بیت برل

بیت برل (בֵּית בֶּרְל، به معنی «خانه برل») یک شهرک نهادی (آموزشی) در اسرائیل است. این شهرک در حاشیه کفر سابا قرار دارد و از نظر اداری زیر نظر شورای منطقه‌ای دروم هشارون است. بیت برل محل استقرار کالج آکادمیک بیت برل است که در حدود ۷۰۰۰ دانشجو دارد. بیت برل به نام برل کاتزنلسون، رهبر معنوی جنبش کارگری در فلسطین تحت قیمومت بریتانیا، نام‌گذاری شده‌است. سنگ بنای این مرکز در ۲۱ اوت ۱۹۴۶ گذاشته شد. بیت برل در دشت شارون و در فاصله نزدیک به ۱۰ کیلومتری از ساحل دریای مدیترانه و در حدود ۲۰ کیلومتری شمال شرقی تل‌آویو واقع شده‌است. این مجموعه آموزشی از دهه ۱۹۷۰ شکل کنونی خود را به دست آورد و امروزه یکی از بزرگ‌ترین مراکز آموزش عالی غیردانشگاهی اسرائیل به‌شمار می‌رود. پیشینه جنگل شارون پیش از سده بیستم، این منطقه بخشی از جنگل شارون بود. جنگل شارون یک درختزار باز با غلبه درخت بلوط تابور (Quercus ithaburensis) بود که از کفار یونا در شمال تا رعانانا در جنوب گسترده بود. ساکنان عرب محلی به‌طور سنتی از این زمین‌ها برای چرا، تهیه هیزم و کشاورزی موقت بهره می‌بردند. تشدید شهرک‌سازی و کشاورزی در دشت ساحلی در سده نوزدهم به جنگل‌زدایی و در پی آن تخریب محیط زیست انجامید. بنیان‌گذاری برل کاتزنلسون از بنیان‌گذاران اندیشگی و رهبران برجسته جنبش کارگری بود. او اندیشه ایجاد یک «بیت‌المدرس» (مدرسه عالی) برای کارگران را مطرح کرد و در چهارمین گردهمایی حزب مپای در سال ۱۹۳۸ دیدگاه خود را به‌صورت عمومی بیان نمود؛ اما پیش از تحقق این آرمان درگذشت. چند هفته پس از مرگ او در سپتامبر ۱۹۴۴ به ابتکار داوید بن‌گوریون، لئا میرون-کاتزنلسون (همسر برل)، داوید رمز، یوسف شپرینتساک، حانوخ سوروکا و دیگران تصمیم به تأسیس مرکزی آموزشی برای راهنمایان جوانان و فعالان جنبشی به نام او گرفته شد. بیت برل بر روی زمین‌های مزرعه قلمنیه ساخته شد. این مزرعه را موشه گریدینگر، بازرگان بریتانیایی که در آوریل ۱۹۲۶ از فلسطین بازدید کرده بود، بنیان نهاد. او در سال ۱۹۲۷ زمینی در شمال کفر سابا برای ایجاد یک باغ بزرگ خرید و نام پدرش کالمان گریدینگر را بر آن گذاشت. این مزرعه که مرکبات می‌کاشت و سپس دامداری نیز دایر کرد، ناموفق بود. در سال ۱۹۴۵ گریدینگر به آوراهام هرتسفلد، از بنیان‌گذاران فدراسیون کار هیستادروت در فلسطین، نامه نوشت و هرتسفلد پیشنهاد ایجاد یک مؤسسه آموزشی به یادبود برل کاتزنلسون را در آنجا مطرح کرد. سنگ بنای مؤسسه در دومین سالگرد درگذشت برل کاتزنلسون، یعنی ۲۱ اوت ۱۹۴۶، گذاشته شد. این مکان به عنوان پایگاه منطقه‌ای نیروهای هاگانا و سپس نیروهای دفاعی اسرائیل به کار رفت. برای تحقق آرمان برل، بنیاد برل کاتزنلسون تأسیس شد که در ۲۱ ژانویه ۱۹۴۷ به عنوان شرکت ثبت گردید. گسترش آموزشی در بیت برل سمینارهایی برای راهنمایان جنبش‌های جوانان کارگر و پیشاهنگی و بخش جوان حزب مپای برگزار می‌شد. همچنین سمینارهای اتحادیه کیبوتص‌ها، سمینارهای موشاوها، اردوهای تابستانی و دوره‌هایی برای مهاجران تازه‌وارد برپا می‌شد. در آغاز دهه ۱۹۶۰ بیت برل به یک مؤسسه آموزشی گسترده‌تر تبدیل شد که دبیرستان منطقه‌ای (۱۹۶۱)، مدرسه تربیت معلم، مرکز همایش‌ها و مرکز پژوهشی را دربرمی‌گرفت. بایگانی حزب مپای و بخش پژوهش ایدئولوژیک حزبی که در خانه برل کاتزنلسون در تل‌آویو نگهداری می‌شد، در اوت ۱۹۵۹ به بیت برل منتقل گردید. در ریاست هیئت مدیره و مدیریت بیت برل در طول سال‌ها شخصیت‌های کلیدی حزب مپای و حزب کار اسرائیل قرار داشتند، از جمله موشه شارت، ابا آبان، آهارون یدلین، رئوون برکت، حاییم بن‌اشر و آهارون هارئل. تبدیل به مؤسسه آموزش عالی در سال ۱۹۷۰ تصمیم گرفته شد که به‌طور رسمی یک مؤسسه آموزش عالی در بیت برل گشایش یابد که بتواند مدرک کارشناسی اعطا کند. در سال ۱۹۷۱ دوره پیش‌دانشگاهی آغاز شد و تا سال ۱۹۷۷ در حدود ۳۵۰۰ دانشجو در این دوره‌ها ثبت‌نام کرده بودند. در سال ۱۹۷۲ درخواستی به شورای آموزش عالی تقدیم شد تا کالج را به عنوان مؤسسه آکادمیک به رسمیت بشناسد و به آن اجازه اعطای مدرک کارشناسی بدهد. این مجوز از سال ۱۹۷۶ اعطا شد. در سال ۱۹۸۸ کالج آکادمیک بیت برل با آکادمی هنرهای رمت هشارون و چندین مؤسسه تربیت معلم ادغام شد و از بنیاد برل کاتزنلسون جدا گردید. در سال ۱۹۹۳ اساسنامه بنیاد برل کاتزنلسون به‌روزرسانی شد و به‌طور رسمی از کارکردهای حزبی جدا گردید. در سال ۲۰۰۹ بنیاد به عنوان شرکت بهره عمومی شناخته شد و همان زمان مجموعه خود را به کالج آکادمیک بیت برل به مبلغ ۳۵ میلیون شکل نقدی فروخت؛ پیش از آن کالج اجاره‌بها به بنیاد می‌پرداخت. طرح الحاق به کفر سابا در سال ۱۹۹۷ توافق‌نامه‌ای میان مدیریت بیت برل و شهرداری کفر سابا برای انتقال مجموعه به شهرداری امضا شد. بر اساس این طرح، ۵۴۰ دونم برای ارتقای پردیس آموزشی به یک پردیس دانشگاهی گسترده و بقیه زمین برای ساخت محله مسکونی ۳۰۰۰ واحدی اختصاص یافت. شهرداری کفر سابا همچنین خواستار الحاق ۳۲۳۰ دونم از زمین‌های شهرک‌های اطراف بیت برل در شورای منطقه‌ای دروم هشارون شد: ۱۲۵۰ دونم از موشاو تصوفیت، ۵۵۰ دونم از نیر الیاهو، ۱۲۵ دونم از گان حاییم و ۱۸۰ دونم زمین خصوصی. هدف از الحاق این زمین‌ها ساخت ۹۰۰۰ واحد مسکونی بود. برای اجرای این طرح نیاز به تأیید وزارت کشور بود. وزارت کشور کمیته تحقیقی درباره مرزها به ریاست قاضی آمنون استراشنوف تشکیل داد. در جریان بحث‌های کمیته، نمایندگان شهرک‌ها و شورای منطقه‌ای با درخواست کفر سابا مخالفت کردند. کمیته مرزها اعلام کرد که دلیلی برای توصیه گسترش قلمرو کفر سابا وجود ندارد؛ زیرا این شهر ذخایر زمین کافی داشت که امکان رشد از ۸۵ هزار ساکن به ۱۰۰ تا ۱۰۵ هزار ساکن تا سال ۲۰۲۰ را فراهم می‌ساخت. کمیته تحقیق توصیه‌های خود را در مه ۲۰۰۴ به آوراهام پورز، وزیر کشور، ارائه داد و او تصمیم گرفت درخواست الحاق را تأیید نکند. جغرافیا بیت برل در ارتفاع ۷۴ متری از سطح دریا در دشت ساحلی پرجمعیت شارون واقع شده‌است. این شهرک ۱۰ کیلومتر از ساحل دریای مدیترانه، نزدیک به ۲۰ کیلومتر شمال شرقی مرکز تل‌آویو، در حدود ۶۷ کیلومتر جنوب مرکز حیفا و ۳ کیلومتر شمال کفر سابا قرار دارد. مساحت قلمرو اداری بیت برل ۱۰۸۰ دونم (۱٫۰۸ کیلومتر مربع) است. بیت برل از طریق جاده‌های محلی شماره ۵۵۴ و ۵۵۰۳ به شبکه حمل‌ونقل متصل است. مؤسسات تا سال ۲۰۲۵ چندین مؤسسه آموزشی و فرهنگی در بیت برل فعالیت دارند. از جمله: بنیاد برل کاتزنلسون، کالج آکادمیک بیت برل، دبیرستان منطقه‌ای «عمی آساف»، دبستان «تصوفیت»، مدرسه ویژه دانش‌آموزان دارای اختلال طیف اوتیسم به نام «آدام برای زندگی برابر»، مهدکودک مونته‌سوری «برلِه»، مدرسه پیش‌نظامی «بئری» به نام برل کاتزنلسون، مدرسه پیش‌نظامی «میگدالور» به نام برادران باراک و آمیحای ایتکیس، دوره پیش‌دانشگاهی، سمینارهای آموزش فعالان اجتماعی، مرکز آموزش حرفه‌ای سربازان، کتابخانه مرکزی، مرکز تفریح و ورزش و بایگانی اصلی جنبش کارگری. این مکان به عنوان مرکزی برای برگزاری همایش‌ها، نشست‌های علمی و گردهمایی‌های حزبی و سیاسی نیز به کار می‌رود. در مجموعه مجاور قلمنیه نیز مرکزی برای آموزش معلمان عرب قرار دارد. جمعیت ساکنان بیت برل عمدتاً یهودی هستند. جمعیت این شهرک در طول سال‌ها روندی نوسانی داشته‌است. بر اساس آمار سال ۲۰۱۴ در بیت برل ۱۰۹ نفر ساکن بودند. پیوند به بیرون وبگاه کالج بیت برل بایگانی‌شده در ۲۰۱۵-۰۸-۱۳ توسط Wayback Machine منابع مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Beit Berl». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Бейт-Берл». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای روسی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Bejt Berl». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای چک ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «בית ברל». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عبری ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶.