Hesen Nesrula

Hesen Nesrula, Hesen Nesrulla an jî bi inglîzî: Hasan Nasrallah (bi erebî: حسن نصر الله, jdb. 28ê Mijdara 1959 - 27ê îlonê 2024) mele û siyasetmedarekî libnanî bû ku wek sekreterê Hizbulayê kar dikir. Ji sala 1992an heta kuştina xwe di îlona 2024an de serokê partiyeke siyasî û milîsên îslamîst yên Şîa bû. Nesrula di sala 1959an de wekî zarokê malbateke şîa li taxa Burc Hamuda Bêrûtê ji dayik bûye. Wî xwendina xwe li Tîrê qedandiye ku demek kurt tevlî Tevgera Amal bûye û piştre semînerek şie li Baalbekê dîtiye. Paşê li dibistana Amalê xwend û mamostetiyê kiriye. Piştre Nesrullah tevlî Hizbulayê dibe ku ji bo şerê sala 1982an li dijî êrîşa Îsraêlê ya li Libnanê hatiye avakirin. Piştî demeke kurt a xwendina dînî li Îranê, Nesrula vegeriya Libnanê û bû serokê Hizbullahê, piştî ku selefê wî Ebas Elmusawî di sala 1992ê de bi êrîşeke hewayî ya Îsraêlê hat kuştin. Di bin serokatiya Nesrula de, Hizbulayê mûşekên bi menzîla dirêjtir bi dest xistin, ku saya wan êdî karîbûn êrîşî bakurê Îsraêlê bikin. Piştî ku Îsraêl di dema 18 salên dagirkirina başûrê Lubnanê de derbeyên giran xwarin, di sala 2000ê de hêzên xwe vekişand. Ev yek jî populerbûna Hizbulayê li herêmê gelekî zêde kir û pozîsyona Hizbulayê di nava Libnanê de xurt kir. Hizbullahê Nasrallah di medyayê de wekî desthilatdarek karîzmatîk nîşan dida. Rola Hizbulayê di kemîna yekîneyeke dewriyeya sînorî ya Îsraêlê de, ku derî Şerê Lubnanê yê 2006an vekir, rastî rexneyan hat, her çiqas ku wî dawiya şer wek serkeftineke libnanî û ereban pêşbînî dikir. Di dema şerê navxweyî yê Sûriyê de, Hizbula li kêleka hikûmeta Sûrî li dijî "tundrewên îslamîst" şer kir. Nesrula her wiha Eksena Berxwedanê pêş xist, ku hevbendiyeke nefermî ya komên bi piştgirîya Îranê ye û li ser dijberiya Îsraêl û Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê hatiye avakirin. Piştî êrîşa 2023an a Hemasê ya li dijî Îsraêlê, Hizbulayê jî li dijî Îsraîlê şer kir. Di encamê de pevçûnek berdewam bû ku bandor li her du aliyên sînor kir. Di 27ê îlona 2024an de, Îsraêl Nasrallah kuşt, dema ku hêzên wê yên asmanî êrîşî baregeha sereke ya komê kir. Çavkanî