Kilifi

Kilifi waa magaalo ku taal xeebta Kenya, 56 kilometres (35 mi) dhinaca waqooyi-bari ee Mombasa marka la maro waddo. Magaaladu waxay jiiftaa Kilifi Creek waxayna ku fadhidaa afka Goshi River. Kilifi waa caasimadda Kilifi County waxayna lahayd dad tiradoodu ahayd 122,899 intii lagu jiray tirakoobkii 2009. Kilifi waxaa lagu yaqaanaa xeebaheeda ciidda leh iyo raadadka Mnarani, oo ay ku jiraan masaajid iyo qabriyo, kuwaas oo soo jireen ah laga soo bilaabo qarnigii 14-aad ilaa qarnigii 17-aad.[xigasho u-baahan] Juqraafiga iyo cimilada Magaalada Kilifi waxay ku fadhidaa labada dhinac ee afka webiga waxaana isku xira Kilifi Bridge oo ka dul eegta afka webiga. Dhinaca koonfureed waxaa ku yaal raadadka Mnarani iyo xeebta Shauri Moyo halka dhinaca waqooyi uu yahay qaybta ugu muhiimsan ee Magaalada Kilifi iyo Xeebta Bofa. Cimiladu guud ahaan waa diirran tahay sanadka oo dhan (ka sarreeya 25 °C) iyadoo leh laba xilli oo roobab dhexdhexaad ah (qiyaastii 800–1000 mm). Muddada dheer ee roobka waxay bilaabataa agagaarka Maarso waxayna socotaa ilaa Luulyo, halka muddada gaaban ay bilaabato agagaarka Oktoobar waxayna socotaa ilaa Diseembar. Dhulku guud ahaan waa siman yahay oo leh ciid bacaad-dhoobo leh iyadoo geedaha caadiga ah ay yihiin Cocos nucifera, Anacadium occidentale, Azadirachta indica, iyo Mangifera indica. Tirakoobka dadka Kilifi waa magaalo caalami ah oo ay ku nool yihiin kooxo qowmiyadeed oo isku dhafan. Dadka ugu badan (qiyaastii 80%) waxay ka soo jeedaan kooxaha Mijikenda (inta badan Giriama iyo Chonyi). Kooxaha kale waxaa ka mid ah farcanka Sawaaxili-Carabta, Barawaanka, Bajunida, Soomaalida iyo sidoo kale kooxo kale oo ka yimid gudaha dalka. Waxaa jira dad yar oo Hindi ah, iyo Yurubiyaan, inta badan British, Jarmal iyo Talyaani. Dhaqaalaha Sida magaalo kasta oo xeebta ah, kalluumeysiga Kilifi waa mid ka mid ah hawlaha dhaqaale ee taariikhiga ah. Waqti ka dib, magaaladu waxay si tartiib tartiib ah ugu beddeshay kalluumeysiga tuulada una beddeshay warshadaha aasaasiga ah iyo adeegga. Kobaca magaalada waxaa inta badan shiday warshadda shiididda looska (cashew nut) intii u dhaxaysay 1976 iyo 1990; degmadu waxay ahayd soo saaraha looska ilaa 1930. Magaaladu waxay ku dhowaatay inay noqoto magaalo cidlo ah markii warshadda la xiray 1990 sababtoo ah hoos u dhaca sahayda looska, maamul xumo warshadda iyo tartanka caalamiga ah oo kordhay. Hawlaha kale ee warshadaha waxaa ka mid ah beerashada sisalka ee Kilifi Plantations. Laga soo bilaabo 2008 iyadoo la beddelay Machadka Beeraha ee Kilifi oo loo beddelay Pwani University waxaa jiray ballaarin la taaban karo oo qaybta adeegga ah taas oo ka dhalatay tan. Hawlaha bangiyada ayaa kor u kacay iyadoo ay jiraan ku dhawaad toddobo bangi iyo sidoo kale hay'ado maaliyadeed oo yaryar. Ganacsiga tafaariiqda iyo huteelada ayaa taariikh ahaan ahaa hawlo dhaqaale oo muhiim ah. Dalxiiska Dalxiisku waa hawl dhaqaale oo muhiim ah oo ka jirta Kilifi, oo ay taageerayaan xeebaheeda, goobaha taariikhiga ah, iyo hidaha dhaqanka. Kilifi waxay leedahay xeeb dhererkeedu yahay dhowr kiiloomitir oo leh xeebo ciid ah, oo ay ku jirto Xeebta Bofa, taas oo caan ku ah biyaha cad iyo ciidda cad. Aaggu wuxuu bixiyaa beddel aan ganacsi ahayn marka la barbar dhigo meelaha u dhow sida Malindi iyo Watamu. Goobaha taariikhiga ah, sida Mnarani Ruins laga soo bilaabo qarnigii 14-aad, waxay gacan ka geystaan soo jiidashada Kilifi, iyagoo bixiya fahamka taariikhda Sawaaxiliga ee gobolka. Dabbaaldegyada dhaqanka ee Kilifi waxay sidoo kale iftiimiyaan caadooyinka bulshooyinka maxalliga ah ee Mijikenda, iyagoo soo jiidanaya booqdayaasha gudaha Kenya iyo dibadda. Dalxiiska Kilifi wuxuu gacan ka geystaa shaqo abuurka maxalliga ah wuxuuna taageeraa ganacsiyada sida huteelada, makhaayadaha, iyo hawl wadeenada dalxiiska. Hindisayaasha dalxiiska waara ayaa lagu dhiirigelinayaa si loo ilaaliyo kheyraadka dabiiciga ah iyo dhaqanka ee aagga. Caafimaadka Isbitaalka Degmada Kilifi, oo sidoo kale ah isbitaal tixraac ah, wuxuu u adeegaa dhammaan Degmada Kilifi wuxuuna sidoo kale taageeraa Barnaamijka Cilmi-baarista KEMRI-Wellcome Trust, xarun cilmi-baaris caafimaad oo weyn oo iskaashi ka dhexeeya KEMRI ee Kenya iyo Wellcome Trust ee British-ka, oo caan ku ah shaqadeeda ku saabsan duumada iyo cudurrada carruurta ee bakteeriyada iyo fayraska. Dhowr rugood oo kale oo gaar loo leeyahay ayaa laga heli karaa halkan. Xarunta Caafimaadka Khairat oo dhawaan la furay ayaa lagu qalabeeyay shaybaar casri ah, x-ray, iyo mashiinnada iskaanka oo leh shaqaale aqoon leh waxayna ku taallaa aagga Mtaani ee Sokoni Sub-Location ka soo horjeeda Masjid Hudaa. Isbitaalka Mephi sidoo kale waa isbitaal heerka 4-aad oo diiwaangashan oo la aqoonsan yahay oo ku yaal Mephi Plaza, Prison Road oo ka baxsan wadada Mombasa - Malindi, oo bixiya adeegyo caafimaad oo degdeg ah oo ay ku jiraan kelyaha (dialysis), qalliinnada yar yar iyo adeegyada shucaaca. Ururada caanka ah Kilifi waxay hoy u tahay dhowr urur oo caan ah, oo ay ku jiraan: Pwani University: Jaamacad leh barnaamijyo shahaadada koowaad iyo sare, oo ku takhasusay sayniska Xeebaha, Badaha iyo Kalluumeysiga, marka lagu daro Beeraha iyo Sayniska Microbial KEMRI-Wellcome Trust: Iskaashi 25+ sano ah oo u dhexeeya KEMRI iyo Wellcome Trust, samaynta cilmi-baaris caafimaad oo ku xigta Isbitaalka Degmada Kilifi (http://www.kemri-wellcome.org/) Moving the Goalposts: Urur aan faa'iido doon ahayn oo la aasaasay 2002, iyadoo la adeegsanayo kubbadda cagta sidii qalab lagu xoojinayo gabdhaha iyo haweenka da'da yar KOMAZA: Ganacsi bulsheed oo geedaha ku beera beeralayda yaryar si loogu iibiyo alaabta alwaaxda waarta Grassroots Economics: Grassroots Economics waa aasaas aan faa'iido doon ahayn oo doonayay inay awood siiyaan bulshooyinka la haybsooco si ay ula wareegaan noloshooda iyo mustaqbalkooda dhaqaale ilaa 2010. https://www.grassrootseconomics.org/ World Vision Plan International The Fred Hollows Foundation Tixraacyo Xiriirinta dibadda Hagaha Macluumaadka Mtwapa City Kilifi District wax badan oo ku saabsan Kilifi Template:First and second-level administrative divisions of Kenya