Թաֆթ

Թաֆթ (պարս.՝ تفت), քաղաք կենտրոնական Իրանում՝ Յազդ օսթանում, Թաֆթ շահրեստանի վարչական կենտրոնը։ բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով կազմում է ▲18 464 մարդ (2016)։ Անվան ծագումը Դոկտոր Մոհամադ Իբրահիմ Բաստանի Փարիզին (Mohammad Ibrahim Bastani Parizi), որը Իրանի պատմության մասին ժամանակակից աշխատանքների հեղինակ է և պատմաբան, քաղաքի «Թաֆթ» անվանումը կապում է շոգի, անապատի հետ։ «Թաֆթ» բառը բառարանների մեծ մասում նշանակում է «տաք, շոգ, բարձր ջերմաստիճանով»։ Հնդկաստանում հրատարակված «Գիյաս» գրքում Թաֆթը հիշատակվում է որպես զամբյուղ՝ լցված ծաղիկներով և մրգերով։ Աշխարհագրական պայմանները նկատի առնելով՝ կարելի է ասել, վերջինս ավելի է համապատասխանեցվում Թաֆթ քաղաքի գտնվելու վայրի հետ։ Կար նաև նման հայեցակարգ, որ դա փայտից կամ տերևներից փոքր կլոր զամբյուղ է՝ դրանում զետեղված պտուղներով։ Դրա համար էլ «Թաֆթը» բացատրվում է որպես «մրգերով զամբյուղ»։ Պատմություն Թաֆթի մասին առաջին հիշատակումները վերաբերում են 15-րդ դարին։ Կլիմա Քաղաքը հայտնի է իր հաճելի կլիմայով, ջրով և աճեցվող պտուղներով՝ հատկապես խաղողով և նռով։ Չոր հունը, որը լցված է լինում սեզոնային, քաղաքը երկու մրցակցող մասերի է բաժանում՝ Հերսիրի և Սարդսիրի․Պարսկերենից թարգմանաբար հերսիր (պարս.՝ گرمسیر ) նշանակում է «տաք շրջան» կամ «ամառային արոտավայր», իսկ սարդսիր (պարս.՝ سردسیر)՝ «ցուրտ շրջան» կամ «ձմեռային արոտավայր»։ Տեսարժան վայրեր Արծիվ լեռ։ Հիշեցնում է թևերը ծալած նստած արծվի։ Շահ Վալի համալիր։ Իր մեջ ներառում է պատմական հրապարակ, մզկիթ, դամբարան, ջուրը պահելու տեղ, շուկա և դպրոց։ «Հանշ Բեգում» մզկիթը կառուցել է Թահմասպ շահը՝ ի պատիվ քրոջ։ Թեզերջան սառցադաշտ Արնան լեռ(Arnan) Ջրաղաց Իսլամի պատմական գյուղ (Ֆրաշահ) (Eslamieh [Frashah]) Իսլամի ամրոց (Eslamieh) Թաֆթ շուկա Իսլամի ջրաղաց (Eslamieh պարս.՝ آسیاب آبی اسلامیه) Մուրտազ Ալիի պատմական գյուղ Քարանձավ Իսլամիում (Eslamieh) Ալի Նակի Խանի այգի Գոլշանի այգի Տամհր շատրվան (Tamhr) Շավազի ամրոց (Shavazi) Շեյխ Ալի Բլիմանի դամբարան (Ali Blyman) Իսլամիի հին սոսի (Eslamieh) Հին տներ Բիդակիտ մզկիթ (Bydakhvyd) Դեհշիր քարվանսարա (Dehshir) Շեյխ Ջունաիդ Թուրանի դամբարան Ջրամբար լեռներում Բրալսվիհ ջրամբար (Bralsvyh) Իսլամիի մզկիթ (Eslamieh) Tzrjan մզկիթ Նադուշան մզկիթ (Nadooshan) նադուշան ամրոց (Nadooshan) Փահլևանի օդային ամրոց, որը գտնվում է Թաֆթից հարավ-արևմուտք՝ Գաանի հովիտ և Միլակ լեռ տանող ճանապարհին։ Ամրոցը կառուցվել է նախաիսլամական շրջանում՝ դժվարամատչելի տեղանքում, հիմնական նյութը, որն օգտագործվել է շինարարության ժամանակ աղյուսն է։ Ամրոցի ներքին տարածքում դեռևս նկատելի են հողմաղացների ավերակները։ Դարագահան ջրվեժը (Darah Gahan) Գաան հովտում։ Ծանոթագրություններ Գրականություն Акимушкин О. Ф. Восток: Общество, культура, религия. — СПб.: Наука, 2004. — С. 404. — ISBN 5-02-027059-8