ഖൈത്ബേ ജലധാര

ഖൈത്ബേ ജലധാര അല്ലെങ്കിൽ സബീൽ ഖൈത്ബേ ജറുസലേമിലെ പഴയ നഗരത്തിലെ ടെമ്പിൾ മൗണ്ടിലെ പടിഞ്ഞാറൻ കോട്ടമൈതാനത്തിലെ ഡോം ഓഫ് ദ റോക്കിൽ നിന്ന് പടിഞ്ഞാറ് അമ്പത് മീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഈജിപ്തിലെ മംലൂക്കുകളാൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട സുൽത്താൻ ഖെയ്ത്ബേയുടെ കാലത്താണ് ഇത് പൂർത്തിയായത്. അദ്ദേഹത്തിൻറെ കാലശേഷമാണ് ഇതിന് പേർ നല്കിയത്. "ഡോം ഓഫ് ദ റോക്ക്" ന് ശേഷം, "ടെമ്പിൾ മൗണ്ടിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ കെട്ടിടം" ആണിത്. ചരിത്രം മംലൂക്ക് സുൽത്താൻ സെയ്ഫ് അദ്-ദിൻ ഇനാലിന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം 1455 ലാണ് ഈ ജലധാര / സാബിൽ നിർമ്മിച്ചത്. ഇന്ന് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ജലധാര ഖയ്ത്ബേ ജലധാരയാണ്. ഇതിന്റെ ആദ്യകാല ഉറവയായ സെയ്ഫ് അദ്-ദിൻ ഇനാൽ ജലധാര ഒന്നും അവശേഷിക്കുന്നില്ല. 1482-ൽ (എ.എച്ച് 887), പിന്നീട് സുൽത്താൻ അൽ-അഷ്‌റഫ് ഖയ്ത്ബേ (r. AH 872–901 / എ.ഡി 1468–96) ഇതിനെ പൂർണ്ണമായും നവീകരിച്ചു. മുമ്പത്തെ മറ്റൊരു മംലൂക്ക് കെട്ടിടം (ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, 1465 ൽ സുൽത്താൻ ഖുസ്‌കാദം നിർമ്മിച്ച മദ്രസ) മാറ്റിസ്ഥാപിക്കാൻ ഖയ്ത്ബേ ഉത്തരവിട്ടിരുന്ന തൊട്ടുകിടക്കുന്ന മദ്രസ അൽ അഷ്‌റഫിയയോട് അതിന്റെ ഘടന വിപുലീകരിച്ചു. എഞ്ചിനീയർമാർ, ആർക്കിടെക്റ്റുകൾ, നിർമ്മാതാക്കൾ എന്നിവരടങ്ങിയ ഒരേ സംഘം മദ്രസ അൽ-അഷ്‌റഫിയയും ഖൈത്ബേ ജലധാരയും നിർമ്മിച്ചതാകാം. ഈ വേല നിർവഹിക്കുന്നതിന് അവരെ സുൽത്താൻ ഖയ്ത്ബെയ് ഈജിപ്തിൽ നിന്ന് ഖുദ്‌സിലേക്ക് അയച്ചിരിക്കാം. ഈജിപ്തിൽ കൂടുതലും കാണുന്ന ഖയ്ത്ബേയുടെ അവസാന കാലഘട്ടത്തിലെ ബർജി മംലൂക്ക് വാസ്തുവിദ്യയുടെ ശൈലിയിലാണ് ഈ ജലധാര നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. 1882-83 ൽ ഓട്ടോമൻ സുൽത്താൻ അബ്ദുൽ ഹമീദ് രണ്ടാമൻ ജലധാര പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും അതിൽ ചില കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകൾ നടത്തുകയും ചെയ്തു. ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്ന ജലധാര അൽ ഹറം അൽ-ഷെരീഫിലേക്കുള്ള സന്ദർശകർക്ക് ശുദ്ധജലം നൽകുന്നു. അവലംബം