Taldıqorǵan

Taldıqorǵan (qazaqsha Талдықорған, Úlgi:Lang-kk-latn; russha: Талдыкорган), 1993-jılǵa shekem Taldı-Kurgan — Qazaqstannıń Jetisuw wálayatınıń hákimshilik orayı (paytaxtı). 2010-jılǵı xalıqtı dizimge alıw maǵlıwmatlarına kóre, xalqınıń sanı 143 407 adamdı quraydı. Qalanıń tiykarı XIX ásirde Gavrilovka awılı sıpatında salınǵan hám waqıt ótiwi menen házirgi qala dárejesine deyin rawajlanǵan. Qala dáslepki jılları áste rawajlanǵan, biraq temir jol baylanısı qurılǵannan keyin kóplegen rus dıyxanları bul aymaqqa kóship kelgen. Taldıqorǵanda jasaytuǵın 70 ten aslam millettiń ishinde qazaqlardan keyin ruslar ekinshi eń úlken etnikalıq topar esaplanadı. Taldıqorǵan 1944-jıldan 1997-jılǵa shekem Taldı-Kurgan wálayatınıń, 1997-jıldan 2022-jılǵa shekem Almatı wálayatınıń orayı bolǵan. 2022-jıl 8-iyunnan baslap jańadan shólkemlestirilgen Jetisuw wálayatınıń orayı bolıp belgilendi. Ekinshi jer júzilik urıs jıllarında Taldıqorǵan Sovetler Awqamınıń batıs regionlarınan evakuaciya etilgen mıńlaǵan adamlar usı jerden baspana tapqan. Atap aytqanda, Qubla Ukraina hám Odessadan kelgen mıńlaǵan áyeller hám balalar Qazaqstanǵa kóshirilgen. Obiyektler Taldıqorǵanda hár qıylı bilimlendiriw mekemeleri, sonday-aq, universitet, institutlar, texnikalıq kolledjler, orta mektepler hám balalar baqshaları bar. Qalada 27 densawlıqtı saqlaw mákemesi, kinoteatr, teatr, kitapxanalar, dem alıw parkleri, stadion, sport kompleksi hám júziw basseynleri xızmet kórsetedi. Demografiya 2010-jılǵı maǵlıwmatlar boyınsha Taldıqorǵannıń etnikalıq quramı: Klimatı Köppen ıqlım klasifikaciyası sistemasına kóre, Taldıqorǵan jazı ıssı hám qurǵaq kontinental ıqlımǵa (Dfa) iye. Jawın-shashın kóbirek báhár hám gúz pasıllarında baqlanadı, al qıs hám jaz pasılları tiykarınan qurǵaq keledi. Ortasha jıllıq temperatura 7.7 °C (45.9 °F) quraydı. Jılına, shama menen, 370 mm (14.57 in) jawın-shashın jawadı. Tuwısqan qalalar Antalya, Túrkiya Manchester, Ullı Britaniya Derekler Qosımsha oqıw ushın Bozdaqtar. Taldyqorghan oblysy, 1995, ISBN 5-89800-067-4 Sırtqı siltemeler Rásmiy saytı Úlgi:Jetisuw wálayatı