विस्केक

विस्केक (किर्गिज: Бишкек), जसलाई पहिले पिश्पेक र फून्जे को नामहरू ले पनि चिनिने, मध्य एसिया को किर्गिजस्तान देशको राजधानी, आर्थिक, राजनीतिक, सांस्कृतिक केन्द्र तथा सबैभन्दा लोकप्रिय शहर हो । यो किर्गिजस्तान को चुय प्रदेश को राजधानी पनि हो । नामाकरण र स्थापना विस्केक को नाम किर्गिज भाषा को त्यस शब्दबाट उत्पन्न भएको मानिन्छ जसको किर्गिजस्तान को राष्ट्रीय पेय, कूमीस, (घोडी को दूधबाट बनेको मदिरा-युक्त मही), जानिन्छ । सन् १८२५ मा चुय नदी को एक सहायक नदी को किनारा मा किर्गिजस्तानी हरूले एक किल्ला को स्थापना गरे । जब यो इलाका रूसी साम्राज्य मा शामिल भयो तब धेरै रूसी मानिसहरू यहाँ आएर बसे र यो शहर को नाम १८६२ मा पिश्पेक भयो । जुन रूसी मानिसहरू द्वारा 'विस्केक को गलत उच्चारण थियो । १९२६ मा सोभियत सङ्घ बनाइए पछि यस शहर को नाम यस इलाका मा जन्मिएका बोल्शेविक पार्टीका नेता मिखाईल फून्जे को नाममा फून्जे' रखियो । १९९१ मा किर्गिजस्तान स्वतन्त्रता भए पश्चात उक्त देश को संसद ले यस शहर को ऐतिहासिक विस्केक नाम फेरी परिवर्तन भयो । भूगोल विस्केक ८०० मीटर (२,६०० फूट) को ऊँचाई मा किर्गिज आला-तू पर्वत शृङ्खला को उत्तरी भाग मा अवस्थित छ । किर्गिज आला-तू स्वयम् तियान शान शृङ्खला को एक उपशाखा हो । यो पूरा इलाका चुय नदी क्षेत्र मा पर्दछ । विस्केक चौडा सडकहरूको एक शहर हो । जस को अधिकतर स्थान मा उच्च पर्वत देखिन्छन् । यहाँ सोभियत-शैली का फल्याट-भएका इमारत छन् । जस का बीच मा अक्सर आँगनहरू हुन्छन् । विस्केक शहर धेरै-धेरै से वृक्षहरू ले हरा-भरा छ । जसले गर्मी समयमा शहरि लाई सितल छाँया प्रदान गर्दछन् । विस्केक मा सबै भन्दा अधिक गर्मी ४२ °से (१०७.६ °फे) सम्म हुन्छ । जबकि सबै भन्दा जाडो −३४ °से (−२९.२ °फे) तक हुन्छ । जनसाङ्ख्यिकी विस्केक किर्गिजस्तान मा सबै भन्दा धेरै जनसङ्ख्या भएको शहर हो । यसको जनसङ्ख्या, २०१५ मा, ९३७,४०० अनुमान गरिएको थियो । शहरको आधारबाट १९९० को मध्यतिर, रसियन र युरोपियन जातीय मूलका अन्य देशहरू (यूक्रेनियन, टाटार, जर्मनी) ले शहरको जनसङ्ख्याको बहुमत समावेश गर्यो । १९७० को जातीय जनगणना अनुसार, क्रिश्चियन मात्र १२.३% थिए, जबकि व्हाइट फ्रेन्स आबादीको ८०% भन्दा बढी थिए । अब विस्केक मुख्यतः किर्गि शहर हो, यसको ६६% भन्दा बढी जनसङ्ख्या किर्गिस्तानी हुन् । जबकि युरोपियन जनसङ्ख्या २०% भन्दा कम छ । यस तथ्यको बावजूद विस्केक को मुख्य भाषा रूसी हो । सन्दर्भ सामग्रीहरू