మద్రాస్ ఉన్నత న్యాయస్థానం

మద్రాస్ హైకోర్టు ఒక భారతీయ హైకోర్టు. దీనికి తమిళనాడు రాష్ట్రం, పుదుచ్చేరి కేంద్రపాలిత ప్రాంతంపై అప్పీలేట్ అధికార పరిధి ఉంది. ఇది మద్రాసుగా పిలవబడే చెన్నై నగరంపై ఒరిజినల్ జురిస్డిక్షన్ (అసలు అధికార పరిధిని), భారత రాజ్యాంగం కింద రిట్‌లను జారీ చేసే అధికారాన్ని కూడా వినియోగిస్తుంది. ఇది చెన్నైలో ఉంది. దీనికి మదురైలో అదనపు ధర్మాసనం ఉంది. 1862 జూన్ 26న బ్రిటిష్ క్రౌన్ మంజూరు చేసిన లెటర్స్ పేటెంట్ ద్వారా స్థాపించబడిన మూడు చార్టర్ హైకోర్టులలో మద్రాస్ హైకోర్టు ఒకటి. 1817 నుండి నగరంపై అధికార పరిధిని వినియోగిస్తున్న సుప్రీం కోర్ట్ ఆఫ్ మద్రాస్ స్థానంలో ఇది ఏర్పడింది. ఇది భారతదేశంలో స్థాపించబడిన పురాతన హైకోర్టులలో ఒకటి. భారత స్వాతంత్ర్యం తరువాత, 1950 జనవరి 26న ఆమోదించబడిన భారత రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన విధంగా ఈ హైకోర్టు అప్పీలేట్ అధికారులలో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది. 1862 నుండి 1892 వరకు, హైకోర్టు ఒక తాత్కాలిక భవనంలో పనిచేసింది. చెన్నైలోని ప్రాథమిక కోర్టు సముదాయం అధికారికంగా 1892 జూలై 12న ప్రారంభించబడింది. ఇది ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద వాటిలో ఒకటి. మదురై ధర్మాసనం 2004 జూలై 24న స్థాపించబడింది, ఇది మదురైలోని ఒక ప్రత్యేక కోర్టు సముదాయం నుండి పనిచేస్తుంది. ఈ కోర్టులో ప్రధాన న్యాయమూర్తితో సహా 75 మంది న్యాయమూర్తుల మంజూరైన బలం ఉంది. చరిత్ర 18వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో, మద్రాసులో మేయర్స్ కోర్ట్ స్థాపించబడింది, ఇది బ్రిటిష్ స్థావరాల కోసం ఆంగ్ల చట్టాన్ని అమలు చేసింది. 1817 నుండి 1862 వరకు, సుప్రీం కోర్ట్ ఆఫ్ మద్రాస్, ప్రాథమిక న్యాయస్థానంగా సేవలు అందించింది. 1861లో, బ్రిటిష్ పార్లమెంట్ ఇండియన్ హైకోర్ట్స్ చట్టం, ఇండియన్ కౌన్సిల్స్ చట్టాన్ని అమలు చేసింది. ఇవి అప్పటికే ఉన్న సుప్రీం కోర్టులను, సదర్ దివానీ అదాలత్‌ను రద్దు చేసి భారతదేశంలో హైకోర్టులను స్థాపించడానికి బ్రిటిష్ క్రౌన్‌కు అధికారం ఇచ్చాయి. 1862 జూన్ 26న బ్రిటిష్ క్రౌన్ మంజూరు చేసిన లెటర్స్ పేటెంట్ ద్వారా స్థాపించబడిన మూడు చార్టర్ హైకోర్టులలో మద్రాస్ హైకోర్టు ఒకటి. భారతదేశంలో స్థాపించబడిన పురాతన హైకోర్టులలో ఇది ఒకటి. 1865లో తాజా లెటర్స్ పేటెంట్ జారీతో ఈ ఉత్తర్వు మరింత సవరించబడింది. భారత స్వాతంత్ర్యం తరువాత, 1950 జనవరి 26న ఆమోదించబడిన భారత రాజ్యాంగం నిర్దేశించిన విధంగా ఈ హైకోర్టు అప్పీలేట్ అధికారులలో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది. 1996లో మద్రాసు నగరం పేరును చెన్నైగా మార్చినప్పటికీ, కోర్టు పాత పేరుతోనే పని చేస్తోంది. 2017లో ఈ కోర్టు పేరును తమిళనాడు హైకోర్టుగా మార్చాలని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి విజ్ఞప్తి చేస్తూ తమిళనాడు శాసనసభ తీర్మానం ఆమోదించినప్పటికీ, పేరు మారలేదు. మద్రాస్ హైకోర్టు మదురై ధర్మాసనం 2004 జూలై 24న స్థాపించబడింది. న్యాయాధికారులకు శిక్షణ ఇవ్వడానికి, మద్రాస్ హైకోర్టు ఆధ్వర్యంలో 2001 ఏప్రిల్లో తమిళనాడు ప్రభుత్వం నిధులతో తమిళనాడు స్టేట్ జ్యుడీషియల్ అకాడమీ స్థాపించబడింది. అధికార పరిధి మద్రాస్ హైకోర్టుకు తమిళనాడు రాష్ట్రం, పుదుచ్చేరి కేంద్రపాలిత ప్రాంతంపై అప్పీలేట్ అధికార పరిధి ఉంది. ఇది చెన్నై నగరంపై ఒరిజినల్ జురిస్డిక్షన్ (అసలు అధికార పరిధిని), భారత రాజ్యాంగం కింద రిట్‌లను జారీ చేసే అధికారాన్ని కూడా వినియోగిస్తుంది. సివిల్, క్రిమినల్ కోర్టులతో పాటు, చిన్న కారణాల కోసం కోర్టులు, లేబర్ వ్యవహారాలు, ఇండస్ట్రియల్ ట్రిబ్యునల్, రవాణా అప్పీలేట్ ట్రిబ్యునల్, ఇతర ప్రత్యేక కోర్టులను ఇది కలిగి ఉంది. హైకోర్టు మదురై ధర్మాసనం పద్నాలుగు జిల్లాలకు సంబంధించిన అప్పీలేట్ కేసులను నిర్వహిస్తుంది. అవి: కన్యాకుమారి, తిరునెల్వేలి, తూత్తుకుడి, తెన్కాసి, మదురై, దిండిగల్, రామనాథపురం, విరుదునగర్, తేని, శివగంగ, పుదుక్కోట్టై, తంజావూరు, తిరుచిరాపల్లి, కరూర్ జిల్లాలు. కోర్టు సముదాయం 1862 నుండి 1892 వరకు, హైకోర్టు పెరియమేట్‌లోని ఒక భవనంలో పనిచేసింది, ఇది ఇంతకు ముందు సుప్రీం కోర్ట్ ఆఫ్ మద్రాస్, కలెక్టర్ కార్యాలయంగా ఉండేది. 1888 అక్టోబరులో జార్జ్ టౌన్‌లో కొత్త కోర్టు సముదాయం నిర్మాణం ప్రారంభమైంది. ఈ భవనాన్ని J. W. బ్రాసింగ్టన్ ఇండో-సారాసెనిక్ వాస్తుశిల్పంలో రూపొందించారు, తరువాత హెన్రీ ఇర్విన్ మార్గదర్శకత్వంలో విస్తరించబడింది. అసలు ప్రణాళిక ప్రకారం, ₹ 0.95 మిలియన్ల (1888 నాటి) అంచనాతో ప్రధాన భవనంలో 11 కోర్టు హాళ్లు ప్లాన్ చేయబడ్డాయి. ఈ 11 కోర్టు హాళ్లలో ఆరు హైకోర్టు కోసం, నాలుగు చిన్న కారణాల (స్మాల్ కాజెస్) కోర్టు కోసం, ఒకటి సివిల్ కోర్టు కోసం ఉద్దేశించబడ్డాయి. లాయర్ల కోసం ప్రధాన భవనానికి అనుసంధానించబడిన అదనపు భవనం నిర్మించబడింది. చెన్నై ఓడరేవుకు సమీపంలో ఉన్న కోర్టు ఆవరణలో అప్పటికే ఒక లైట్‌హౌస్ ఉంది, కోర్టు హౌస్ నిర్మాణ సమయంలో దీన్ని 175 అడుగుల ఎత్తుకు పెంచారు. ఉక్కు, అలంకార పలకలు (టైల్స్) మినహా నిర్మాణానికి అవసరమైన చాలా వస్తువులు స్థానికంగా సేకరించబడ్డాయి, స్థానిక చేతివృత్తులవారిని ఈ పని కోసం ఉపయోగించారు. 1892లో నిర్మాణం పూర్తయ్యేసరికి, ఖర్చు ₹ 12.98 మిలియన్లకు (1892 నాటి) పెరిగింది. ఇది 1892 జూలై 12న అప్పటి మద్రాసు గవర్నర్ బీల్బీ లావ్లీ ద్వారా అధికారికంగా ప్రారంభించబడింది, ఆయన తాళం చెవిని ప్రధాన న్యాయమూర్తి ఆర్థర్ కాలిన్స్‌కు అప్పగించారు. విస్తీర్ణం ప్రకారం ఇది ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద కోర్టు సముదాయాలలో ఒకటి. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో, 1914 సెప్టెంబరు 22న జర్మన్ లైట్ క్రూయిజర్ SMS ఎమ్డెన్ ఓడరేవుపై దాడి చేసినప్పుడు హైకోర్టు భవనం దెబ్బతింది. మెరీనా బీచ్ దక్షిణ చివర కొత్త లైట్‌హౌస్ జోడించిన తర్వాత పాత లైట్‌హౌస్ 20వ శతాబ్దం చివరలో మూసివేయబడింది. ఈ సముదాయం తరువాత విస్తరించబడింది, సివిల్, ఇతర కోర్టులు క్యాంపస్‌లోని ఇతర భవనాలకు మార్చబడ్డాయి. ప్రధాన భవనాన్ని ప్రత్యేకంగా హైకోర్టు ఉపయోగిస్తుంది. హైకోర్టు మదురై ధర్మాసనం 22,929 చదరపు మీటర్ల విస్తీర్ణంలో ఉన్న నాలుగు అంతస్తుల భవనం, ఇందులో కార్యాలయాలు ఉన్నాయి. అలాగే 15,209 చదరపు మీటర్ల విస్తీర్ణంలో ఉన్న రెండు అంతస్తుల కోర్టు భవనంలో 24 కోర్టు హాళ్లు, న్యాయమూర్తుల ఛాంబర్‌లు ఉన్నాయి. కూర్పు ఈ కోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి నేతృత్వంలో ఉంటుంది, ప్రధాన న్యాయమూర్తితో సహా 75 మంది న్యాయమూర్తుల మంజూరైన బలం ఉంది. ప్రస్తుత ప్రధాన న్యాయమూర్తి 2025 జూలైలో నియమితులైన మణీంద్ర మోహన్ శ్రీవాస్తవ. కోర్టు న్యాయమూర్తులకు ముందు ఆర్డర్లీలు వెండితో చేసిన ఆచారబద్ధమైన దండం (mace) పట్టుకుని నడుస్తారు. ఇది బ్రిటిష్ రాజ్ కాలం నాటి ఆచారం, చాలా హైకోర్టులు, భారత సుప్రీంకోర్టు దీనిని విడిచిపెట్టాయి. ప్రచురణలు మద్రాస్ లా జర్నల్ 1891లో మద్రాస్ బార్‌కు చెందిన న్యాయవాదుల బృందం ప్రారంభించింది, ఎస్. సుబ్రమణ్య అయ్యర్ ఇంట్లో జరిగిన సమావేశంలో రూపొందించబడిన ఆలోచన ఆధారంగా ఇది మొదలైంది. ఈ జర్నల్ మద్రాస్ హైకోర్టు తీర్పులను, పుస్తకాల సమీక్షలను ప్రచురించింది. ఇది భారతదేశంలోని పురాతన లా జర్నల్. ఇది 2006లో వాధ్వా పబ్లికేషన్స్‌కు విక్రయించబడింది, తరువాత దీనిని లెక్సిస్ నెక్సిస్ స్వాధీనం చేసుకుంది. 1914లో ప్రారంభమైన లా వీక్లీ కూడా హైకోర్టు తీర్పులను నివేదిస్తుంది. న్యాయమూర్తుల జాబితా ప్రధాన న్యాయమూర్తులు సుప్రీంకోర్టుకు పదోన్నతి పొందిన న్యాయమూర్తులు β తరువాత భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి అయ్యారు § మద్రాస్ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు ^ భారతదేశంలోని ఇతర హైకోర్టు (ల)కు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు † పదవిలో ఉండగానే మరణించారు ఇవి కూడా చూడండి భారతదేశ హైకోర్టులు చెన్నై వాస్తుశిల్పం చెన్నైలోని వారసత్వ కట్టడాలు గమనికలు మూలాలు బాహ్య లింకులు Media related to మద్రాస్ ఉన్నత న్యాయస్థానం at Wikimedia Commons Official website