École normale supérieure (Paris)

École normale supérieure (euskaraz: «Goi Mailako Arauzko Eskola»; Ulm kalekoa, ENS, ENS Paris edo Normale Sup. bezala ere ezaguna), Parisen dagoen goi mailako ikastetxe publikoa da. Frantziar Iraultzan sortu zen eta gaur egungo egitura 1820an hartu zuen. Grande école baten izaera du eta helburu nagusia "ikerketa zientifiko teoriko edo aplikatura, irakaskuntzara edo Estatuaren administrazioan eta haren egituretan zerbitzu ematera zuzenduko diren ikasleak hezkuntza zientifiko eta kultural baten bitartez prestatzea da". Frantziako eskolarik prestigiosoena kontsideratzen da eta estatuko elite zientifikoa prestatzen du. Bertatik pasa direnen artean 12 Nobel Sari irabazle eta 10 Fields Domina irabazle daude. Ikasle ohi nabarmenak Ikasle gehien-gehienak historikoki gizonezkoak izan dira. Baina hori aldatzen ari da eta azpimarratzekoa da 2019ko Ekononomia Nobel Saria Esther Duflo ikasle ohiak jaso zuela. Nobel Saridunak: Claude Cohen-Tannoudji Pierre-Gilles de Gennes Gabriel Lippmann Louis Néel Jean Baptiste Perrin Paul Sabatier Alfred Kastler Albert Fert Jean Paul Sartre (ez zeuen jaso) Henri Bergson Romain Rolland Gérard Debreu Esther Duflo Fields Dominak Laurent Schwartz Jean-Pierre Serre René Thom Alain Connes Pierre-Louis Lions Jean-Christophe Yoccoz Laurent Lafforgue Wendelin Werner Ngo Bao Chau Cedric Villani Zientzialariak Sendagileak eta biologoak Louis Pasteur (1843) Fisikoak Marcel Brillouin (1878) Edouard Branly Léon Brillouin Thomas Fink Paul Langevin (1894) Hubert Curien Yves Rocard Matematikoak Antoine Augustin Cournot Évariste Galois (1829) Jean Gaston Darboux Paul Emile Appell Jacques Hadamard Henri Lebesgue Paul Painlevé Édouard Lucas Charles Émile Picard Élie Cartan (1888) Mihailo Petrović (1890) Émile Borel Maurice René Fréchet Pierre Fatou (1898) Henri Cartan (1923) Jean Dieudonné (1924) Jacques Herbrand Szolem Mandelbrojt Jean Leray Claude Chevalley Cahit Arf (1932) André Weil Roger Godement (1940) Adrien Douady Humanistak Filosofoak Jean Françoise Revel Louis Althusser Jean Hyppolite Emile Auguste Chartier "Alain" Henri Bergson (1878) Hippolyte Taine (1893) Raymond Aron (1924) François Jullien Georges Canguilhem (1924) Jean-Paul Sartre (1924) Philippe-Joseph Salazar (1975) Maurice Merleau-Ponty (1926) Michel Foucault (1946) Jacques Derrida (1952) André Comte-Sponville (1972) Jacqueline de Romilly (David) (1933) Simone Weil (1928) Soziologoak(filosofia eta filologia ikasi zuten ENSen) Georges Dumézil (1916) Émile Durkheim (1879) Pierre Bourdieu (1951) Idazleak Romain Rolland Jules Romains Paul Nizan (1924) Robert Brasillach Jean Giraudoux Léopold Sédar Senghor Charles Péguy (1894) Julien Gracq (Louis Poirier) (1930) Aimé Césaire Apaizak Henri Huvelin Ekonomistak Gérard Debreu Politikoak Jean Jaurès (1878) Paul Painlevé Léon Blum (1890) (hirugarren urtean bota zuten) Édouard Herriot (1891) Georges Pompidou (1931) Alain Juppé (1964) Laurent Fabius (1966) Irakasle nabarmenak Louis Althusser Samuel Beckett Pierre Bonnet Paul Celan Juan Ignacio Cirac Sasturain Fustel de Coulanges Laurent Freidel Ernest Lavisse Alfred Kastler Jacques Derrida Jacques Lacan Jean-Pierre Serre Jacqueline de Romilly Erreferentziak Kanpo estekak (Frantsesez) ENS-Ulm-en webgune ofiziala