Ciàssa de l'Uspeâ (Arbenga)

A Ciàssa de l'Uspeâ (Piazza Domenico Trincheri in italiàn) a l'è ina ciàssa ch'a se tröva in Arbenga Veggia e a fa parte du quartê de Sant'Eulàlia. Sto(r)ia A Ciàssa a l'è rafigü(r)â ciü votte inte mappe e inti disegni tecnichi a partì dau Settesèntu, cumme quelle du Maté Vinzoni, fète pe'a Repübbrica de Zena fra u 1722 e u 1751. Antigamènte a l'é(r)a cunusciüa cumme Piazza del Monastero, vista a presènsa du munastê de San Calòcciu, cumme u se vegghe intu Tipo ò sia Mappa del Monastero di san Callocero et Casa de Chrispinani, o sia, Ospedale, e case più vicine ad esso Monastero du 1756. A particularitè de stu ducumèntu a l'è quella d'avê in quaddru de insemme de cumm'e l'é(r)an e vàrie architetü(r)e ch'e se faciâvan inte quellu tèmpu in scia ciasetta. A strutü(r)a du munastê, ch'a remunta a 'n periudu ch'u va daa fìn du seculu XVI ai cumensi du seculu XVII, a ven defèti mustrâ tantu in cianta cumme in faciâ, primma che a ciü parte di edifissi versu mâ a vegnisse inglubâ inte l'uspeâ de Santa Ma(r)ìa da Mise(r)icòrdia, au de sutta de 'n spessu intonacu. Du Seisèntu u sa(r)ea l'èrcu au de surva de Vìa Rumma, periudu che a növa a(r)a du munastê a l'é(r)a stèta tacâ a quella ch'a gh'é(r)a zà, du Sinquesèntu. Âtri travai au cumplessu i sun stèti fèti de l'Öttusèntu, du restu sènsa tucà u prufì da ciàssa. Avanti ch'a vegnìsse rangiâ du 2017, a pavimentasiùn de risöi, u(r)igina(r)ia du Sei-Settesèntu, a l'é(r)a stèta cuvèrta cun l'asfartu, pe' permette u tranxitu ai veiculi. Descrisiùn A Ciàssa a se tröva intu quartê de Sant'Eulàlia, inta parte ciü a meridiùn d'Arbenga Veggia, versu levante. A l'è serâ fra Vìa Rumma a meridiùn e Vìa Palestru a setentriùn, mèntre au de fiancu u se ghe fàccia u derê de l'uspeâ veggiu cun quellu che ina votta u l'é(r)a l'ingressu prinsipâle du cumplessu, ch'u se ghe pò ancù vegghe u purtâ, fiancàu da due spesse culònne de marme(r)u. A cröve inte tüttu ina süperficie de 565 mêtri quàddri. Dòppu i ürtimi travai, fèti du 2017, a presènta ina pavimentasiùn de risöi e a l'è serâ au traffegu. Cruxe(r)e Vìa Palestru - U Caruggiu de Verdü(r)e(r)e, u pòrta u mèximu stranumme che Vìa Oddu, a stradda de dund'a cumensa, vistu che inta parte ciü âta e l'é(r)an presenti de büteghe da verdü(r)a, inta tupunumastica ufisiâle a pìa u numme daa bataja de Palestru, cumbatüa dü(r)ante a Segunda guèra d'Indipendènsa. Lungu 97 mêtri, u finisce inta Ciàssa de l'Uspeâ a l'artessa da Tûre da Paciòtta. U Caruggiu du Lottu (Via Caresomo in italiàn), u cunette Largu Do(r)ia cun Vìa Palestru, finèndu au fiàncu da tûre, a l'imbuccu da Ciàssa. U l'è ün di caruggi ciü picìn d'Arbenga Veggia, lungu numma che 17 mêtri, e u pìa u numme da Giovanni Caresomo, assidiacunu da Catedrâle intu Seisèntu. Vìa Rumma, u segundu decümàn pe' impurtansa, u l'è u caruggiu dund'u se ghe fàccia Palàssiu Oddu, sêde du stò(r)icu culêgiu, tantu che pe' stu mutivu chi u l'è stètu stranumàu "U Caruggiu dau culêgiu". U l'è lungu 230 mêtri inte tüttu e u traversa a ciàssa inta sò parte meridiunâle, pôcu primma da fìn, au de sutta de ün di dui pòrteghi. A Ciàssa di Giardinetti, au de là di pòrteghi de l'Uspeâ, vistu che a ciàssa a ghe finisce giüstu in curispundènsa. Architetü(r)e Nòtte Nòtte au tèstu Nòtte bibliugrafiche Bibliugrafìa (IT) Josepha Costa Restagno, Albenga: topografia medioevale, immagini della città, in Collana storico-archeologica della Liguria occidentale, Vul. XXI, Milàn, Istituto Internazionale di Studi Liguri, 1979. (IT) Josepha Costa Restagno, Albenga, Le città della Liguria, Vul. 4, Zena, Sagep, 1993, ISBN 88-7058-479-8. (IT) Giosetta Bertonasco Rubatti, Le Torri di Albenga, Memoïa Arbenga, Arbenga, Edizioni del Delfino Moro, 2010. (IT) AA.VV., Stradario essenziale del centro storico della Città di Albenga, Arbenga, Edizioni dell'Unitre Ingauna, 2001. Âtri prugètti Wikimedia Commons a contêgne di files in sce A Ciàssa de l'Uspeâ Ligammi de fö(r)a (IT) AA. VV., Trincheri, piazza, in sce Albenga: Immagini e Ricordi.