Montréal (kruisvaarderskasteel)

Montréal (in Frans dikwels ook Krak de Montréal of Crac de Montréal genoem; alternatief Kerak-kasteel; Latyn: Mons Regalis of "Koninklike Berg"; Arabies: al-Sjobak, Shobeq, Shawbak) is 'n voormalige kruisvaarderskasteel in Idumea (Edom), suidoos van die Dooie See en 130 kilometer noord van Akaba in Jordanië, in die historiese streek Oultrejordain, 'n 12de eeuse leen van die kruisvaarderstaat Koninkryk Jerusalem. Ligging Die bouvalle van die kasteel Montréal is geleë op 'n keëlvormige bergrug, sowat 950 m bo seevlak, bo-oor die vlakte van Edom en langs die pelgrims- en karavanepad van Sirië na Arabië. Die belangrike handelspad het hier vanaf die Dooie See tot by die Arava-laagte en verder tot by Akaba aan die Rooisee geloop. Geskiedenis Die kasteel Montréal is in 1115 deur Boudewyn I van Jerusalem as die eerste kasteel oos van die Jordaanrivier en die Dooie See ter geleentheid van 'n veldtog opgerig wat in 1116 tot die verowering van Akaba gelei het. Danksy die strategiese ligging van Montréal was Boudewyn in staat om die ekonomie van die omgewing te oorheers aangesien pelgrims en handelaars 'n permit benodig het om die pad te gebruik. Die kasteel was deur relatief vrugbare grond omring sodat die bemanning maklik van kos vorsien kon word. Daarnaas is twee waterputte gegrawe wat tot by die waterbronne binne-in die berg gelei het en van lang en steil trappe voorsien. Montréal het tot 1142 in besit van die heersersdinastie van die Latynse Koninkryk Jerusalem gebly en is daarna by Oultrejordain ingelyf. Die magsentrum is tegelykertyd na Kerak verskuif, 'n sterker vesting noord van Montréal. Montréal en Kerak was destyds verplig om sestig ridders aan die koninkryk beskikbaar te stel. Montréal was in besit van Philippe de Milly en is aan Renaud de Châtillon oorgedra toe hy met Stéphanie de Milly getrou het. Rainaud het die kasteel gebruik om die ryk karavane op die handelspad aan te val en ook skepe gebou wat op die landweg na die Rooisee vervoer is en vir aanvalle op Mekka ingespan is. Die Ayyoebiede-sultaan het in reaksie hierop in 1187 die koninkryk aangeval, Jerusalem verower en in dieselfde jaar ook Montréal verower. Na bewering het die verdedigers van Montréal hul vroue en kinders in ruil vir kos verkoop en as gevolg van die gebrek aan sout blind geword. Vanweë 'n heuwel was die Moslem-veldheer Salah ad-Din nie in staat om belegmasjiene in te span nie sodat die kasteel twee jaar lank beleër is en eers in Mei 1189 geval het. Arabiese setlaars het in die 13de eeu die stad al-Sjobak op die bouvalle van Montréal gestig.