Kompleksi i Tempullit Krishna Janmasthan

Kompleksi i Tempullit Krishna Janmasthan është një grup tempujsh hindu të vendosur në Mathura, Uttar Pradesh, Indi . Ka tre tempuj kryesorë brenda mjediseve - tempulli i Keshavdev i cili i kushtohet Krishnës, Garbh Griha ku besohet se Krishna ka lindur në Dvapar Yuga dhe Bhagvata Bhavan ku hyjnitë kryesuese janë Radha Krishna . Vendi ka pasur rëndësi fetare të paktën që nga shekulli i 6-të para Krishtit me gjetjet e objekteve fetare në gërmime. Tempujt u shkatërruan shumë herë gjatë historisë, më së fundmi nga perandori Mughal Aurangzeb në 1670. Ai ndërtoi atje xhaminë Eidgah e cila ende qëndron. Në shekullin e 20-të, kompleksi i ri i tempullit ngjitur me xhaminë u ndërtua me ndihmën financiare të industrialistëve. Historia Periudha antike dhe klasike Sipas traditave hindu, Krishna lindi nga Devaki dhe Vasudeva në një qeli burgu ku ata u mbyllën nga xhaxhai i tij nga nëna Kansa, një mbret i Mathurës, për shkak të profecisë së vdekjes së tij nga fëmija i Devakit. Sipas traditës, një tempull kushtuar Krishnës u ndërtua në vendlindje nga stërnipi i tij Vajranabh . Vendi i tanishëm i njohur si Krishna Janmasthan ( lit. 'Vendlindja e Krishnës' ) njihej si Katra ( lit. 'Tregu' ) Keshavdeva. Gërmimet arkeologjike të vendit kishin zbuluar qeramikë dhe terrakote të shekullit të 6-të para Krishtit. Ai prodhoi gjithashtu disa skulptura xhainiste si dhe një kompleks të madh budist duke përfshirë Yasha Vihara. Tempulli Vaishnava mund të jetë ngritur në vend që në shekullin e parë. Një kompleks i ri i madh tempulli u rindërtua në vend nga perandori Gupta Çandragupta II në vitin 400 të es. Një mbishkrim i fundit i shekullit të 8-të përmend gjithashtu dhurimet për vendin nga rashtrakutasit . Periudha Mughal Shenjtorët Vaishnava Chaitanya Mahaprabhu dhe Vallabhacharya vizituan Mathurën në fillim të shekullit të 16-të. Abdullahu, në mbretërimin e perandorit Mughal Jehangir, përmend në Tarikh-i-Daudi shkatërrimin e Mathurës dhe tempujve të saj nga Sulltani i Delhit Sikandar Lodi në shekullin e 16-të. Lodi u kishte ndaluar hinduve të laheshin në lumë dhe të qetheshin gjithashtu në brigje. Në mbretërimin e Jehangirit, në 1618, Raja Veer Singh Deva Bundela i Orchha-s kishte ndërtuar një tempull me koston e 33 lakhëve. Një udhëtar francez Tavernier vizitoi Mathurën në vitin 1650 dhe kishte përshkruar tempullin tetëkëndor të ndërtuar me gurë të kuq me rërë. Udhëtari italian Niccolao Manucci, i cili punoi në oborrin e Mughalëve, e ka përshkruar gjithashtu tempullin. Princi Mughal Dara Shikoh kishte patronizuar tempullin dhe i dhuroi tempullit një parmak. Kangjella u hoq nga guvernatori i Mathurës Abdun Nabi Khan me urdhër të perandorit Mughal Aurangzeb dhe ai ndërtoi xhaminë Jama mbi rrënojat e tempujve hindu. Gjatë rebelimit të Jat në Mathura, Abdul Nabi Khan u vra në 1669. Aurangzebi sulmoi Mathurën dhe shkatërroi atë tempull Keshavdeva në 1670 dhe ndërtoi Shahi Eidgah në vend të tij. Periudha moderne Mathura ra nën kontrollin britanik në 1804. Kompania e Indisë Lindore nxori në ankand tokën e Katrës dhe ajo u ble nga Raja Patnimal, një bankier i pasur i Varanasit. Raja Patnimal donte të ndërtonte tempullin, por nuk mundi ta bënte këtë. Pasardhësit e tij trashëguan tokën e Katrës. Pasardhësi i tij Rai Krishna Das u kundërshtua, për pronësinë e 13,37 hektarëve tokë në të cilën ndodhet faltorja dhe Shahi Eidgah, në dy padi civile nga muslimanët e Mathurës, por Gjykata e Lartë e Allahabadit vendosi në favor të Raj Krishna Das-it në të dyja paditë në 1935. Kailash Nath Katju dhe Madanmohan Chaturvedi kishin ndihmuar në këto padi. Politikani dhe arsimtari Madan Mohan Malaviya e bleu tokën nga Raj Krishna Das më 7 shkurt 1944 me një kosto prej Rs. 13000 me ndihmën financiare të industrialistit Jugal Kishore Birla . Pas vdekjes së Malaviya, Jugal Kishore Birla formoi një trust të quajtur Shri Krishna Janmabhoomi Trust, i regjistruar më vonë si Shri Krishna Janmasthan Seva Sansthan, më 21 shkurt 1951 dhe fitoi tokën. Jugal Kishore Birla ia besoi ndërtimin e tempullit të ri një tjetër industrialisti dhe filantropisti Jaidayal Dalmia . Ndërtimi i kompleksit të tempullit filloi në tetor 1953 me nivelimin e tokave dhe përfundoi në shkurt 1982. Djali i tij i madh Vishnu Hari Dalmia e pasoi atë dhe shërbeu në Trust deri në vdekjen e tij. Nipi i tij Anurag Dalmia është Administrator i Përbashkët i Besuar në Trust. Ndërtimi u financua nga familje të tjera biznesi duke përfshirë Ramnath Goenka . Kultura Tempulli është një nga tempujt më të vizituar të Indisë. Krishna Janmashtami, Radhashtami, Diwali dhe Holi janë festat kryesore që festohen në këtë tempull dhe në të gjithë rajonin e Braxhit .