Եւրոպական Տիեզերական Գործակալութիւն

Եւրոպական Տիեզերական Գործակալութիւնը (European Space Agency-ESA), տիեզերական հետազօտութիւններուն նուիրուած միջազգային կազմակերպութիւն մըն է, որ կը բաղկանայ 23 անդամ պետութիւններէ։ Կեդրոնատեղին կը գտնուի Փարիզի մէջ: 2025 թուականին կը գործէր շուրջ 3,000 պաշտօնեաներով՝ աշխարհի զանազան երկիրներուն մէջ։ Գործակալութիւնը հիմնուած է 1975 թուականին՝ եւրոպական համարկման գործընթացին ծիրին մէջ։ 2026 տարեշրջանին, տարեկան պիւտճէն կը կազմէր շուրջ 8.3 միլիառ եւրօ։ Եւրոպական Տիեզերական Գործակալութեան մարդկային տիեզերաթռիչքներու ծրագիրը կը ներառէ մասնակցութիւնը Միջազգային Տիեզերակայանին (ISS), ինչպէս նաեւ համագործակցութիւնը ՆԱՍԱ-ի հետ «Արտեմիս» (Artemis) ծրագիրին մէջ։ Այդ համագործակցութեան կարեւոր մէկ մասը «Օրիոն» տիեզերանաւուն համար Եւրոպական Ծառայողական Միաւորի (European Service Module -ESM) պատրաստութիւնն է։ Գործակալութիւնը նաեւ կ՚արձակէ եւ կը ղեկավարէ անօդաչու տիեզերական առաքելութիւններ դէպի Լուսին, Հրատ, Լուսնթագ, Արուսեակ, Փայլածու, Արեւ, ինչպէս նաեւ զանազան գիսաստղեր։ Իր գործունէութեան այլ բնագաւառներուն մէջ կը մտնեն տիեզերական աստղադիտակներու, Երկիրի դիտարկման արբանեակներու, հեռահաղորդակցական եւ նաւարկման արբանեակներու մշակումը, արձակման հրթիռներու նախագծումը (օրինակ՝ «Արիան-6»-ը, որ կը շահագործուի «Arianespace» ընկերութեան միջոցով՝ Եւրոպական Տիեզերական Գործակալութեան մասնակցութեամբ), Եւրոպայի տիեզերակայանի, ինչպէս նաեւ տիեզերական անվտանգութեան եւ տիեզերական գործունէութեան առեւտրայնացման զարգացումը։ Ծանօթագրութիւններ