ઘોડબંદર કિલ્લો, થાણા

ઘોડબંદર કિલ્લો ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના થાણા નજીક દરિયાકિનારે આવેલો એક પ્રાચીન કિલ્લો છે. એક સમયે આ કિલ્લાનું નામ (પોર્ટુગલ નામ) 'કાકાબે ડે તાના' (Cacabe de Tanna) હતું. આ કિલ્લાની એક તરફ વસઇની ખાડી અને બીજી તરફ થાણાની ખાડી આવેલી છે. અરબી સમુદ્રમાં ખાડીને કિનારે બાંધવામાં આવેલા આ કિલ્લાની નીચેના ભાગમાં આવેલા બંદર પરથી અરેબીયન ઘોડાઓનો વેપાર થતો હોવાને કારણે આ કિલ્લો ઘોડબંદર કિલ્લા તરીકે પ્રખ્યાત થયો. વ્યુહાત્મક રીતે મહત્વનું સ્થળ એવા આ કિલ્લાનું નિર્માણ ઇ. સ. ૧૭૩૦માં થયું હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ કિલ્લા પર પ્રથમ મરાઠાઓ, પોર્ટુગીઝો અને છેલ્લે બ્રિટિશરોનો કબજો રહ્યો હતો. ઇ.સ. ૧૮૧૮માં આ કિલ્લો બ્રિટિશરોના કબ્જામાં આવ્યો. ઇ.સ. ૧૮૬૦ સુધી જિલ્લા કલેક્ટર કચેરી આ કિલ્લામાં હતી. ભારત દેશ આઝાદ થયા બાદ આ કિલ્લો ભારત સરકારના કબજામાં આવ્યો. થાણાથી ઘોડબંદર રોડ જતાં ચેના બ્રીજ તરફ આ કિલ્લો નજરે પડે છે. આ કિલ્લામાં એક પોર્ટુગલી ચર્ચ અને એક વિશાળ કદનો ચોરસ આકારનો પાણીનો હોજ બાંધવામાં આવ્યો હતો. સંદર્ભ