Аҷлун

Аҷлун (ба арабӣ: عجلون, ʿAjlūn) — шаҳри шимоли Урдун дар кӯҳҳои машҳури Аҷлун (плато-и шимолу ғарбии Урдун), маркази вилояти Аҷлун. Аҳолии шаҳр тахминан 9 ҳазор нафар. Шаҳр бо Қалъаи Бузурги Аҷлун (Қалъаи Раббад — яке аз муҳимтарин қалъаҳои Айюбидҳои Салоҳиддини Айюбӣ аз асри XII) машҳур аст. Таърих Маҳалли Аҷлун аз асрҳои қадим маскун буд; Аҷлуни румӣ-византиявӣ маркази тиҷорати тасмаи кӯҳсории Гилад буд. Соли 1184–1185 Изаддини Усама — амири Аюбӣ ва пайвандгари Салоҳиддини Айюбӣ — Қалъаи Раббад-ро дар тапаи болои шаҳри Аҷлун бино кард. Мақсади асосии қалъа — нигоҳдории сарҳади шимолии давлати Айюбидҳо аз салибҷӯёни Қаламрави Қуддус ва бахусус амири Райнольди Карак буд. Қалъаи Аҷлун бо қалъаҳои Карак ва Шавбак як силсилаи мудофиавии Айюбидҳои Урдунро ташкил мекард — ҳамаи ин қалъаҳо бо шамшери-сигналаҳои оҳан-сӯзондашаванда бо ҳамдигар ва бо Димашқ дар як шаб муошират мекарданд. Қалъа дар ҷанги нерӯҳои Айюбӣ ва Мамлук-и Бейбарс зидди муғулҳо нақши муҳим бозидааст. Соли 1260 муғулҳои Ҳулоғу ӯро муваққатан забт карданд, аммо пас аз Ҷанги Айн Ҷалут (3 сентябри 1260) Бейбарс боз қалъаро гирифт. Дар асрҳои XIII–XIV Мамлукҳо қалъаро тавсеа доданд. Соли 1516 Усмонӣ қалъаро гирифт; қалъа оҳиста аҳамияти худро аз даст дод. Ҷуғрофия ва иқлим Аҷлун дар кӯҳҳои шимолу ғарбии Урдун, дар баландии 920 метр, дар маҳалли омезиши плато-и кӯҳсорӣ ва водии дарёи Урдун воқеъ аст; иқлим — баҳримиёназаминии кӯҳсорӣ-и намӣ — тобистон муътадил, зимистон хунук бо барф. Кӯҳҳои Аҷлун бо ҷангалҳои табиии санавбар-блут (Боғи миллии Аҷлун) машҳуранд — яке аз чанд минтақаҳои сабзи Урдун. Аҳолӣ Аҳолии Аҷлун тахминан 9 ҳазор нафар — омезиш аз арабҳои сунниӣ ва насрониҳои православии асрҳои миёна (тахм. 30%, яке аз ҷамоаҳои бузургтарини насронии Урдун). Иқтисод Иқтисоди Аҷлун бар сайёҳии байналмилалӣ (Қалъаи Аҷлун ва Боғи миллии Аҷлун), кишоварзии кӯҳсорӣ (зайтун, мева, ангур) ва маъмурияти вилоят асос меёбад. Нақлиёт Аҷлун дар шоҳроҳи Аммон-Ҷараш-Ирбид воқеъ аст; бо мошин аз Аммон 1,5 соат. Фарҳанг ва маориф Қалъаи Бузурги Аҷлун (Қалъаи Раббад, 1184–1185) дорои Толори Изаддини Усама, масҷиди дохилӣ, ҳаммомҳои Мамлук ва манзараи бузурги ҳамаи водии дарёи Урдун ва кӯҳҳои Фаластин (дар рӯзҳои равшан то Қуддус). Дар наздикии шаҳр Боғи миллии Аҷлун (1989), Калисои Сирғиси Маре Илёс (асрҳои миёна — мақоми зиёрати насронии маҳаллӣ — эҳтимолан мақоми мавлуди Илёс пайғамбар тибқи анъанаи маҳаллӣ) ва Калисои Православии Аҷлун воқеъанд. Нигаред низ Урдун Салоҳиддини Айюбӣ Карак Аюбидҳо Эзоҳ Пайвандҳо Аҷлун дар Encyclopædia Britannica