Residencia de Señoritas (Madril)

Residencia de Señoritas (Andereñoen Egoitza) 1915ean sortu zen Madrilen, Espainian, emakumeentzako unibertsitate-irakaskuntza sustatzeko. Horrelako lehen zentro ofiziala izan zen, Irakaskuntzako Erakunde Librearen esparruan. Lehen zuzendaria, 1936 arte, Maria de Maeztu euskal hiritar pedagogoa izan zen. Arrakasta handia izan zuen, hala hasi zen hogeita hamar egoiliarrekin eta berrehun eta laurogeita hamazazpira iritsi zen 1935ean. Esperientzia Espainiako Gerra Zibilarekin amaitu zen, 1939an. Andereñoen Egoitzako aretoetan Lyceum Club Femenino eta Asociación Universitaria Femenina sortu ziren. Historia Andereñoen Egoitzak 1915eko urrian ireki zituen ateak, lehen urtean 30 ikasle matrikulatuta zeudela. Erakundeak Madrilgo Nazioarteko Institutuari alokatutako hoteletako batean kokatu zen, Madrilgo Fortuny kalean. Hotel horrek hutsik utzi zuen 1910ean sortutako Ikasleen Egoitza edo Residencia de Estudiantes, Hipodromoko Gainetan eraikitzen ari zen konplexu berrira lekualdatzea. Gero eta ikasle gehiago zeudenez, beharrezkoa izan zen taldeka banatzea eta Estudioak Zabaltzeko Batzordeak (JAE) alokatutako zenbait eraikin instalatzea. Azken aldian — 1933 eta 1939 artean — sakabanatutako talde guztiak bildu ziren, Fortuny finkaren lorategiaren angelu batean eraikitako barne-pabiloia okupatuz (XX. mendearen amaieratik José Ortega y Gasset Fundazioa dago bertan); pabiloia Carlos Arniches Moltó eta Martín Domínguez Esteban arkitektoen diseinuaren arabera altxatua zen. 1936an Gerra Zibila piztu zenean oporretako etenaldiaren ondorioz, Andereñoen Egoitza ia hutsik zegoen. Bere instalazioak ospitale, erizaintza eta umezurztegi gisa erabili ziren orduan. Maria Maeztuk, bestetik, dimisioa aurkeztu eta erbestera abiatu zen. Maria de Maezturen ordez Regina Lago García jarri zen. Orduan, Madrilen zeuden egoiliar zaharrek osatutako batzorde batek Ikasleen Egoitzako Emakume Taldearen (GFRE) kudeaketaren ardura beren gain hartu zuen. Idazkaria Esperanza González Ramos izendatu zuten eta batzordekideak Pilar Coll Alas, Teresa Andrés Zamora, Aurora Arnaiz Amigo eta Encarnación Fuyola Miret. Proiektuak bi ataletan jarraitu zuen. Lehenengoa Paiportan kokatu zen, non langile gazteak hezkuntza formala izan zezaten prestatzea bilatzen zen eta, 1937ko abenduan, bigarren atal bat ezarri zen Valentzian unibertsitateko ikasleentzat. Errepublikaren azken asteetan, Maria Moliner, Mercedes Maestre eta Maria Luisa Abad izan ziren proiektuaren arduradunak. Ikasleak eta irakasleak Ekimenean parte hartu zuten emakumeen artean garaiko ezagunenetarikoak zeuden. Irakasleak María Goyri María Zambrano Dolores Franco Manera Victorina Durán Maruja Mallo. Kolaboratzaileak Aktibitateetan, besteak beste, hauek hartu zuten parte: Zenobia Camprubí Gabriela Mistral Victoria Ocampo María Lejárraga, Clara Campoamor Concha Méndez Nieves González Barrio. Ikasleak Erreferentziak Ikus, gainera Institución Libre de Enseñanza Las Sinsombrero Lyceum Club Femenino Maria de Maeztu Kanpo estekak (Gaztelaniaz):Residencia de Señoritas. Motor de Igualdad dokumentala.