کرمیا (کیبوتص اسرائیلی)

کرمیا (به عبری: כַּרְמִיָּה) یک کیبوتص در جنوب اسرائیل است که میان شهر اشکلون و نوار غزه قرار دارد و زیر نظر شورای منطقه‌ای حوف اشکلون اداره می‌شود. نام این کیبوتص از واژه عبری «کِرِم» (به عبری: כרם) به معنای تاکستان گرفته شده‌است که به فراوانی تاکستان‌ها در این منطقه اشاره دارد. کرمیا در ۲۰ مه ۱۹۵۰ به‌دست گروهی از اعضای جنبش هشومر هتسعیر از فرانسه و تونس بنیاد نهاده شد. این کیبوتص بر زمین‌های روستای عربی هِربیا (حِربیه) ساخته شده که پیشینه سکونت در آن به دوران کنعانیان بازمی‌گردد. این روستا در دوران صلیبی‌ها به نام «فوربی» شناخته می‌شد و صحنه نبرد لا فوربیه بود. کرمیا از سال ۲۰۰۶ بارها هدف راکت‌های قسام پرتاب‌شده از نوار غزه قرار گرفته‌است. پس از حملات ۷ اکتبر ۲۰۲۳، ساکنان کیبوتص تخلیه شدند و بیشتر آنان به کیبوتص نحشولیم نزدیک تل‌آویو منتقل شدند. پیشینه پیش از اسرائیل دوران باستان و عصر مفرغ سکونت در محل کرمیا به دوران کنعانیان بازمی‌گردد. دوران صلیبی این روستا نزد صلیبیان پادشاهی اورشلیم به نام «فوربی» شناخته می‌شد. در سال ۱۲۲۶ میلادی، جغرافی‌دان سوری یاقوت حموی آن را «فِربیه» (یا «فربایه») نامید و یادآور شد که در حوزه اداری عسقلان قرار دارد. این روستا صحنه نبردی سرنوشت‌ساز میان صلیبیان و ایوبیان بود که به نبرد لا فوربیه معروف است و با پیروزی قاطع ایوبیان پایان یافت. مورخان این نبرد را از نظر اهمیت راهبردی تنها پس از نبرد حطین در سال ۱۱۸۷ میلادی می‌دانند. در اواخر سده نوزدهم میلادی، یک چاه دایره‌ای سنگ‌چین و پایه‌های یک برج کوچک هنوز در این محل دیده می‌شد. دوران عثمانی هربیا در سال ۱۵۱۷ میلادی همراه با سایر بخش‌های سرزمین فلسطین به امپراتوری عثمانی الحاق شد. بر پایه دفتر مالیاتی سال ۱۵۹۶، این روستا در ناحیه غزه قرار داشت. جمعیت آن ۱۶۰ خانوار و ۱۵ مرد مجرد (برآوردی نزدیک به ۹۶۳ تن) بود که همگی مسلمان بودند. روستاییان مالیاتی ثابت به نرخ ۳۳٫۳ درصد بر محصولات گوناگون از جمله گندم، جو، انگور، میوه و پنبه می‌پرداختند که مجموع آن ۳۵٬۵۰۰ آقچه بود. تمام درآمد به وقف تعلق داشت. در سده‌های هفدهم و هجدهم میلادی، سکونت در این منطقه به دلیل حملات کوچ‌نشینان به اجتماعات محلی کاهش یافت. ساکنان روستاهای متروک به جاهای دیگر کوچ کردند، اما زمین‌ها همچنان توسط روستاهای همسایه کشت می‌شد. فهرست روستایی عثمانی از سال ۱۸۷۰ نشان می‌دهد که «هربیجه» ۵۸ خانه و ۲۰۶ نفر جمعیت (تنها مردان) داشت. در اواخر سده نوزدهم، هربیا بافتی مستطیلی داشت، هرچند برخی از خانه‌های خشت‌وگلی آن در باغ‌های پیرامون پراکنده بودند. روستا را برکه‌ای، چاهی و چندین باغ در بر می‌گرفت و در جنوب آن ویرانه‌های دژ صلیبی دیده می‌شد. دوران قیمومت بریتانیا بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که از سوی مقامات قیمومت بریتانیا بر فلسطین انجام شد، هربیا ۱٬۰۳۷ نفر جمعیت داشت که ۱٬۰۳۱ تن مسلمان و ۶ تن مسیحی ارتدوکس بودند. در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین این رقم به ۱٬۵۲۰ نفر (۱٬۵۱۰ مسلمان و ۱۰ مسیحی) در ۲۳۴ خانه افزایش یافت. هربیا دارای یک مسجد و یک دبستان بود که هر دو در مرکز روستا قرار داشتند. دبستان در سال ۱۹۲۲ گشایش یافت و در دهه ۱۹۴۰ دارای ۱۲۴ دانش‌آموز بود. بر پایه آمار سال ۱۹۴۵، هربیا ۲٬۳۰۰ نفر جمعیت داشت: ۲٬۲۰۰ مسلمان، ۴۰ مسیحی و ۶۰ یهودی. مجموع زمین‌های روستا ۲۲٬۳۱۲ دونوم بود که ۲٬۷۶۵ دونوم آن به مرکبات و موز، ۶٬۱۰۶ دونوم به باغات و زمین‌های آبی، ۲٬۰۳۷ دونوم به غلات و ۹۲ دونوم به بافت مسکونی اختصاص داشت. پیشینه اسرائیل هربیا در اکتبر ۱۹۴۸ در جریان عملیات یوآو هدف بمباران هوایی قرار گرفت (۱۵ تا ۱۶ اکتبر). حمله زمینی برنامه‌ریزی‌شده پس از آگاهی نیروهای اسرائیلی از حضور نیروی بزرگی از نیروی زمینی مصر در روستا لغو شد. به گفته خالدی، روستا احتمالاً در اوایل نوامبر همان سال، اندکی پس از اشغال اشکلون، به تصرف نیروهای اسرائیلی درآمد. پس از جنگ، منطقه به اسرائیل الحاق شد. به گفته خالدی، تنها مسجد روستا که به انبار تبدیل شده بود و یک ساختمان مسکونی از دوران پیشین باقی مانده‌اند. بنیان‌گذاری کیبوتص کیبوتص کرمیا در ۲۰ مه ۱۹۵۰ توسط یک گروه ناحال از اعضای هشومر هتسعیر از فرانسه و تونس بنیاد نهاده شد. این گروه پیش‌تر در کیبوتص بیت زرا آموزش دیده بودند. از جمله بنیان‌گذاران، گاد پارتوک بازمانده هولوکاست بود. نقطه نخست سکونت پیرامون ساختمان مدرسه‌ای شکل گرفت که ظاهراً بریتانیایی‌ها چند سال پیش‌تر برای کودکان روستای عربی هربیا ساخته بودند. در سال‌های نخست، کیبوتص از نفوذکنندگانی که از نوار غزه می‌آمدند و بیشتر به دزدی می‌پرداختند رنج می‌برد و سپس در چارچوب عملیات‌های فدائیان، حملات تروریستی نیز رخ داد. در سال ۱۹۵۲ کشمکش سیاسی شدیدی درون حزب مپ‌ام درگرفت. ۲۲ عضو کیبوتص که با موشه سنه همدلی داشتند پس از اعتصاب غذا از کیبوتص اخراج شدند و بحرانی جدی پدیدآوردند. در سال ۱۹۵۴ گروه اسرائیلی «گدیش» برای تقویت کیبوتص آمد و پس از آن گروه‌هایی از آرژانتین، مراکش و اسرائیل که همگی از جنبش جوانان هشومر هتسعیر بودند به آنان پیوستند. تحولات پس از خروج از غزه کیبوتص کرمیا ۵۴ خانواده از شهرک‌های الی سینای و نیسانیت را که در چارچوب طرح خروج یک‌جانبه در سال ۲۰۰۵ تخلیه شده بودند پذیرفت. این خانواده‌ها در آلونک‌های پیش‌ساخته (کاروویلا) اسکان داده شدند. اقامت در این سرپناه‌های موقت که قرار بود یکی دو سال طول بکشد، سال‌ها ادامه یافت و برخی خانواده‌ها بیش از یک دهه در آنها ماندند. از سال ۲۰۰۶ کیبوتص بارها هدف راکت‌های قسام پرتاب‌شده از نوار غزه قرار گرفت. در ۳ فوریه ۲۰۰۶ یک راکت قسام به یکی از کاروویلاها اصابت کرد و چهار نفر از جمله یک نوزاد زخمی شدند. در سال ۲۰۱۹ کیبوتص به‌طور موقت به دلیل آتش‌سوزی جنگلی تخلیه شد. حملات ۷ اکتبر و جنگ شمشیرهای آهنین در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، کیبوتص توسط سربازان ارتش اسرائیل دفاع شد. منطقه دو روز بعد نیز مورد حمله قرار گرفت. پس از حملات ۷ اکتبر، کیبوتص تخلیه شد، هرچند برخی ساکنان قدیمی از رفتن خودداری کردند. بیشتر تخلیه‌شدگان در کیبوتص نحشولیم نزدیک تل‌آویو اسکان یافتند. بازگشایی کیبوتص برای ژوئیه ۲۰۲۴ پیش‌بینی شده بود اما بیشتر اعضای جامعه با بازگشت موافقت نکردند. جغرافیا کرمیا در ارتفاع نزدیک به ۲۲ متر از سطح دریا و در فاصله نزدیک به ۲ کیلومتری ساحل دریای مدیترانه جای دارد. نزدیک به ۴ کیلومتر شمالی‌تر از نوار غزه و نزدیک به ۲ کیلومتر غربی جاده شماره ۴ قرار گرفته‌است. نزدیک به یک کیلومتر جنوب کیبوتص، رود نحال شیکما جریان دارد و در کنار آن آبگیر مصنوعی مَعَگار شیکما ساخته شده‌است. در مجاورت کیبوتص منطقه حفاظت‌شده‌ای به نام «ذخیره‌گاه طبیعی کرمیا» وجود دارد. اقتصاد اقتصاد کیبوتص بر پایه کشاورزی بنا شده و شاخه اصلی آن گاوداری (رفت) است که از برترین‌ها در اسرائیل شمرده می‌شود. افزون بر آن، مرغداری گوشتی، کشت‌های زراعی گوناگون و باغ مرکبات نیز وجود دارد. در سال ۱۹۷۲ کارخانه «پتوهای کرمیا» در کیبوتص راه‌اندازی شد که الیاف را برای کاربردهای گوناگون فرآوری می‌کرد و به‌ویژه به خاطر پتوهای باکیفیت خود شهرت یافت. در دهه ۱۹۸۰ بحران کیبوتص‌ها کرمیا را نیز فرا گرفت؛ کارخانه فروخته شد و بخش بزرگی از باغ مرکبات به دلیل کاهش سهمیه آب از بین رفت. در دهه ۱۹۹۰ کیبوتص فرایند خصوصی‌سازی منظمی را آغاز کرد. کرمیا میزبان شرکت نوپای انرژی خورشیدی «ای‌دی‌آی انرژی» (EDI Energy) است. شرکت «اورتک» (Ortech) که در بازسازی پناهگاه‌های بمب کار می‌کند نیز در این کیبوتص فعال است. شرکت پهپادی «کاپترپیکس» (CopterPIX) نیز در کرمیا بنیان‌گذاری شد. جمعیت‌شناسی جمعیت کرمیا در طول دهه‌ها دگرگونی‌هایی داشته‌است. بر پایه داده‌های اداره مرکزی آمار اسرائیل، جمعیت کیبوتص از ۲۱۱ نفر در سال ۱۹۶۱ به ۲۵۸ نفر در سال ۱۹۷۲ و ۲۸۲ نفر در سال ۱۹۸۳ رسید. پس از دوره‌ای کاهش (۲۶۰ نفر در ۱۹۹۵)، جمعیت با پذیرش خانواده‌های تخلیه‌شده از نوار غزه افزایش یافت و در سال ۲۰۱۴ به ۶۳۸ نفر رسید. ساکنان کیبوتص یهودی و سکولار هستند. آموزش و فرهنگ کودکان کیبوتص در کیبوتص یاد مردخای و در دبستان «حوفیم» و دبیرستان «موساد شیکما» آموزش می‌بینند. در سال ۲۰۰۲ بنای یادبود «بِیت هَبَنیم» برای گرامیداشت شش تن از فرزندان کیبوتص که در جنگ‌های اسرائیل کشته شدند گشایش یافت. نگارخانه تصاویر منابع مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Karmia». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۹ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «כרמיה (קיבוץ)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عبری ، بازبینی‌شده در ۲۹ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «کرمیا (إسرائیل)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۹ مارس ۲۰۲۶. پیوند به بیرون وبگاه کیبوتص کرمیا