan terus ke bandar-bandar serantau seperti Kuala Lumpur, Singapura, Bangkok, Taipei, Hong Kong, Xiamen, Shanghai, Doha dan Dubai. Ia merupakan lapangan terbang kedua tersibuk di Malaysia dari segi pergerakan pesawat dan mencatat lebih 7.6 juta penumpang pada tahun 2024. Ia juga mengendalikan jumlah eksport tertinggi bagi semua pintu masuk negara. Setakat tahun 2025, lapangan terbang ini sedang dinaik taraf untuk meningkatkan kapasiti tahunan kepada 12 juta penumpang menjelang 2028. Laut Walaupun perdagangan maritim Pulau Pinang merosot selepas kehilangan status pelabuhan bebas George Town pada 1969, Pelabuhan Pulau Pinang kekal sebagai pelabuhan utama bagi wilayah barat daya Semenanjung Malaysia dan selatan Thailand. Pada tahun 2024, Pelabuhan Pulau Pinang mengendalikan lebih 1.4 juta unit bersamaan dua puluh kaki (TEU). Swettenham Pier yang terletak di pusat bandar George Town merupakan terminal persinggahan utama bagi kapal persiaran. Pada 2017, ia mencatat 125 panggilan pelabuhan, melebihi Pelabuhan Klang. Ia juga menerima kapal persiaran mewah seperti Queen Mary 2 serta lawatan kapal tentera laut. Perkhidmatan feri menyeberangi Selat Pulau Pinang menghubungkan George Town dan Seberang Perai. Dahulunya merupakan satu-satunya penghubung antara pulau dan tanah besar sebelum Jambatan Pulau Pinang siap pada 1985, perkhidmatan ini masih wujud dengan empat feri beroperasi setiap hari. Pendidikan Sistem pendidikan di Pulau Pinang berada di bawah bidang kuasa Kerajaan Persekutuan, seperti juga negeri-negeri lain di Malaysia. Bahasa Melayu dan Bahasa Inggeris merupakan mata pelajaran wajib yang diajar di semua sekolah. Di samping itu, sekolah vernakular dibenarkan menggunakan bahasa Mandarin atau bahasa Tamil sebagai bahasa pengantar. Pulau Pinang mencatat kadar celik huruf ketiga tertinggi di Malaysia selepas Kuala Lumpur dan Selangor, iaitu 99.5 peratus setakat tahun 2014. Selain itu, nilai Indeks Pembangunan Manusia (HDI) negeri ini iaitu 0.839 merupakan yang tertinggi dalam kalangan negeri-negeri di Malaysia, tidak termasuk Wilayah Persekutuan. Pulau Pinang menempatkan sebanyak 49 institusi pengajian tinggi termasuk universiti, kolej, kolej perubatan, institut latihan industri dan institut pendidikan guru. Selain itu, terdapat 13 buah sekolah antarabangsa dan ekspatriat, 128 sekolah menengah, 271 sekolah rendah serta 609 buah tadika di seluruh negeri. George Town merupakan lokasi beberapa sekolah tertua dan berprestij di negara ini. Penang Free School, yang diasaskan pada tahun 1816, ialah sekolah Inggeris tertua di Asia Tenggara. Zaman pemerintahan kolonial British turut menyaksikan penubuhan sekolah mubaligh seperti St. Xavier’s Institution, St. George’s Girls’ School dan Methodist Boys’ School Pulau Pinang juga menjadi perintis kepada pendidikan aliran Cina di Malaysia dengan penubuhan sekolah Cina pertama pada tahun 1819. Sekolah-sekolah Cina ternama yang wujud di negeri ini termasuk Sekolah Menengah Chung Ling, Sekolah Menengah Perempuan China, Sekolah Menengah Heng Ee dan Sekolah Menengah Jit Sin. Di samping itu, George Town menempatkan 13 buah sekolah antarabangsa yang menawarkan silibus British, Amerika Syarikat atau International Baccalaureate. Universiti Sains Malaysia (USM) merupakan universiti awam utama di Pulau Pinang. Pada tahun 2025, USM berada pada kedudukan ke-146 dalam senarai QS World University Rankings, menjadikannya universiti ketiga terbaik di Malaysia selepas Universiti Malaya dan Universiti Kebangsaan Malaysia. Sebahagian besar institusi pengajian tinggi lain di negeri ini adalah swasta, termasuk Universiti Terbuka Wawasan, Kolej Universiti Komunikasi Han Chiang, Kolej DISTED dan RCSI & UCD Malaysia Campus. Di samping itu, George Town merupakan ibu pejabat kepada RECSAM (Pusat Serantau SEAMEO untuk Pendidikan Sains dan Matematik), yang merupakan salah satu daripada 26 institusi khusus di bawah naungan Pertubuhan Menteri-Menteri Pendidikan Asia Tenggara (SEAMEO). Perbadanan Perpustakaan Awam Pulau Pinang ialah badan Kerajaan Negeri yang bertanggungjawab menguruskan semua perpustakaan awam di seluruh negeri. Pada tahun 2016, Kerajaan Negeri melancarkan Perpustakaan Digital Pulau Pinang, iaitu perpustakaan digital pertama di Malaysia yang terletak dalam kawasan Penang Free School. Perpustakaan digital serupa kemudiannya dibina di beberapa lokasi lain termasuk di Butterworth, yang menerima pengiktirafan melalui pelbagai anugerah. Kesihatan Perkhidmatan kesihatan di Pulau Pinang beroperasi menerusi sistem dua peringkat, iaitu hospital awam dan swasta. Hospital Pulau Pinang, yang ditadbir dan dibiayai oleh Kementerian Kesihatan Malaysia, merupakan hospital rujukan tersier utama di kawasan barat daya Malaysia. Hospital ini disokong oleh lima lagi hospital awam di seluruh negeri yang turut berada di bawah pentadbiran kementerian sama. Pulau Pinang juga mempunyai 19 hospital swasta yang menawarkan pelbagai perkhidmatan pakar, menjadikan negeri ini hab utama pelancongan perubatan di Malaysia. Jumlah keseluruhan katil hospital awam dan swasta di negeri ini adalah sebanyak 4,329 buah, iaitu sekitar 248.7 katil bagi setiap 10,000 penduduk, melebihi purata kebangsaan. Walaupun hospital swasta beroperasi secara bebas daripada Kementerian Kesihatan, terdapat kerjasama awam-swasta dalam keadaan tertentu. Contohnya semasa pandemik COVID-19, hospital swasta menyumbangkan peralatan dan menerima pesakit bukan COVID-19 yang memerlukan rawatan segera. Kadar kematian bayi di Pulau Pinang menurun dengan ketara, iaitu sebanyak 85% antara tahun 1970 dan 2000 kepada 5.7 kematian bagi setiap 1,000 kelahiran hidup. Kadar kematian neonatal turut mencatatkan penurunan sebanyak 84.7% dalam tempoh yang sama kepada 4.1 per 1,000 kelahiran. Setakat 2023, jangka hayat kelahiran di Pulau Pinang ialah 71.9 tahun bagi lelaki dan 77.2 tahun bagi wanita. Menurut Tinjauan Kesihatan dan Morbiditi Kebangsaan 2019, Pulau Pinang mencatatkan salah satu kadar obesiti terendah di Malaysia, iaitu 18.6%. Kebudayaan Festival Pulau Pinang yang berbilang kaum menyaksikan pelbagai perayaan budaya dan keagamaan sepanjang tahun, termasuk Tahun Baru Cina, Hari Raya Aidilfitri, Deepavali, Thaipusam, Vaisakhi, Krismas, Hari Wesak dan Songkran. Perayaan Tahun Baru Cina berlangsung selama 15 hari dan menampilkan acara istimewa seperti hari jadi Maharaja Jed di George Town. Hari ke-15 disambut dengan Pesta Tanglung yang berunsur Peranakan. George Town merupakan tempat asal bagi bentuk unik Perarakan Chingay, di mana peserta mengimbangi bendera bersaiz besar di atas kepala atau tangan mereka. Perarakan negeri diadakan setiap tahun, dan persembahan Chingay turut diselitkan dalam perayaan masyarakat Cina serta acara rasmi seluruh negeri. Warga ekspatriat di Pulau Pinang turut membawa tradisi mereka ke negeri ini. Bon Odori (Jepun), Hari St. Patrick (Ireland), dan Oktoberfest (Jerman) diraikan di George Town dan semakin popular dalam kalangan penduduk tempatan. Beberapa festival besar turut dianjurkan setiap tahun, antaranya Festival George Town yang menjadi acara seni terbesar di Asia Tenggara sejak 2010. Pada 2018, Festival Sastera George Town menjadi festival sastera Asia Tenggara pertama yang memenangi Anugerah Festival Sastera Antarabangsa di London Book Fair. Seni Bangsawan merupakan bentuk teater Melayu yang berasal dari Pulau Pinang pada akhir kurun ke-19 dan menggabungkan pengaruh India, Barat, Islam, Cina serta Indonesia. Ia popular sekitar tahun 1920-an. Satu lagi bentuk teater unik dari Pulau Pinang ialah Boria, yang menampilkan nyanyian diiringi biola, marakas dan tabla. Boria pernah diharamkan di Singapura dan Melaka, namun tidak pernah dilarang di Pulau Pinang. Selain seni tradisional, Orkestra Filharmonik Pulau Pinang, ditubuhkan pada 2010 dan dibiayai oleh Kerajaan Negeri, bertujuan meningkatkan taraf muzik klasik di Pulau Pinang. Dewan Sri Pinang dan Setia SPICE menjadi lokasi utama untuk persembahan dan konsert. Inskripsi George Town sebagai Tapak Warisan Dunia UNESCO menggalakkan pertumbuhan industri budaya dan kreatif di bandar ini. Pada tahun 2012, artis Lithuania Ernest Zacharevic menghasilkan siri mural yang menggambarkan budaya dan gaya hidup tempatan sempena Festival George Town. Kini terdapat lebih 50 mural dan 18 arca besi tempa di sekitar bandar ini. Pameran seni juga kerap dianjurkan di ruang acara seperti Depoh Bas Hin dan Sia Boey. Pulau Pinang turut mempunyai sejarah sastera yang penting, termasuk peranan sebagai pusat terjemahan kesusasteraan Cina dan Barat ke dalam bahasa Melayu. Kini, penerbit seperti Areca Books, Gerakbudaya dan George Town World Heritage Incorporated turut menyumbang bersama rangkaian utama seperti Popular dan MPH. Media George Town merupakan pusat utama media cetak Malaysia. Akhbar pertama negara, Prince of Wales Island Gazette, diterbitkan di sini pada tahun 1806. Akhbar The Star dan Kwong Wah Yit Poh turut diasaskan di George Town. Akhbar rasmi Kerajaan Negeri, Buletin Mutiara, diterbitkan setiap dua minggu dalam pelbagai bahasa. Bandar ini juga menjadi lokasi penggambaran filem dan siri seperti Crazy Rich Asians, Anna and the King, The Little Nyonya, dan 'You Mean the World to Me', filem pertama sepenuhnya dalam Hokkien Pulau Pinang. George Town turut menjadi lokasi rancangan realiti The Amazing Race versi antarabangsa. Masakan Masakan Pulau Pinang menampilkan campuran pengaruh Melayu, Cina, India, Peranakan dan Siam. Makanan jalanan terkenal termasuk kuetiau goreng, asam laksa dan nasi kandar. CNN menamakan George Town sebagai "ibu kota makanan Malaysia", manakala Time serta Lonely Planet menyenaraikannya sebagai destinasi makanan jalanan terbaik Asia. Sejak beberapa tahun kebelakangan ini, senario makanan negeri turut berkembang dengan restoran mewah. Pada 2022, Michelin Guide memulakan edisi Malaysia dan memasukkan Pulau Pinang dalam senarai panduan, menonjolkan restoran kecil dan penjaja tempatan. Sukan Meskipun bersaiz kecil, Pulau Pinang menganjurkan acara sukan serantau dan antarabangsa seperti Sukan SEA 2001, Kejohanan Dunia Skuasy Wanita 2013 dan Sukan Asia Pasifik Masters 2018. Negeri ini juga mempunyai pasukan tersendiri dalam Sukan Malaysia (SUKMA). Kemudahan sukan utama termasuk Stadium Negeri Pulau Pinang di Seberang Perai dan Stadium Bandaraya di George Town, yang menjadi gelanggang utama kepada Pulau Pinang FC. Setia SPICE menempatkan arena tertutup dan pusat akuatik moden. George Town turut menempatkan Kelab Lumba Kuda Pulau Pinang, kelab ekuestrian tertua di Malaysia sejak 1864. Acara tahunan penting termasuk Festival Perahu Naga Antarabangsa Pulau Pinang dan Maraton Antarabangsa Jambatan Pulau Pinang. Maraton tersebut menarik lebih 20,000 peserta dari 61 negara pada tahun 2023. Seni bina Pada tahun 2008, UNESCO mengisytiharkan hampir 260 he (2.6 km2) kawasan pusat George Town sebagai Bandar Warisan Dunia. Pusat bandar ini diiktiraf kerana "landskap bandar yang unik dari segi seni bina dan budaya yang tiada tandingan di Asia Timur dan Asia Tenggara". Gabungan rumah kedai, banglo Anglo-India, masjid, tokong, kuil, gereja, wat, serta kompleks kolonial membentuk wajah warisan bandar ini. Kebudayaan Siam dan Burma juga dipamerkan melalui tempat ibadat seperti Wat Chayamangkalaram, Kuil Buddha Burma Dhammikarama dan Kek Lok Si. Selain warisan kolonial, George Town juga menempatkan sebahagian besar pencakar langit di negeri ini seperti Menara Komtar, Marriott Residences dan Muze @ PICC. Permintaan terhadap perumahan bertingkat meningkat sejak 2015 kerana pertumbuhan ekonomi dan keperluan strata. Penduduk terkenal Lihat juga Pelancongan di Pulau Pinang Senarai masjid di Pulau Pinang Identiti Pulau Pinang Frekuensi Radio di Pulau Pinang Rujukan The Penang Tourism Action Council. "The 'Light' Years and Beyond" (2005). Pautan luar Kerajaan Negeri Pulau Pinang Peta-peta berkaitan dengan Pulau Pinang Jabatan Agama Islam Pulau Pinang