Կրուշևո

Կրուշևո (մակեդոներեն՝ Крушево), քաղաք Հյուսիսային Մակեդոնիայի Հանրապետության հարավ-արևմուտքում։ Հանդիսանում է համանուն համայնքի վարչական կենտրոնը։ Կրուշևոն Մակեդոնիայի ամենաբարձր տեղակայված քաղաքն է. այն գտնվում է ծովի մակարդակից 1350 մ բարձրության վրա։ Պատմություն Կրուշևոն եղել է Բյուզանդական կայսրության կազմում։ 1395 թվականին ընկել է Օսմանյան կայսրության տիրապետության տակ։ ХІX դարի 60-ական թվականներին քաղաքում հիմնվում է բուլղարական եկեղեցական համայնքն ու արական դպրոցը։ Հետագայում բացվում է բուլղարական իգական դպրոց։ 1876 թվականին բացվում է ռումինական արական դպրոցը, իսկ 1879 թվականին՝ ռումինական իգական դպրոցը։ 20-րդ դարի սկզբում Կրուշևոն փոքր քաղաք էր, որն ուներ բազմազգ բնակչություն։ Այնտեղ բնակվում էին 4,950 բուլղարացիներ, 4,000 առումիններ և 400 քրիստոնյա ալբանացիներ՝ համաձայն բուլղարացի արխարհագրագետ Վասիլ Կանչովի հաղորդած տվյալների։ Իլինդենյան ապստամբության ժամանակ՝ 1903 թվականին, Կրուշևոն դառնում է Կրուշևոյի Հանրապետության մայրաքաղաքը։ 1929-1941 թվականներին Կրուշևոն եղել է Հարավսլավիայի Թագավորության Վարդարի բանովինայի կազմում։ Տեսարժան վայրեր Մակեդոնիում, Իլինդենյան ապստամբության ու Կրուշևոյի Հանրապետության թանգարան, Ազգային-ազատագրական պատերազմի թանգարան, "Նիկոլա Մարտինովսկի" պատկերասրահ։ Բնակչություն Մակեդոնացիներ — 4273 (80,17 %), Առումիններ — 1020 (19,14 %), Սերբեր — 26 (0,48 %), Այլ — 11 (0,21 %)։ Բնակչության մեծ մասը (5,275 մարդ կամ 99.0%) ուղղափառ քրիստոնյաներ են։ Կրուշևոյում ծնված անձինք Նիկոլա Կարև (1877—1905), հեղափոխական, Կոնստանտին Կոնստանտե (1880—1964), ռումինացի հրապարակախոս, գրող, դիվանագետ, Ալեքսանդրոս Սվոլոս (հունարեն՝ Αλέξανδρος Σβώλος, 1892-1956), հույն փաստաբան, ազգային ազատագրության կոմիտեի նախագահ 1944 թվականին Հունական ազատագրական բանակի կողմից ազատագրված տարածքներում, Մելպոմենա Կրնիչևա (1900—1964), բուլղարացի հեղափոխական, Ալեքսանդր Մատկովսկի (1922—1992), մակեսոնացի պատմաբան, Տակի Ֆիտի (1950), տնտեսագետ և քաղաքական գործիչ, ֆինանսների նախարար, ակադեմիկոս։ Ծանոթագրություններ