เทศมณฑลดูนเลียรี-แรทดาวน์

ดูนเลียรี–แรทดาวน์ (อังกฤษ: Dún Laoghaire–Rathdown; ไอริช: Dún Laoghaire-Ráth an Dúin) เป็นเทศมณฑลและเขตอำนาจท้องถิ่นในประเทศไอร์แลนด์ ตั้งอยู่ทางตะวันออกของประเทศในจังหวัดเลนสเตอร์ และอยู่ในภูมิภาคตะวันออกและมิดแลนด์ พื้นที่นี้เป็นหนึ่งในสามเทศมณฑลสืบต่อจากเทศมณฑลดับลินเดิม และได้รับการจัดตั้งเป็นหน่วยงานท้องถิ่นใน ค.ศ. 1994 มีศูนย์กลางการปกครองที่ดูนเลียรี และมีประชากร 233,860 คนในการสำรวจสำมะโนประชากร ค.ศ. 2022 ดูนเลียรี–แรทดาวน์มีอาณาเขตติดกับนครดับลินทางทิศเหนือ เซาท์ดับลินทางทิศตะวันตก เทศมณฑลวิกโลว์ทางทิศใต้ และทะเลไอริชกับอ่าวดับลินทางทิศตะวันออก พื้นที่นี้มีขนาดเล็กมากเมื่อเทียบกับเทศมณฑลอื่นของไอร์แลนด์ แต่มีความหนาแน่นประชากรสูง และเป็นส่วนหนึ่งของเขตมหานครดับลิน ชื่อของพื้นที่ประกอบจากดูนเลียรี เมืองท่าริมอ่าวดับลิน และแรทดาวน์ ซึ่งเป็นชื่อบารอนีดั้งเดิมทางใต้ของดับลิน ชื่อภาษาไอริชและภาษาอังกฤษของพื้นที่ได้รับการรับรองในฐานข้อมูลชื่อสถานที่ของไอร์แลนด์ หรือ Logainm ภูมิศาสตร์ ดูนเลียรี–แรทดาวน์เป็นพื้นที่ชายฝั่งทางใต้ของอ่าวดับลิน มีภูมิประเทศหลากหลายตั้งแต่เมืองชานมหานคร พื้นที่ชายฝั่ง ท่าเรือ อ่าวเล็ก เนินเขา สวนสาธารณะ และพื้นที่สูงทางใต้ซึ่งเชื่อมต่อกับเชิงเทือกเขาวิกโลว์ ทางตะวันออกมีชุมชนชายฝั่ง เช่น ดูนเลียรี แบล็กร็อก ดาลคีย์ คิลลินีย์ และแชนกิลล์ ส่วนตอนในมีพื้นที่เมืองและชานเมือง เช่น ดันดรัม สติลลอร์แกน ฟ็อกซ์ร็อก แซนดีฟอร์ด และราทฟาร์นแฮมบางส่วน ชายฝั่งของพื้นที่มีบทบาทสำคัญต่อภูมิทัศน์ นันทนาการ และประวัติศาสตร์การคมนาคมทางทะเล โดยเฉพาะท่าเรือดูนเลียรี ซึ่งสร้างขึ้นในคริสต์ศตวรรษที่ 19 และเคยเป็นท่าเรือข้ามทะเลไอริชสำคัญของดับลิน จุดชมวิวสำคัญ เช่น คิลลินีย์ฮิลล์และดาลคีย์ฮิลล์ ทำให้พื้นที่นี้มีสมญาเชื่อมโยงกับคำขวัญของสภาเทศมณฑลว่า “จากอ่าวสู่ภูเขา” พื้นที่ธรรมชาติสำคัญของดูนเลียรี–แรทดาวน์ ได้แก่ ชายฝั่งอ่าวดับลิน คิลลินีย์ฮิลล์ ดาลคีย์ไอส์แลนด์ มาร์เลย์พาร์ก ทิคโนก ทูร็อก และพื้นที่เชื่อมต่อกับดับลินเมาน์เทนส์ บางส่วนของเทือกเขาดับลินอยู่ใกล้หรือภายในเขตอำนาจท้องถิ่นนี้ และมีบทบาทด้านการเดินเขา ป่าไม้ นันทนาการ และการอนุรักษ์ภูมิทัศน์ เมืองและการตั้งถิ่นฐาน ดูนเลียรีเป็นศูนย์กลางการปกครองและเมืองชายฝั่งสำคัญของพื้นที่ ส่วนดันดรัมเป็นศูนย์กลางการค้าและการคมนาคมภายในเขตมหานครดับลิน เมืองและชุมชนสำคัญอื่น ๆ ได้แก่ แบล็กร็อก ดาลคีย์ คิลลินีย์ แซนดีฟอร์ด สติลลอร์แกน ฟ็อกซ์ร็อก แชนกิลล์ และมังค์สทาวน์ ในการสำรวจสำมะโนประชากร ค.ศ. 2022 ดูนเลียรี–แรทดาวน์มีประชากร 233,860 คน ลักษณะการตั้งถิ่นฐานส่วนใหญ่เป็นเขตเมืองและชานเมืองที่ต่อเนื่องกับดับลิน แต่ยังมีพื้นที่ชายฝั่ง พื้นที่สีเขียว และพื้นที่สูงทางใต้ที่ช่วยสร้างความแตกต่างทางภูมิทัศน์ภายในเขตเดียวกัน พื้นที่นี้มีสถานะทางเศรษฐกิจและสังคมหลากหลาย ตั้งแต่เขตเมืองชายฝั่งเก่า ชานเมืองที่อยู่อาศัย เขตธุรกิจและเทคโนโลยีอย่างแซนดีฟอร์ด ไปจนถึงพื้นที่ธรรมชาติและนันทนาการใกล้ภูเขาดับลิน ประวัติศาสตร์ พื้นที่ดูนเลียรี–แรทดาวน์มีประวัติศาสตร์เกี่ยวข้องกับชายฝั่งทางใต้ของอ่าวดับลินมาอย่างยาวนาน ชุมชนอย่างดาลคีย์ มังค์สทาวน์ และแบล็กร็อกมีบทบาทด้านการค้า การเดินเรือ การประมง และการตั้งถิ่นฐานชายฝั่งตั้งแต่ยุคกลาง ส่วนที่ราบและพื้นที่สูงทางใต้เกี่ยวข้องกับบารอนีแรทดาวน์และเส้นทางผ่านจากดับลินสู่เทศมณฑลวิกโลว์ ดูนเลียรีเดิมเป็นหมู่บ้านชายฝั่งขนาดเล็ก ก่อนเติบโตอย่างรวดเร็วหลังการสร้างท่าเรือหลบภัยในคริสต์ศตวรรษที่ 19 เมืองเคยใช้ชื่อคิงส์ทาวน์ในช่วงหนึ่งหลังการเสด็จเยือนของพระเจ้าจอร์จที่ 4 ก่อนกลับมาใช้ชื่อดูนเลียรีในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ดูนเลียรี–แรทดาวน์ในฐานะหน่วยงานท้องถิ่นเกิดจากการปฏิรูปการปกครองท้องถิ่นของพื้นที่ดับลินในคริสต์ทศวรรษ 1990 โดยแยกเทศมณฑลดับลินเดิมออกเป็นฟิงกอล เซาท์ดับลิน และดูนเลียรี–แรทดาวน์ พร้อมกับนครดับลินที่มีสภาแยกอยู่แล้ว การปกครอง ดูนเลียรี–แรทดาวน์อยู่ภายใต้การบริหารของสภาเทศมณฑลดูนเลียรี–แรทดาวน์ ซึ่งเป็นหน่วยงานท้องถิ่นรับผิดชอบบริการด้านต่าง ๆ เช่น การวางแผนท้องถิ่น ถนน ที่อยู่อาศัย สิ่งแวดล้อม ห้องสมุด การพัฒนาเศรษฐกิจ พื้นที่สาธารณะ และบริการชุมชน ในระดับรัฐสภา พื้นที่ส่วนใหญ่อยู่ในเขตเลือกตั้งดาลดูนเลียรีและดับลินแรทดาวน์ ส่วนในรัฐสภายุโรปอยู่ในเขตเลือกตั้งดับลิน โครงสร้างท้องถิ่นของพื้นที่แบ่งเป็นเขตเทศบาลและเขตเลือกตั้งท้องถิ่นสำหรับการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศมณฑล แผนพัฒนาเทศมณฑลดูนเลียรี–แรทดาวน์ ค.ศ. 2022–2028 เป็นกรอบหลักด้านการวางแผนและการพัฒนาเชิงพื้นที่ของพื้นที่ โดยกำหนดนโยบายและวัตถุประสงค์เกี่ยวกับที่อยู่อาศัย การคมนาคม ศูนย์กลางเมือง พื้นที่สีเขียว มรดก สิ่งแวดล้อม และการพัฒนาอย่างยั่งยืน เศรษฐกิจและคมนาคม เศรษฐกิจของดูนเลียรี–แรทดาวน์เกี่ยวข้องกับบริการ การศึกษา การค้าปลีก เทคโนโลยี ธุรกิจสำนักงาน การท่องเที่ยวชายฝั่ง และการเดินทางไปทำงานในมหานครดับลิน พื้นที่แซนดีฟอร์ดเป็นย่านธุรกิจและเทคโนโลยีสำคัญ ส่วนดันดรัมเป็นศูนย์กลางการค้าปลีกขนาดใหญ่ ขณะที่ดูนเลียรี ดาลคีย์ คิลลินีย์ และแบล็กร็อกมีบทบาทด้านชายฝั่ง นันทนาการ วัฒนธรรม และที่อยู่อาศัย โครงข่ายคมนาคมสำคัญ ได้แก่ รถไฟ DART ตามแนวชายฝั่ง ซึ่งเชื่อมดูนเลียรี แบล็กร็อก ดาลคีย์ และคิลลินีย์กับใจกลางดับลินและพื้นที่ชายฝั่งอื่น ๆ ของอ่าวดับลิน รวมถึงรถราง Luas สายสีเขียวที่ผ่านดันดรัมและแซนดีฟอร์ดไปยังพื้นที่ตอนใต้ของเขตเมือง ถนนสายหลัก ได้แก่ M50 ซึ่งเป็นวงแหวนมอเตอร์เวย์ของดับลิน, N11 ซึ่งเชื่อมดับลินกับวิกโลว์และเวกซ์ฟอร์ด และเส้นทางชายฝั่งที่เชื่อมชุมชนริมอ่าวดับลิน แผนพัฒนาเทศมณฑล ค.ศ. 2022–2028 ให้ความสำคัญกับการพัฒนาเมืองหนาแน่นใกล้ระบบขนส่งสาธารณะ การเดินเท้า การปั่นจักรยาน และการจัดการพื้นที่ชายฝั่งอย่างยั่งยืน วัฒนธรรมและสถานที่สำคัญ ดูนเลียรี–แรทดาวน์มีชื่อเสียงด้านชายฝั่งอ่าวดับลิน ท่าเรือ สวนสาธารณะ วรรณกรรม และมรดกเมืองชายทะเล สถานที่สำคัญ ได้แก่ ท่าเรือดูนเลียรี พิพิธภัณฑ์และหอศิลป์ LexIcon ดาลคีย์ คิลลินีย์ฮิลล์ ดาลคีย์ไอส์แลนด์ แซนดีโคฟ เจมส์จอยซ์ทาวเวอร์แอนด์มิวเซียม แบล็กร็อกพาร์ก มาร์เลย์พาร์ก และทิคโนก พื้นที่นี้ยังเกี่ยวข้องกับวรรณกรรมไอริชสมัยใหม่ โดยเฉพาะเจมส์ จอยซ์ ซึ่งเปิดเรื่อง Ulysses ที่หอคอยมาร์เทลโลในแซนดีโคฟ ปัจจุบันอาคารดังกล่าวเป็นพิพิธภัณฑ์และสถานที่สำคัญทางวรรณกรรมของดับลิน พื้นที่ชายฝั่งและเนินเขาของดูนเลียรี–แรทดาวน์เป็นแหล่งนันทนาการสำคัญของประชากรดับลิน เช่น การเดินเล่นริมท่าเรือ ว่ายน้ำทะเล ปั่นจักรยาน แล่นเรือ และเดินเขาในพื้นที่ดาลคีย์ คิลลินีย์ และดับลินเมาน์เทนส์ แกลลอรี อ้างอิง แหล่งข้อมูลอื่น วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Dún Laoghaire–Rathdown เว็บไซต์สภาเทศมณฑลดูนเลียรี–แรทดาวน์ Dún Laoghaire-Rathdown County Development Plan 2022–2028 Dún Laoghaire-Ráth an Dúin / Dún Laoghaire-Rathdown ที่ Logainm Dún Laoghaire–Rathdown ที่ Encyclopaedia Britannica DART and Dublin Commuter ที่ Iarnród Éireann ดูเพิ่ม เทศมณฑลดับลิน ดูนเลียรี ดาลคีย์ คิลลินีย์ ดันดรัม แบล็กร็อก ฟิงกอล เซาท์ดับลิน ดับลิน เทศมณฑลของประเทศไอร์แลนด์