Ìsole Égadi

Vos an lenga piemontèisa Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. J'ìsole Égadi a son n'arsipélagh dla Sicilia formà da tre ìsole (Favignana, la pì granda, Maréttimo e Lèvanzo) e doi isolòt, quasi doi scheuj (Furmija e Lampion). A l'han na surfassa total ëd 37,45 km² e na popolassion d'anviron 4.400 abitant. Da na mira geològica j'ìsole a l'han d'afinità con la Sicilia, bele che për le caraterìstiche climàtiche e ambientaj a arciamo l'Àfrica. Geografìa L'arsipélagh ëd j'Égadi as treuva anviron 7 km a òvest dla còsta dla Sicilia, tra Tràpani e Marsala. Stòria Ij prim ansediament uman a armonto a la preistòria: dj'artrovament archeològich a testimònio la presensa ëd l'òm già a parte dal Paleolìtich e dal Neolìtich. Durant le guère pùniche, dël 243 aGC, j'ìsole Égadi a son ëstàite ël teatro ëd n'arnomà bataja ch'a l'ha marcà la primassia dla flòta roman-a ansima a cola cartaginèisa. Pì tard, mersì a soa posission arlongh dle ròte comersiaj amportante, a son ëstàite ël pòst dë sbarch dij feniss, dij bisantin e dj'àrabo. Conomìa La conomìa dl'arsipélagh a l'é dzortut basà an sël torism, vist ël progressiv smortesse dj'atività gropà a la pësca al tonn, che ant ël passà a l'han arpresentà la pì granda sorgiss ëd richisia dj'ìsole. Sòn dzortut a parte dal sécol ch'a fa XVII, cand j'Égadi a son ëstàite për tant temp al sènter dj'anteresse econòmich dij genoèis. Aministrassion L'arsipélagh a constituiss la comun-a ëd Favignana, an provincia ëd Tràpani. Aiuto per la lettura Ayuda para la lectura Help for Reading Rintré ant la Piòla Contaté j'Aministrator Lìber për Amprende Coression ortogràfica Tastadura piemontèisa Portaj e Proget Agiut pr'ij Contributor Travajòt sempi