អ៊ីតាលី

ប្រទេសអ៊ីតាលី (ភាសាអ៊ីតាលី​៖ Italia) ដោយមាន​ឈ្មោះ​ជាផ្លូវការ​ថា សាធារណរដ្ឋអ៊ីតាលី (ភាសាអ៊ីតាលី​៖ Repubblica Italiana) គឺជា​ប្រទេស​មួយ​ស្ថិតនៅ​តំបន់អឺរ៉ុបខាងត្បូង ភាគខាងជើងនៃសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ។ ប្រទេសនេះបានគ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដីសរុប ៣០១,២៣០ គម២ និងមានព្រំដែនគោកជាមួយប្រទេសបារាំង ស្វីស អូទ្រីស ស្លូវេនី ក៏ដូចជារដ្ឋតូចៗជាច្រើនមាន វ៉ាទីកង់ និងសានម៉ារីណូ​។ ជាមួយនឹងប្រជាជនជាង ៦០ លាននាក់ អ៊ីតាលីគឺជារដ្ឋសមាជិកដែលមានចំនួនប្រជាជនច្រើនជាងគេបំផុតទីបីនៃសហភាពអឺរ៉ុប។ ទីក្រុងរ៉ូមគឺជារដ្ឋធានី និងជាទីក្រុងធំបំផុតក្នុងប្រទេស។ អ៊ីតាលី គឺជា​ទីកន្លែង​កំណើត​នៃ​វប្បធម៌​អឺរ៉ុប​ជាច្រើន ដូចជា អឺទ្រូសកាន (Etruscans) និង រ៉ូម៉ាំង (Romans) និង ក្រោយមក​វា​គឺជា​ទីកន្លែង​កំណើត​នៃ​សាកលវិទ្យាល័យ និង​ចលនា​នៃ​ការកកើត​សាឡើងវិញ ដែល​ចាប់ផ្ដើម​ចេញពី​តំបន់​ទុសកានី (Tuscany) ហើយ​សាយភាយ​ទៅ​ពាសពេញ​ទ្វីបអឺរ៉ុប​។ រដ្ឋធានីរ៉ូម​របស់​អ៊ីតាលី គឺជា​មជ្ឈមណ្ឌល​នៃ​អរិយធម៌​លោកខាងលិច​អស់​ជាច្រើន​សតវត្ស​មកហើយ​។ អ៊ីតាលី បាន​អនុវត្ត​នយោបាយ​អាណានិគមនិយម​ចាប់ពី​ពាក់កណ្ដាល​សតវត្សទី១៩ រហូតដល់​ពាក់កណ្ដាល​សតវត្សទី២០​។ សព្វថ្ងៃនេះ អ៊ីតាលី​គឺជា​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​ជា​ប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍ ជាមួយ​អត្រា​គុណភាព​ជីវិត​ខ្ពស់​ជាងគេ​ទី៨ លើ​ពិភពលោក​។ អ៊ីតាលី បាន​ចូល​ជា​សមាជិក "សហភាពអឺរ៉ុប" និង អង្គការ​សន្ធិសញ្ញា​អាត្លង់ទិកខាងជើង (ណាតូ)​។ លើសពីនេះ អ៊ីតាលី​ក៏​ជា​សមាជិក​នៃ ប្រទេស​ឧស្សាហកម្ម​លូតលាស់​ទាំង៨ (G8) ដោយ​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ធំជាងគេ​ទី៧ លើ​ពិភពលោក, អង្គការ​សហប្រតិបត្តិការ​ និង​ការអភិវឌ្ឍ​សេដ្ឋកិច្ច (OECD), អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (WTO), ក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប (Council of Europe), សហភាពអឺរ៉ុបខាងលិច (Western European Union), Central European Initiative, និង ជា​សមាជិក​នៃ​កិច្ចព្រមព្រៀង​សិនហ្គេន (Shengen) ។ អ៊ីតាលី បាន​ចំណាយ​ទៅលើ​វិស័យ​ការពារជាតិ​ច្រើនជាងគេ​ទី៧​លើ​លោក និង​ជា​រដ្ឋ​កាន់កាប់​អាវុធ​នុយក្លេអ៊ែរ​តាមរយៈ​អង្គការណាតូ​។ នៅ​ថ្ងៃទី០១ ខែ​មករា ឆ្នាំ​២០០៧ អ៊ីតាលី​បាន​ក្លាយជា​សមាជិក​មិនអចិន្ត្រៃយ៍​នៃ​ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខ​អង្គការសហប្រជាជាតិ សម្រាប់​អាណត្តិ​រយៈពេល​ពីរ​ឆ្នាំ​។ មើលផងដែរ សមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេ ប្រវត្តិសាស្ត្រអ៊ីតាលី ឯកសារយោង