Կիրճ

Կիրճ (շատ լեզուներում՝ Կանյոն, իսպ.` cañón բառից - «խողովակ», «կիրճ»), խորը տեղաբաշխված գետի հովիտ շատ զառիվեր, հաճախ ուղղահայաց լանջերով և նեղ հատակով, սովորաբար ամբողջությամբ զբաղված է լինում գետի հունով։ Ամենամեծ կիրճը խորությամբ հայտնի Կոլորադո գետի Մեծ կիրճն է (անգլ.՝ Grand Canyon) ԱՄՆ-ում (երկարությունը ավելին քան 446 կմ, խորությունը մինչև 1600 մ)։ Ամենաերկար կիրճը Գրենլանդիայի Մեծ Կանիոնն է, այս մասին հայտնի է դառձել 2013 թվականի օգոստոսին: Երկրորդը խորությամբ աշխարհում և ամենամեծը Եվրոպայում, Տարայի կիրճն է Չերնոգորիայում (երկարությունը 82 կմ, խորությունը մինչև 1300 մ)։ Աշխարհում երկրորդ կիրճը և երկարությամբ և լայնությամբ, դա Ֆիշ-Ռիվեր գետի կիրճն է (Նամիբիա, երկարությունը՝ 161 կմ, լայնությունը՝ 27 կմ, խորությունը՝ 550 մ)։ Ամենախորը կիրճը աշխարհում համարվում է Կոտուասի կիրճը (Պերու), նրա խորությունը կազմում է 3 535 մետր։ Հայաստանում կանիոններ կան Հրազդան, Դեբեդ, Արփա, Ազատ, Քասաղ, Որոտան գետերի միջին հոսանքների շրջանում։ Տես նաև Մեծ կիրճ Սատանայի կիրճ Տինայանիի կիրճ Գունավոր կիրճ Սուլու-Թերեք Չարին (կիրճ) Ձորակ Ձոր Կոլկա (կիրճ) Ֆյորդ Այծքաղի կիրճ Բրայս-կիրճ Ծանոթագրություններ