పాట్నా ఉన్నత న్యాయస్థానం

పాట్నా హైకోర్టు ఆఫ్ జ్యుడికేచర్ (సాధారణంగా పాట్నా హైకోర్టు అని పిలుస్తారు) భారతదేశంలోని బీహార్ రాష్ట్రానికి చెందిన ఉన్నత న్యాయస్థానం. దీనిని 1916 ఫిబ్రవరి 3న బ్రిటిష్ వలస ప్రభుత్వం స్థాపించింది. తరువాత భారత ప్రభుత్వ చట్టం 1915 కింద ఇది అనుబంధించబడింది. దీంతో ఇది భారతదేశంలోని పురాతన హైకోర్టులలో ఒకటిగా నిలిచింది. ఈ న్యాయస్థానం బీహార్ పరిపాలనా రాజధాని పాట్నాలో ఉంది. కోర్టు చరిత్ర కోర్టు ఏర్పాటు కోసం 1912 మార్చి 22న భారత గవర్నర్ జనరల్ ఒక ప్రకటన జారీ చేశారు. హైకోర్టు భవనానికి 1913 డిసెంబర్ 1న అప్పటి వైస్రాయ్, భారత గవర్నర్ జనరల్ సర్ చార్లెస్ హార్డింజ్ శంకుస్థాపన చేశారు. భవన నిర్మాణం పూర్తయిన తర్వాత 1916 ఫిబ్రవరి 3న అదే వైస్రాయ్ లాంఛనంగా ప్రారంభించారు. 1916 మార్చి 1న అధికారిక కార్యకలాపాలు ప్రారంభమయ్యాయి. సర్ ఎడ్వర్డ్ మేనార్డ్ డెస్ చాంప్స్ చమియర్ ఈ కోర్టు తొలి ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు. 1948 జూలై 26న ఒరిస్సాకు ప్రత్యేక హైకోర్టు ఏర్పడే వరకు బీహార్, ఒరిస్సా ప్రావిన్సుల భూభాగాలపై పాట్నా హైకోర్టు అధికార పరిధిని కలిగి ఉండేది. పాట్నా హైకోర్టు 1972లో రాంచీలో ఒక సర్క్యూట్ బెంచ్‌ను ఏర్పాటు చేసింది. 1976లో రాంచీలోని సర్క్యూట్ బెంచ్ శాశ్వత బెంచ్‌గా మారింది. 2000 నవంబర్‌లో బీహార్ పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం 2000 కింద, రాంచీలోని పాట్నా హైకోర్టు సర్క్యూట్ బెంచ్ జార్ఖండ్ హైకోర్టుగా అవతరించింది. పాట్నా హైకోర్టు స్థాపించి 100 సంవత్సరాలు పూర్తయిన సందర్భంగా 2015 ఏప్రిల్ 18 నుండి ఏడాది పొడవునా శతాబ్ది ఉత్సవాలను నిర్వహించింది. ఈ కార్యక్రమాన్ని అప్పటి రాష్ట్రపతి ప్రణబ్ ముఖర్జీ ప్రారంభించారు. బీహార్ గవర్నర్ కేశరీ నాథ్ త్రిపాఠి, భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి హెచ్. ఎల్. దత్తు, పాట్నా హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి ఎల్. నరసింహారెడ్డి ఈ కార్యక్రమానికి అధ్యక్షత వహించారు. పాట్నా హైకోర్టు ప్రముఖ న్యాయమూర్తులు గౌరవనీయ జస్టిస్ రేఖా దోషిత్ పాట్నా హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు, ఈ పదవిని అధిష్టించిన తొలి మహిళ ఆమె. గౌరవనీయ సర్ ఎడ్వర్డ్ మేనార్డ్ డెస్ చాంప్స్ చమియర్ పాట్నా హైకోర్టు తొలి ప్రధాన న్యాయమూర్తి. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత పాట్నా హైకోర్టు తొలి భారతీయ ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా గౌరవనీయ పండిట్ లక్ష్మీ కాంత్ ఝా పనిచేశారు. పాట్నా హైకోర్టు తొలి మహిళా న్యాయమూర్తి గౌరవనీయ జస్టిస్ ఇందు ప్రభా సింగ్, పాట్నా హైకోర్టులో, దాని రాంచీ బెంచ్‌లో విధులు నిర్వహించిన తొలి మహిళా న్యాయమూర్తిగా గుర్తింపు పొందారు. పాట్నా హైకోర్టు రెండవ మహిళా న్యాయమూర్తి గౌరవనీయ జస్టిస్ జ్ఞాన్ సుధా మిశ్రా, బీహార్ నుండి సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తిగా ఎంపికైన తొలి మహిళ. ఈ హైకోర్టు ఇద్దరు భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తులను అందించింది. గౌరవనీయ జస్టిస్ భువనేశ్వర్ ప్రసాద్ సిన్హా, భారతదేశ 6వ ప్రధాన న్యాయమూర్తి. గౌరవనీయ జస్టిస్ లలిత్ మోహన్ శర్మ, భారతదేశ 24వ ప్రధాన న్యాయమూర్తి. ప్రధాన న్యాయమూర్తి, న్యాయమూర్తులు కింది వారు కోర్టు న్యాయమూర్తులుగా విధులు నిర్వర్తిస్తున్నారు. మాజీ ప్రధాన న్యాయమూర్తులు ఈ కింది వారు కోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తులుగా పనిచేశారు. సుప్రీంకోర్టుకు పదోన్నతి పొందిన న్యాయమూర్తులు ప్రస్తుతం విధుల్లో ఉన్నవారు మాజీ న్యాయమూర్తులు భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తులుగా పదోన్నతి పొందినవారు భువనేశ్వర్ ప్రసాద్ సిన్హా 6వ భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి లలిత్ మోహన్ శర్మ 24వ భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి మాజీ న్యాయమూర్తుల జాబితా (అక్షర క్రమంలో) మూలాలు బాహ్య లింకులు Official website భారతీయ హైకోర్టుల అధికార పరిధులు, స్థానాలు హైకోర్టుల్లో పెరిగిన న్యాయమూర్తుల సంఖ్య