จิตรคุปตมนเทียร (ขชุราโห)

จิตรคุปตมนเทียร (Chitragupta temple) เป็นโบสถ์พราหมณ์ที่สร้างขึ้นในศตวรรษที่ 11 เพื่อบูชาพระสุรยะ ตั้งอยู่ในเมืองขชุราโห รัฐมัธยประเทศ ประเทศอินเดีย ในทางสถาปัตยกรรมแล้วมีลักษณะที่คล้ายเคียงมากกับเทวีชรทัมพีมนเทียรซึ่งตั้งอยู่ใกล้กัน ประวัติ จากหลักฐานทางจารึกพบว่าการก่อสร้างของมนเทียรน่าจะมีขึ้นในราวปี 1020-1025 และน่าจะมีการวางศิลาฤกษ์ในวนัที่ 23 กุมภาพันธ์ 1023 ในโอกาสของพิธีศิวราตรี สถาปัตยกรรม จิตรคุปตมนเทียรมีลักษณะที่ใกล้เคียงกับเทวีชคทัมพีมนเทียรซึ่งตั้งอยู่ใกล้กัน มีครรภคฤห์ที่มีพื้นที่สำหรับปริกรม, ซุ้มหน้าประตู, มหามณฑป และโถงทางเข้า โถงหลักมีเพดานเป็นการออกแบบในรูปแปดเหลี่ยม ตกแต่งอย่างวิจิตรมากกว่าชคทัมพีมนเทียร จึงเป็นไปได้ว่าจิตรคุปตมนเทียรนี้สร้างขึ้นภายหลังไล่เลี่ยกัน ส่วนหลังคาที่เป็นลักษณะไล่ระดับนั้นไม่ได้โดดเด่นหากเทียบกับมนเทียรอื่น ๆ ในขชุราโห เทวรูป ภายในครรภคฤห์ประดิษฐานเทวรูปที่ปรักหักพังเล็กน้อยสูง 2.1 เมตร (6.9 ฟุต) เป็นรูปเคารพของพระสุรยะประทับยืนบนราชรถม้าเจ็ดตัว ทรงเครื่องประดับและทรงถือดอกบัว บนขื่อประตูของครรภคฤห์ปรากฏรูปสลักของพระสุรยะในลักษณะใกล้เคียงกัน อ้างอิง บรรณานุกรม