సెంట్రల్ రిజర్వ్ పోలీస్ ఫోర్స్

సెంట్రల్ రిజర్వ్ పోలీస్ ఫోర్స్ (సిఆర్‌పిఎఫ్) అనేది భారతదేశంలో హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలో పనిచేసే ఒక కేంద్ర సాయుధ పోలీసు దళం. ఇది భారతదేశపు జాతీయ జెండర్మెరీగా పనిచేస్తూ, రాష్ట్రాలలో శాంతిభద్రతల పరిరక్షణ, తిరుగుబాట్లను ఎదుర్కోవడం, అంతర్గతంగా జాతీయ ప్రయోజనాలను పరిరక్షించడంలో సహాయపడుతుంది. 1939లో రెండవ ప్రపంచ యుద్ధానికి ముందు క్రౌన్ రిప్రజెంటేటివ్స్ పోలీస్‌గా స్థాపించబడిన దీనికి, భారత స్వాతంత్ర్యం తరువాత ప్రస్తుత పేరు పెట్టారు. ఇది అతిపెద్ద కేంద్ర సాయుధ పోలీసు దళం, ఇందులో 247 బెటాలియన్లు ఉన్నాయి, 2019 నాటికి మొత్తం సిబ్బంది బలం 301,376 కి పైగా ఉంది. చరిత్ర 1936 నాటి అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ మద్రాస్ తీర్మానాన్ని అనుసరించి అప్పటి భారతదేశంలోని రాచరిక రాష్ట్రాలలో చెలరేగిన రాజకీయ అశాంతి, ఆందోళనలకు ప్రతిస్పందనగా, సామ్రాజ్య విధానంలో భాగంగా అత్యధిక సంఖ్యలో ఉన్న స్థానిక సంస్థానాలలో శాంతిభద్రతలను పరిరక్షించడంలో సహాయపడాలనే క్రౌన్ రిప్రజెంటేటివ్ నిరంతరం పెరుగుతున్న కోరిక కారణంగా, 1939లో క్రౌన్ రిప్రజెంటేటివ్ పోలీస్‌గా తొలుత ఏర్పడిన సి.ఆర్.పి.ని ఏర్పాటు చేశారు. స్వాతంత్ర్యం తరువాత 1949 డిసెంబర్ 28న పార్లమెంట్ చట్టం ద్వారా ఈ దళానికి సెంట్రల్ రిజర్వ్ పోలీస్ ఫోర్స్ అని పేరు మార్చారు. ఈ చట్టం సిఆర్‌పిఎఫ్ ను యూనియన్ సాయుధ దళంగా ఏర్పాటు చేసింది. అప్పటి హోం మంత్రి సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్ , కొత్తగా స్వాతంత్ర్యం పొందిన దేశం మారుతున్న అవసరాలకు అనుగుణంగా దీనికి బహుముఖ పాత్రను ఊహించారు. సంస్థానాలను భారత యూనియన్‌లో విలీనం చేసే సమయంలో ఈ దళం ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించింది. భారత యూనియన్‌లో చేరడానికి నిరాకరించిన తిరుగుబాటు సంస్థానమైన జునాగఢ్, గుజరాత్‌లోని కతియావార్ అనే చిన్న సంస్థానాన్ని క్రమశిక్షణలో పెట్టడానికి ఇది కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సహాయపడింది. మూలాలు