Խոսե Ռիսալ

Խոսե Ռիսալ ի Ալոնսո (իսպ.՝ José Protacio Rizal Mercado y Alonso Realonda, հունիսի 19, 1861(1861-06-19), Կալամբա, Captaincy General of the Philippines, Իսպանական կայսրություն - դեկտեմբերի 30, 1896(1896-12-30), Մանիլա, Captaincy General of the Philippines, Իսպանական կայսրություն), ֆիլիպինցի լուսավորիչ, Ֆիլիպինների ազգային հերոս։ Կենսագրություն Սովորել է Մանիլայի համալսարանում, Իսպանիայում և Գերմանիայում։ Հայտնի էր իբրև բժիշկ, կենդանաբան, ազգագրագետ, լեզվաբան, պատմաբան, գրող, քանդակագործ, գեղանկարիչ։ Գաղութատիրությունը և կղերականությանը մերկացնող Ռիսալի «Չդիպչես ինձ» (1887), «Ծովահեններ» (1891) վեպերը և քաղաքական պամֆլետները մեծ դեր են խաղացել ֆիլիպինյան մտավորականության ազատամտության և ազգային ինքնագիտակցության արթնացման գործում։ 1892 թվականին հիմնել է երկրի առաջին քաղաքական կազմակերպությունը՝ ֆիլիպինյան լիգան։ Ռիսլան պայքարել է ռասիզմի և խավարամտության դեմ, պահանջել դեմոկրատական վերափոխումներ՝ խաղաղ ճանապարհով։ Երբ սկսվել է ազատագրական ապստամբությունը, իսպանական իշխանությունները Ռիսալին մեղադրելով խռովություն հրահրելու մեջ՝ մահապատժի են ենթարկել։ Երկեր Избранное, М․, 1961 (ռուս.) Գրականություն Губер А․ и Рыковская О․, Хосе Рисаль, М․, 1937 Раlina R․, Biografia de Rizal, Manila, 1949 Ծանոթագրություններ