Provincia ëd Perugia

Vos an lenga piemontèisa Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. La provinsa 'd Perugia ant l'Umbria La Provincia ëd Perugia a l'é na provinsa italian-a an Umbria e a comprend 59 comun. A l'ha na surfassa ëd 6.334 km² e a conta anviron 632.420 abitant (stime agiornà). Sò capleugh a l'é la sità 'd Perugia. Geografia La provinsa a së stend ant la part setentrional e sentral dl'Umbria, na region a caraterìstiche montagnose e colinose. A l'ha 'n teritòri motobin varià, ch'a comprend na part dël Lagh Trasimen (ël pì grand lagh dl'Italia sentral peninsular), la Val Tiberin-a e dle zone montagnose dj'Apenin. A confin-a a nòrd e a est con le Marche (provinse ëd Pésaro-Urbin, Ancon-a, Macerà e Àscoli Picèn), a sud con la Provincia ëd Terni e 'l Lassio (Provincia ëd Rieti), a òvest con la Toscan-a (provinse ëd Sien-a e Aress). Paisagi La provinsa a l'é caraterisà da 'd colin-e coverte d'uliv, da bòsch ëd rol e da pian-e coltivà. Ij còrs d'eva prinsipaj a son ël fium Tevere, ch'a traversa la provinsa da nòrd a sud, e sò afluent Chiascio. A-i son 'dcò vàire sorgiss d'eva mineral. Stòria Ël teritòri dla provinsa a l'ha 'd reis antichìssime, abità fin da l'Età dël Fer. A l'era la tèra dj'Etrusch e d'apress dij Roman. An época medieval, Perugia a l'é dventà na comun-a lìbera amportanta e a l'ha estendù sò contròl an sla region. La creassion dla provinsa coma ent aministrativ modern a armonta al 1860, dòp l'unificassion italian-a. Ant j'agn, a l'ha ancorporà 'd teritòri ch'a j'ero stàit ëd lë Stat Pontifici. Aministrassion Ël President dla Provincia a l'é stàit Marco Vinicio Guasticchi (dal 8/06/2009 al 2022). Al di d'ancheuj, la provinsa a l'é aministrà da un President e da un Consèj provinsial. A l'ha sede a Perugia, ant ël Palass ëd la Provinsa. Comun prinsipaj Oltra a Perugia, àutre comun-e amportante a son: Foligno – sènter industrial e comersial ant la pian-a. Città di Castello – ant la Val Tiberina, con n'architetura medieval. Assisi – sità santuari famosa për ël San Fransesch, patrimòni UNESCO. Spoleto – sità d'art e dë spetàcol, famosa për sò Festival dij Doi Mond. Gubbio – sità medieval bin conservà ai pé dl'Apenin. Economìa L'economìa dla provinsa as basa dzortut ansima a: Agricoltura: produssion d'uliva (e d'euli d'uliva special, con vàire DOP), vin (famos a l'é 'l Montefalco Sagrantino), trìfole. Industria: a-i é 'n setor ant la val dël Tevere e ant ël Perugin, con asiende alimentar, téssij e mecàniche. Artisanà: lavorassion dël fer, dël bòsch, dla siràmica e dla pel. Turism: motobin amportant grassie a le sità d'art (Assisi, Perugia, Gubbio, Spoleto), a la natura e a le tradission gastronòmiche. Coltura e tradission La provinsa a l'é famosa për soe manifestassion stòriche, com la Corsa dij Ceri a Gubbio, la Giostra dla Quintana a Foligno e 'l Festival ëd Spoleto. La Università për jë Strangé ëd Perugia a atira dë student da tut ël mond. La gastronomìa a l'ha 'd piàt tipich com la torta al testo, la porchetta e ij prodòt a base 'd trìfole. Traspòrt La provinsa a l'é servìa da: Autostrà: l'A1 (Milan-Nàpoli) a traversa la provinsa; la superstrà E45 a colega Perugia a Cesena. Ferovìe: linie prinsipaj Firense-Roma e Adriàtica. Aeropòrt: l'Aeropòrt Sant'Egidio ëd Perugia, con vòl nassional e anternassional. Anliure esterne Sit istitussional dla Provincia ëd Perugia Aiuto per la lettura Ayuda para la lectura Help for Reading Rintré ant la Piòla Contaté j'Aministrator Lìber për Amprende Coression ortogràfica Tastadura piemontèisa Portaj e Proget Agiut pr'ij Contributor Travajòt sempi