San Marco (sestièr)

'San Marco el xe un dei sestieri de Venesia e el xe só cór fin da co ła Serenìsima ła xe nasùa. El 12 de disenbre 2007 el sestièr el gavéva 4.236 abitanti. Geografia El sestièr de San Marco el xe dełimità a nord dal Canal Grando; a sud, indove ła Piasa ła xe revolta verso ła Laguna de Venesia, dal basin de San Marco; a ovest dal Rio del Pałaso; a est dal Rio de San Zulian. El sestièr el confina a nord col sestièr de Canarégio e a est col sestièr de Casteo méntre el xe cołigà al sestièr de San Poło traverso el Ponte de Rialto e a queo de Dorsoduro traverso el Ponte del'Academia. Dal pónto de vista aministrativo el sestièr de San Marco el contien anca l'ìxoła de San Zorzi Magior. Storia El sestièr de San Marco, inte łe orìxene ciamà Rivoalto dal qual anca vien el nome Rialto, el xe el nùcleo orixenario de ła sità. Inte i sói primi sècołi de vita infati ła sità de Venezia ła gera ciamada Civitas Rivoalti propio par referéndose a łe ìxołe su łe quae ła xe stada tirada su. El cor del sestièr el xe costituìo da ła Piasa San Marco, che, par squaxi miłe ani, ła xe stada el séntro połìtego e giudesiario de ła Repùblica de Venesia. Ła Piasa ła xe nasùa e cresùa su ła xona ocupada dai antighi brołi curai da łe mùneghe del visin convénto de San Zacaria, intorno a łe dó Ceze che ghe gera in orìxene in sto łógo qua, ła Ceza de San Teodoro (primo patrono de Venesia), daspò butada xó par far posto a ła Baxìłica de San Marco e ła prima céxa de San Ziminian, in orìxene catada a ocio a metà łonghésa de ła piasa de ancuo, vanti a ła baxełega. Col slargamento de ła Piasa, ła Ceza de San Ziminian ła xe stada daspò tirada su visin al Ala Napoleonica de ancuo, deso parte del Muxeo Correr, par tirar su ła qual ła Ceza ła xe stada butada xó inte el 1807 par órdene de Napoleon. 'Ntel'ano 828 i pescadóri Buono da Małamoco e Rustego da Torseło i ga portà via da Ałesandria d'Egito el cadàvere de San Marco Vangełista e i ła ga portà a Venesia indove ła xe, anca inte i giórni de ancuo, conservada inte ła baxełega a eło dedicada. Da ełora el santo el xe deventà el patron de ła sità e el ga dà el nome a ła Piasa. Monumenti e arte Natural che el séntro vital del sestièr el xe Piasa San Marco, su ła qual se 'fasa el Pałaso Dogal, sede del poder połìtego venesian fin dal IX sècoło, del qual el xe stà el primo edifisio, e ła baxełega de San Marco, capeła privada del Doxe fin al 1807: al pòpoło infati nol gera perméso intrar inte ła baxełega: łóri i podeva 'ndarghe drénto soło in feste o ocaxion ecesionałe. Fin a tal data ła sede Patriarcal de Venesia ła gera San Piero de Casteło, al màrxene oriental de ła sità. Ła piasa ła xe l'ùnego spasio sitadin chel xe ciamà propio cusì, perché inte el resto de ła sità ghe xe soło canpi, canpiełi, corte e altri. Łe Procuratie catae vanti a ła baxełega e al pałaso Dogal łe gera sede del poder giudisiario de ła Serenìsima. Ła Tor del Rełogio, da un póco consiada, el xe un monuménto vèro inportante par i Venesiani. Indrio el Pałaso Dogal, dal ponte de ła Pagia, se pol amirar el famóxo ponte dei Sospiri vanti al qual scoménsa el sestièr de Casteło. Altri łóghi de interese i xe el Teatro Ła Fenice, ła Ceza de Céxa de San Moisè che ła se cata a ła fin de ła Całe Larga XXII Marso e Pałaso Grassi, miga da tanto ténpo fato deventar un inportante muxeo Al sestièr partien anca l'ìxoła de San Zorzi Magior, indove ghe xe ła baxìłica da ła qual ła ła tol el nome e ła fondasion Cini. Varda anca Pałaso Moro Lin