الیاشیو

الیاشیو (אֶלְיָשִׁיב، به معنای «خداوند بازمی‌گرداند») یک موشاو در مرکز اسرائیل است. این روستا در دشت شارون واقع شده و زیر نظر شورای منطقه‌ای عمق حفر قرار دارد. الیاشیو نخستین موشاو مستقل یهودیان یمنی در سرزمین فلسطین بود که در ۱۳ نوامبر ۱۹۳۳ بنیان‌گذاری شد. نام این روستا از نام کاهن اعظم در زمان نحمیا (نحمیا ۳:۱) گرفته شده و همچنین به معنای نمادین بازگشت قوم اسرائیل به سرزمینشان به دست خداوند اشاره دارد. جمعیت الیاشیو در سال ۲۰۱۴ برابر با ۷۲۳ نفر بود. جغرافیا الیاشیو در ارتفاع ۲۱ متری از سطح دریا در دشت شارون، بخشی از جلگه ساحلی پرجمعیت و کشاورزی اسرائیل جای گرفته‌است. این روستا نزدیک به ۵ کیلومتر از ساحل دریای مدیترانه، در حدود ۳۴ کیلومتری شمال‌شمال‌شرقی تل‌آویو و ۸ کیلومتری جنوب شهر خِدِرا قرار دارد. در سمت غربی روستا، رودخانه ناحال الکساندر جریان دارد. پیشینه پیش از بنیان‌گذاری موشاو الیاشیو بر ویرانه‌های روستای عربی خربه الشیخ محمد بنا شده‌است. این روستای عرب‌نشین در دوره حکومت ابراهیم محمدعلی پاشا آباد شد، یا به دست مصریان یا خاندان‌هایی (حموله‌ها) از روستاهای کوهستانی. در سال ۱۸۸۲ میلادی، بررسی فلسطین غربی صندوق اکتشاف فلسطین این مکان را شامل چند کلبه خشتی در میان ویرانه‌ها توصیف کرد. سفالینه‌های لعاب‌دار باستانی نیز در این محل کشف شده‌است. بنیان‌گذاری آغاز سکونت روستایی مهاجران یمنی در فلسطین به سال ۱۹۱۰ بازمی‌گردد که کاروان‌های بزرگی از یهودیان یمنی به ابتکار دفتر سرزمین اسرائیل سازمان صهیونیستی وارد فلسطین شدند. با این حال، هرچند محله‌های یمنی در کنار بسیاری از مستعمره‌های کشاورزی ایجاد شده بود، تا سال ۱۹۳۰ اجازه تأسیس سکونتگاه‌های مستقل یمنی داده نشد. یهودیان یمنی در فلسطین برای کسب حق سکونت کشاورزی مستقل تلاش فراوان کردند. آنان احساس می‌کردند که کارگرانی استثمارشده هستند و از رفتار کُند و بوروکراتیک هسیتدروت کل ناراضی بودند. از این رو نهادهای مستقلی تأسیس کردند: «اتحادیه یمنی‌ها در سرزمین اسرائیل» در سال ۱۹۲۳ و سازمان «شَبَزی» برای استقرار یمنی‌ها که در سال ۱۹۳۱ (طبق منبع انگلیسی) یا ۱۹۳۲ (طبق منبع عبری) در پتح تیکوا پایه‌گذاری شد. اعضای این سازمان که کارگران کشاورزی در مستعمره‌ها بودند از دستمزد خود پس‌انداز می‌کردند تا برای استقرار آماده شوند. پس از مبارزه طولانی فدراسیون کارگران یمنی، سه موشاو عوودیم تأسیس شد: مارمورِک در ۱۹۳۰، تیرات شالوم در ۱۹۳۱ و الیاشیو در ۱۳ نوامبر ۱۹۳۳. از این سه، الیاشیو بزرگ‌ترین بود و تنها موشاوی بود که به حیات خود ادامه داد. در ۲۶ اکتبر ۱۹۳۳ بخش استقرار اجرایی صهیونیستی به صندوق ملی یهود اعلام کرد که با اتحادیه یمنی‌ها دربارهٔ واگذاری ۹۰۰ دونم (۰٫۹ کیلومتر مربع) از زمین‌های دره حفر به توافق رسیده‌است. زمین موشاو را صندوق ملی یهود فراهم کرده بود که آن را در سال ۱۹۲۹ از یک مارونی لبنانی خریداری کرده بود. گروهی ۲۰ نفره از اعضا در ۱۳ نوامبر ۱۹۳۳ بر زمین مستقر شدند. در نخستین شب زیر آسمان باز خوابیدند و فردای آن روز نخستین آلونک بر تپه برپا شد. ده عضو برای ماندن در محل برگزیده شدند و آژانس یهود آنان را به کار گرفت تا زمین را آماده کنند. پنجاه خانوار نخستین از یهودیان یمنی بودند که از دهه ۱۹۲۰ در فلسطین می‌زیستند. در همان زمستان بخش‌های بزرگی از زمین زیر کشت رفت؛ گندم، جو، حبوبات و هندوانه کاشته شد. حفر چاه آب آغاز گردید و در ۶ اکتبر ۱۹۳۴ سنگ بنای کنیسا در حضور جمعیتی بزرگ نهاده شد. تنش با آژانس یهود آموزگاران کشاورزی از سوی آژانس یهود در اختیار موشاو گذاشته شدند. اما برخلاف دیگر موشاووت‌های دره حفر، هیچ کمک مالی از سوی جنبش موشاو به الیاشیو ارائه نشد. ساخت‌وساز در الیاشیو تنها پس از آن آغاز شد که صندوق بنیاد (کِرِن هایسود) تصمیم به اعطای وام به گروه نخست مستقران گرفت. دهه‌های نخست با کشمکش مداوم با آژانس یهود سپری شد. جمعیت جمعیت الیاشیو در سال ۱۹۴۵ برابر با ۳۱۰ نفر و در سال ۱۹۵۲ برابر با ۴۶۰ نفر بود. جدول زیر روند دگرگونی جمعیت را نشان می‌دهد: وضعیت کنونی امروزه بیشتر اعضای موشاو در مشاغل آزاد فعالیت می‌کنند و دیگر به کشاورزی نمی‌پردازند. برخی از ساکنان به عنوان کارگر در کارخانه‌های دره حفر مشغول به کارند. در سال ۲۰۰۶ بخش گسترش برای نسل دوم ساکنان در موشاو ایجاد شد. از سال ۲۰۰۸ مرکز آموزشی «اوفق» شامل مدرسه و مهدکودک با رویکرد آموزش والدورف در این مکان فعالیت می‌کند. منابع مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Elyashiv». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Eljašiv». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای چک ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «אלישיב (מושב)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عبری ، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Eliashiv». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای نروژی نو، بازبینی‌شده در ۲۳ مارس ۲۰۲۶. پیوند به بیرون پایگاه اینترنتی موشاو الیاشیو