Dún Aonghasa

Séadchomhartha stairiúil is ea Dún Aonghasa in Inis Mór. Is suíomh tábhachtach seandálaíochta é, agus bíonn an-tóir ag turasóirí air. Stair Ní fios cathain go díreach a tógadh Dún Aonghasa i dtús báire, cé go gcreidtear anois go raibh an chuid is mó de na struchtúir ann chomh fada siar leis an gCré-Umhaois agus leis an Iarannaois. An tuairim a bhí ag an scoláire Tomás Ó Rathile ná gurb iad na Builg a thóg Dún Aonghasa le linn an dara haois. Fuarthas amach ó thochailtí seandálaíochta ar an suíomh gur tosaíodh an tógáil thart ar 1100 RC, nuair a carnadh spallaí ar chlocha móra seasta chun an chéad bhalla a chruthú. Creidtear gur tógadh na ballaí cosanta ar an taobh thiar den Dún thart ar 500 RC. Inniu Atógadh ballaí Dhún Aonghusa sa 20ú haois agus tá siúláin, seomraí, agus staighrí iontu anois. Is furasta na ballaí nua a aithint toisc gur baineadh úsáid as moirtéal san athchóiriú. Tá iarsmalann bheag i ngar do Dhún Aonghasa ina bhfuil taispeántais ar stair an Dúin. Suímh chóngaracha Tá suímh réamhstairiúla eile in Inis Mór atá cosúil le Dún Aonghasa: Dún Dúchathair, Dún Eoghanachta, agus Dún Eochla ina measc, chomh maith le Dún Chonchúir atá suite ar Inis Meáin. Gailearaí Tagairtí Naisc sheachtracha Gearrfhíseán ó Dhún Aonghasa Suíomh Gréasáin oifigiúil Curtha i gcartlann 2015-08-01 ar an Wayback Machine Leathanach a bhaineann leis an Dún ar shuíomh Oileán Árann