هار نوف

هار نوف (הר נוף، به معنای «کوه چشم‌انداز») محله‌ای واقع بر دامنهٔ تپه‌ای در مرز غربی اورشلیم است که نزدیک به ۲۰ هزار نفر جمعیت دارد و اکثریت ساکنان آن را یهودیان ارتدکس تشکیل می‌دهند. این محله در دهه ۱۹۸۰ میلادی بنا شد و در آغاز برای زوج‌های جوان و خریداران مسکن اعم از سکولار و دین‌دار در نظر گرفته شده بود. با گذشت زمان، هار نوف به یکی از کانون‌های مهم جامعه حریدی اورشلیم تبدیل شد. این محله بر فراز کوهی به ارتفاع ۸۱۳ متر از سطح دریا قرار دارد و در پای آن جنگل اورشلیم گسترده شده‌است. پیشینه در دوران تلمودی، هار نوف یک سکونتگاه کشاورزی بود که اورشلیم را تأمین می‌کرد. بقایای کارگاه‌های شراب‌سازی باستانی، خانه‌های روستایی و تراس‌هایی که نزدیک به ۱۵۰۰ سال پیش ساخته شده بودند در حاشیه هار نوف کشف شده‌اند. این محله در دهه ۱۹۸۰ بر روی ویرانه‌های روستای فلسطینی دیر یاسین و نزدیکی آن بنا شد؛ روستایی که ساکنانش در سال ۱۹۴۸ به دست ایرگون و لحی قتل‌عام شده بودند. نام محله در سال ۱۹۷۹ پس از یک مسابقه عمومی برای پیشنهاد نام انتخاب شد. ساخت‌وساز در سال ۱۹۸۰ با طراحی معمار زئو شاینبرگ آغاز شد. در سال ۱۹۸۳ شهرداری اورشلیم ساخت نهادهای عمومی از جمله کلاس‌های درس و مهدکودک‌ها را در محله آغاز کرد. با این حال، سکونت در محله به دلیل تأخیر در اتصال به شبکه برق، آسفالت خیابان‌ها و توسعه فضاهای عمومی به تعویق افتاد. در سال ۱۹۸۴، خاخام بزرگ بوستون لوی یتسخوک هوروویتس تصمیم به تأسیس مرکزی در هار نوف گرفت که نقش مهمی در شکل‌گیری جامعه ارتدکس محله ایفا کرد. محله از سال ۱۹۸۵ با ترکیبی از ساکنان سکولار، دین‌دار و فوق‌ارتدکس آغاز به پذیرش جمعیت کرد. در سال ۱۹۸۸ یک ساختمان مسکونی در حال ساخت فرو ریخت و پس از بازرسی شهرداری، دو ساختمان دیگر به دلیل نقص‌های سازه‌ای خطرناک اعلام شدند. در سال ۱۹۸۹ درگیری‌هایی میان ساکنان حریدی و سکولار بر سر خواسته حریدی‌ها برای بستن خیابان‌های محله به روی خودروها در روز شبات رخ داد. با گذشت زمان، محله به پایگاه حزب شاس تبدیل شد، به‌ویژه پس از آنکه اریه درعی و سپس خاخام عووادیه یوسف به آنجا نقل مکان کردند. در پی این رویدادها، محله روند فزاینده‌ای از تسلط حریدی‌ها را تجربه کرد. در سال ۲۰۰۲ انجمن مائور ییسرائل به رهبری موشه پسر عووادیه یوسف، یک یشیوا و خوابگاه در زمینی به مساحت ۷۰ دونم در محله ساخت و ۲۰۰ واحد مسکونی نیز احداث شد. در سال ۱۹۹۸ طرح‌هایی برای گسترش محله به سمت جنوب با جابه‌جایی پایانه سوخت پی گلیلوت و توسعه زمین از جمله بخش‌هایی از جنگل اورشلیم مطرح شد. این پایانه در اواخر دهه ۱۹۶۰ ساخته شده بود و از طریق خط لوله زیرزمینی از پی گلیلوت در شمال تل‌آویو سوخت منطقه اورشلیم را تأمین می‌کرد. در سال ۲۰۰۱ کمیته برنامه‌ریزی و ساختمان محلی اورشلیم ساخت ۱۰۰۰ واحد مسکونی متراکم و انتقال تأسیسات سوخت به زیرزمین نحل رویدا را توصیه کرد. اما در سال ۲۰۰۷ کمیته برنامه‌ریزی منطقه‌ای اورشلیم تا یافتن مکان جایگزین برای پایانه سوخت، از تغییر کاربری زمین به مسکونی خودداری کرد. از سال ۲۰۱۸ سازمان اراضی اسرائیل طرح جدیدی برای ساخت ۲۳۰۰ واحد مسکونی در ۶۴۸ دونم را پیش می‌برد که بخشی از آن به بهای از دست رفتن بخش‌هایی از جنگل اورشلیم خواهد بود. در سال ۲۰۱۴ طرحی برای ساخت خط انشعابی قطار سبک اورشلیم به طول نزدیک به ۲ کیلومتر تا محله تصویب شد. در سال ۲۰۲۲ بزرگراه ۱۶ گشایش یافت که ورودی تازه‌ای به اورشلیم از تقاطع موتسا در بزرگراه ۱ به هار نوف از طریق تونلی به طول ۱٫۵ کیلومتر ایجاد کرد. در اکتبر ۲۰۱۹ شهردار اورشلیم موشه لیون تغییر نام هار نوف به «نئوت یوسف» را به یاد خاخام عووادیه یوسف اعلام کرد. اما در ژوئیه ۲۰۲۰ شهرداری پس از دریافت نزدیک به ۱۲۰۰ اعتراض از این طرح منصرف شد. جغرافیا هار نوف محله‌ای پلکانی بر دامنه کوهی به ارتفاع ۸۱۳ متر از سطح دریا در رشته‌کوه یهودا است. به دلیل شکل زمین، بسیاری از ساختمان‌های چند طبقه مسکونی دو ورودی دارند: یکی برای دسترسی به طبقات پایین و دیگری برای رسیدن به طبقات بالا. برخی خیابان‌ها با پلکان‌های بلند به یکدیگر متصل شده‌اند. در پای هار نوف جنگل اورشلیم به مساحت ۱۲۰۰ دونم قرار دارد که در دهه ۱۹۵۰ به‌عنوان ریه سبز پیرامون شهر کاشته شد. جمعیت‌شناسی اکثریت ساکنان هار نوف یهودیان ارتدکس هستند که هم حریدی و هم داتی لئومی (دین‌دار ملی‌گرا) را دربرمی‌گیرد. بسیاری از ساکنان «اولیم» (مهاجران، עולים) هستند. محله دارای جامعه بزرگ انگلیسی‌زبان و جوامع قابل‌توجه فرانسوی‌زبان و اسپانیایی‌زبان است. همچنین جوامعی از حسیدیم گور و ویژنیتس و شمار زیادی یهودیان سفاردی و مزراحی در هار نوف زندگی می‌کنند. خاخام‌بزرگ سفاردی پیشین و رهبر معنوی حزب شاس، خاخام عووادیه یوسف در هار نوف می‌زیست. از رهبران معنوی جامعه اشکنازی حریدی ساکن هار نوف می‌توان به خاخام موشه شترنبوخ از عدا حریدیت، خاخام بوستون مایر آلتر هوروویتس از جماعت گیوات پینحاس (کنیسه بوستون) و خاخام بریل گرشنفلد رئیس یشیواهای ماخون یعقوب و ماخون شلومو اشاره کرد. کنیسه‌ها و نهادهای عمومی خاخام داوود یوسف رئیس کولل یحوه دعت و خاخام‌بزرگ هار نوف است. هار نوف دارای شمار زیادی کنیسه، یشیوا و مؤسسه آموزش تورات است؛ از جمله: ایمری شِفِر، کنیسه بوستون، کهیلات زیخرون یوسف، هیخال هاتورا، یشیوات پاحاد یتسحاق، ماخون شلومو، یشیوات لو آهارون و ماخون یعقوب. پردیس‌های نوه یروشلایم و کالج شعاریم برای بررسی‌های یهودی ویژه بانوان نیز در هار نوف واقع هستند. یحوه دعت، کنیسه و مرکز معنوی خاخام عووادیه یوسف نیز در این محله قرار دارد. حمله ۲۰۱۴ در ۱۸ نوامبر ۲۰۱۴ حمله‌ای در کنیسه کهیلات بنی‌تورا رخ داد. دو مهاجم عرب از اورشلیم شرقی با چاقو، ساتور و تپانچه وارد کنیسه شدند و به نمازگزارانی که مشغول نماز صبح بودند حمله کردند؛ پنج نفر کشته و هشت نفر زخمی شدند که چهار نفر از آنها وضعیت وخیمی داشتند. در درگیری مسلحانه پس از حمله، هر دو مهاجم کشته شدند و یکی از مأموران پلیس حاضر در صحنه که درزی بود نیز بعدها بر اثر جراحاتش درگذشت. قربانیان کشته‌شده همگی دارای تابعیت دوگانه بودند: سه نفر تابعیت آمریکایی و یک‌نفر تابعیت بریتانیایی داشتند. حمل‌ونقل محله از طریق خیابان‌های کنفی نشاریم و بیت هادفوس به مرکز شهر اورشلیم متصل است و چندین خط اتوبوس خدمات حمل‌ونقل عمومی را فراهم می‌کنند. کنشگری اجتماعی ساکنان هار نوف انجمن غیرانتفاعی حفاظت از محیط زیست به نام «شومرا» را بنیان نهادند تا از ساخت برج‌های بلند لوکس که چشم‌انداز جنگل اورشلیم را مسدود می‌کردند جلوگیری کنند. خدمات فوریت‌های پزشکی در هار نوف توسط گروه داوطلبانه «هاحوبش» ارائه می‌شود. سازمان داوطلبانه «اِم هابانیم» در سال ۱۹۹۵ توسط مالکا یاروم از ساکنان هار نوف تأسیس شد که خانه خود را به روی زنان مطلقه دین‌دار که جایی برای بردن فرزندانشان در روز شبات نداشتند گشود. این سازمان اکنون ۳۰۰ عضو دارد و از خانواده‌های تک‌سرپرست در بخش یهودی ارتدکس پشتیبانی می‌کند. ساکنان سرشناس باروخ حییت (زادهٔ ۱۹۴۶)، رئیس یشیوا، نویسنده و موسیقیدان اریه درعی (زادهٔ ۱۹۵۹)، سیاستمدار حزب شاس بیتی دویچ (زادهٔ رابین؛ ۱۹۸۹)، دونده ماراتن فوق‌ارتدکس عووادیه یوسف (۱۹۲۰–۲۰۱۳)، عالم تلمودی، پوسک، خاخام‌بزرگ سفاردی اسرائیل (۱۹۷۳–۱۹۸۳) و رهبر معنوی حزب شاس داوود یوسف (زادهٔ ۱۹۵۷)، خاخام‌بزرگ سفاردی کنونی اسرائیل منابع مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Har Nof». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Har Nof». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای فرانسوی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Har Nof». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای آلمانی ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «هار نوف». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. پیوند به بیرون وبگاه هار نوف (به انگلیسی)