శ్రీనగర్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం

శ్రీనగర్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం (IATA: SXR, ICAO: VISR) భారతదేశంలోని జమ్మూ కాశ్మీర్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతపు వేసవి రాజధాని అయిన శ్రీనగర్ నగరానికి సేవలు అందించే ఒక అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం. ఇది శ్రీనగర్‌కు దక్షిణంగా సుమారు 12 km (7.5 mi) దూరంలో ఉన్న బడ్గామ్లో ఉంది. ఈ విమానాశ్రయం భారత వైమానిక దళం అధీనంలో ఉండగా, భారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ ఇక్కడి పౌర విమానాశ్రయ విభాగాన్ని నిర్వహిస్తోంది. ఈ పౌర విభాగం 1979లో ప్రారంభించబడింది. 2005లో దీనిని అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంగా ప్రకటించారు. ఇక్కడ ఒక సమగ్ర దేశీయ–అంతర్జాతీయ టెర్మినల్‌తో పాటు ఒక తారు రన్‌వే ఉంది. 2015లో జమ్మూ కాశ్మీర్ ప్రభుత్వం, కాశ్మీరీ సూఫీ సంత్ నుంద్ రిషి గౌరవార్థం ఈ విమానాశ్రయానికి “షేక్ ఉల్-ఆలం విమానాశ్రయం” అని అధికారికంగా పేరు మార్చాలని ప్రతిపాదించింది. అయితే, ఆ పేరు అధికారికంగా అమలులోకి రాలేదు. చరిత్ర శ్రీనగర్ వైమానిక స్థావరాన్ని భారత వైమానిక దళం స్థాపించింది. 1947 భారత–పాకిస్తాన్ యుద్ధం సమయంలో, శ్రీనగర్‌ను పాకిస్తాన్ సైన్యం ఆక్రమించకుండా నిరోధించేందుకు పంపిన భారత సైన్యం దళాల గగన మార్గ రవాణా కోసం ఈ విమాన పట్టికను ఉపయోగించారు. అప్పట్లో విమానాశ్రయం పూర్తిగా అభివృద్ధి చెందకపోయినా, ల్యాండింగ్ సదుపాయాలు తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, 1947 అక్టోబరులో సైనిక దళాల గగన మార్గ రవాణా విజయవంతంగా జరిగింది. 1950ల నుండి 1970ల వరకు ఈ వైమానిక స్థావరం భారత వైమానిక దళానికి ఒక ముఖ్యమైన ముందస్తు దాడి కేంద్రంగా అభివృద్ధి చెందింది. 1965 సెప్టెంబర్ 7న, 1965 భారత–పాకిస్తాన్ యుద్ధం సమయంలో, పాకిస్తాన్ వైమానిక దళం ఈ విమానాశ్రయంపై దాడి చేసింది. ఈ దాడిలో భారత వైమానిక దళానికి చెందిన ఒక డగ్లస్ C-47 స్కై ట్రైన్, ఇండియన్ ఎయిర్ లైన్స్ కు చెందిన ఒక డగ్లస్ DC-3 విమానం దెబ్బతిన్నాయి. చికాగో ట్రిబ్యూన్ నివేదిక ప్రకారం, ఈ దాడిలో ఒక భారతీయ విమానం, ఐక్యరాజ్యసమితి పరిశీలక బృందంకు చెందిన డీ హవిలాండ్ కెనడా DHC-4 కారిబౌ రవాణా విమానం కూడా దెబ్బతిన్నాయి. తరువాత ఈ విమానాశ్రయం భారత వైమానిక దళానికి చెందిన అనేక యుద్ధ విమాన దళాలకు కేంద్రంగా మారింది. 1965, 1971 భారత–పాకిస్తాన్ యుద్ధాల సమయంలో గగన యుద్ధ పహారా, ప్రత్యాక్రమణ చర్యలకు ఇది ప్రధాన స్థావరంగా ఉపయోగించబడింది. 1979లో భారత జాతీయ విమానాశ్రయ ప్రాధికార సంస్థ ఈ విమానాశ్రయంలో ఒక పౌర విమానాశ్రయ విభాగంను స్థాపించింది. 1998 ఫిబ్రవరిలో ఈ టెర్మినల్‌ను అంతర్జాతీయ హజ్ విమానాలను నిర్వహించగల విధంగా అభివృద్ధి చేశారు. ఈ హజ్ విమాన సేవలు 2002 జనవరి నుండి ప్రారంభమయ్యాయి. 1999లో జరిగిన కార్గిల్ యుద్ధం సమయంలో పౌర విమాన సేవలను నిలిపివేసి, విమానాశ్రయాన్ని పూర్తిగా భారత వైమానిక దళం నియంత్రణలోకి తీసుకుంది. 2005 మార్చిలో ఈ విమానాశ్రయానికి భారత ప్రభుత్వం అంతర్జాతీయ హోదాను మంజూరు చేసింది. 2015లో జమ్మూ కాశ్మీర్ ప్రభుత్వం, కాశ్మీరీ సూఫీ సంత్ నుంద్ రిషి గౌరవార్థం, ఆయనకు ప్రసిద్ధి చెందిన “షేక్ ఉల్-ఆలం” బిరుదును ఆధారంగా తీసుకుని విమానాశ్రయానికి “షేక్ ఉల్-ఆలం విమానాశ్రయం” అని పేరు మార్చాలని ప్రతిపాదించింది. అయితే ఆ పేరు అధికారికంగా అమలులోకి రాలేదు. 2020లో భారతీయ జనతా పార్టీ ఈ విమానాశ్రయానికి భారతదేశపు అత్యున్నత సైనిక పురస్కారం అయిన పరమ్ వీర్ చక్ర తొలి గ్రహీత మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ పేరు పెట్టాలని ప్రతిపాదించింది. మౌలిక సదుపాయాలు రన్‌వే ఈ విమానాశ్రయానికి 13/31గా గుర్తించబడిన ఒకే ఒక తారు రన్‌వే ఉంది. దీని పరిమాణం 3,685 m × 46 m (12,090 ft × 151 ft). 2011 ఫిబ్రవరి నుండి ఇది ఇన్‌స్ట్రుమెంట్ ల్యాండింగ్ సిస్టమ్ సదుపాయంతో అమర్చబడింది. 2018 ఆగస్టులో, రాత్రి ల్యాండింగ్‌కు అనుమతి కల్పించేందుకు భారత పౌర విమానయాన మహానిర్దేశక కార్యాలయం (DGCA) ఒక పరీక్షా విమానాన్ని నిర్వహించింది. అనంతరం 2021 మార్చి 19న ఈ విమానాశ్రయంలో వాణిజ్య రాత్రి విమాన కార్యకలాపాలు ప్రారంభమయ్యాయి. టెర్మినల్ ఈ విమానాశ్రయంలో దేశీయ, అంతర్జాతీయ ప్రయాణికుల కోసం సమగ్ర ప్రయాణికుల టెర్మినల్ ఉంది. ఇది 19,700 m2 (212,000 sq ft) విస్తీర్ణంలో నిర్మించబడింది, ఒకేసారి 950 మంది ప్రయాణికులను నిర్వహించగల సామర్థ్యం కలిగి ఉంది. ఈ టెర్మినల్‌ను హిమాలయ శైలిలో రూపకల్పన చేశారు. మంచు సులభంగా తొలగిపోవడానికి వీలుగా దీని పైకప్పు వంపుగా నిర్మించబడింది. 2000ల మధ్యలో చేపట్టిన విస్తరణ ప్రాజెక్టులో భాగంగా ₹1.3 బిలియను (US$16 million) వ్యయంతో ఈ టెర్మినల్ నిర్మించబడింది. దీన్ని 2009 ఫిబ్రవరి 14న ప్రారంభించారు. ఇక్కడ మొత్తం తొమ్మిది విమాన పార్కింగ్ బేలు ఉన్నాయి. వాటిలో ఐదు జెట్ బ్రిడ్జ్ ల ద్వారా టెర్మినల్‌కు అనుసంధానించబడ్డాయి. 2019లో అధికారులు కేవలం అంతర్జాతీయ విమానాలు నిర్వహించేందుకు కొత్త టెర్మినల్ నిర్మించాలని ప్రకటించారు. దేశీయ విమానాలు పాత టెర్మినల్ నుంచే కొనసాగించాలని ప్రణాళిక వేశారు. 2021 సెప్టెంబరులో భారత పౌర విమానయాన మంత్రిత్వ శాఖ మంత్రి, ప్రస్తుత టెర్మినల్‌ను 63,000 m2 (680,000 sq ft) వరకు విస్తరించేందుకు ₹15 బిలియను (US$190 million) వ్యయంతో ప్రణాళిక ప్రకటించారు. ఇతర సౌకర్యాలలో ఫుడ్ కోర్ట్, ఆహార కేంద్రాలు, హస్తకళా దుకాణాలు, ఏటీఎంలు, విదేశీ కరెన్సీ మార్పిడి కేంద్రాలు ఉన్నాయి. విమానయాన సంస్థలు, గమ్యస్థానాలు 2009 ఫిబ్రవరిలో ఎయిర్ ఇండియా ఎక్స్‌ప్రెస్ దుబాయ్కు వారానికి ఒకసారి విమాన సర్వీసులను ప్రారంభించింది. ఇది శ్రీనగర్ నుండి ప్రారంభమైన తొలి నియమిత అంతర్జాతీయ విమాన సేవ. అయితే ప్రయాణికుల నుండి తక్కువ స్పందన రావడంతో ఈ సేవలను 2010 జనవరిలో నిలిపివేశారు. భూభాగ రవాణా విమానాశ్రయం శ్రీనగర్ నగరానికి సుమారు 12 km (7.5 mi) దూరంలో ఉంది. విమానాశ్రయంలో 250 వాహనాలు నిలిపే సామర్థ్యమున్న కార్ పార్కింగ్ సదుపాయం ఉంది. ప్రభుత్వం విమానాశ్రయం, లాల్ చౌక్ సమీపంలోని పర్యాటక స్వాగత కేంద్రం మధ్య చెల్లింపు బస్సు సేవలను అందిస్తోంది. అలాగే భారత విమానాశ్రయ ప్రాధికార సంస్థ టెర్మినల్, సుమారు 1 km (0.62 mi) దూరంలో ఉన్న విమానాశ్రయ ప్రవేశ ద్వారం మధ్య ఉచిత బస్సు సేవను నిర్వహిస్తోంది. విమానాశ్రయానికి టాక్సీలు, కార్ అద్దె సంస్థల సేవలు కూడా అందుబాటులో ఉన్నాయి. వీటి కౌంటర్లు టెర్మినల్ వెలుపల ఉన్నాయి. ఇవి కూడా చూడండి జమ్మూ విమానాశ్రయం కాశ్మీర్ లోయ కుషోక్ బకులా రింపోచీ విమానాశ్రయం గమనికలు మూలాలు బాహ్య లింకులు Media related to శ్రీనగర్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం at Wikimedia Commons మూస:Airports in India