تالار شهر هامبورگ

تالار شهر هامبورگ مقر مجلس ایالتی و سنای شهر در هامبورگ است. این بنا که در راتهاوس‌مارکت قرار دارد، بین سال‌های ۱۸۸۶ تا ۱۸۹۷ به سرپرستی مارتین هالر و به سبک معماری احیای رنسانس ساخته شد. برج این ساختمان ۱۱۲ متر ارتفاع دارد و در کنار برج‌های کلیساهای اصلی هامبورگ، یکی از شاخص‌ترین نمادهای شهری در چشم‌انداز هامبورگ به‌شمار می‌رود. در پشت حیاط داخلی ساختمان، که فوارهٔ هایگیا در آن قرار دارد، ساختمان بورس هامبورگ و اتاق بازرگانی هامبورگ واقع شده‌اند. تاریخچه ساختمان‌های پیشین تالار شهر کنونی احتمالاً ششمین تالار شهر در تاریخ هامبورگ است. دو تالار شهر نخست حدود سال ۱۲۰۰، یکی در نویشتات در هوپفن‌مارکت و دیگری در بخش قدیمی شهر وابسته به اسقف‌اعظم، در غرب کلیسای جامع هامبورگ، ساخته شدند. پس از اتحاد این دو شهر، حدود سال ۱۲۳۰ تالار شهر مشترکی در تقاطع خیابان‌های کلاینه یوهانیس‌اشتراسه و دورنبوش ساخته شد که در آتش‌سوزی بزرگ شهر در سال ۱۲۸۴ از میان رفت. تنها طاق زیرزمین آن باقی ماند و به‌عنوان سرداب شراب شورای شهر و انبار شراب مورد استفاده قرار گرفت. ساختمانی که بعداً بر روی آن بنا شد، به دلیل داشتن امتیاز فروش آبجوی آین‌بک، بعدها با نام خانهٔ آیم‌بک شناخته شد. سرداب شراب شورای شهر نیز در جریان آتش‌سوزی بزرگ هامبورگ در سال ۱۸۴۲ تا نیمه فروریخت. تندیس نجات‌یافتهٔ باکوس هنوز هم در تالار شهر، در ابتدای پلکان منتهی به سرداب شراب شورا از سمت خیابان گروسه یوهانیس‌اشتراسه، قرار دارد. حدود سال ۱۲۹۰، چهارمین و بزرگ‌ترین تالار شهر در محلهٔ نس در نزدیکی تروست‌بروکه ساخته شد (محل کنونی ساختمان انجمن میهن‌دوستان ۱۷۶۵). این ساختمان آجری که با تالاری دوطبقه و در زمینی به ابعاد ۲۶ در ۱۷ متر ساخته شده بود، به‌تدریج گسترش یافت. سپس دادگاه بدوی به آن افزوده شد و در آغاز سدهٔ هفدهم نیز بخشی به سبک رنسانس به آن الحاق گردید. در سال ۱۶۱۹، بانک هامبورگ نیز به این مجموعه منتقل شد. این مجموعهٔ ساختمانی که در مجاورت مستقیم بورس هامبورگ قدیم قرار داشت، طی چندین سده مرکز سیاسی و اقتصادی هامبورگ بود. تنها وقفه در این وضعیت، دوران الحاق هامبورگ به امپراتوری فرانسه بین سال‌های ۱۸۱۱ تا ۱۸۱۴ بود؛ زمانی که مری به‌طور موقت در کاخ گورتس واقع در نویر وال مستقر شد. ساختمان‌های موقت پس از آتش‌سوزی بزرگ در جریان آتش‌سوزی بزرگ سال ۱۸۴۲، تالار شهر در تروست‌بروکه را منفجر کردند تا با ایجاد یک نوار حائل در برابر آتش، از گسترش آن جلوگیری شود. با این حال، عملیات انفجار تنها تا حدی موفقیت‌آمیز بود و شعله‌هایی که در میان آوار سوخت کافی یافته بودند، توانستند از این نوار حائل عبور کرده و به گسترش خود ادامه دهند. چند تندیس از امپراتوران آلمان که از سال ۱۶۴۰ در نمای این تالار شهر نصب شده بودند، از نابودی جان سالم به در برده‌اند و امروزه بر نمای بیرونی موزهٔ تاریخ هامبورگ دیده می‌شوند. همچنین شمش‌های نقره‌ای که در اثر آتش با بقایای ساختمان ذوب و به هم جوش خورده‌اند و بخشی از گنجینهٔ نقرهٔ شهر بودند، در تالار فینیکسِ تالار شهر به نمایش گذاشته شده‌اند. پس از نابودی تالار شهر قدیمی، یتیم‌خانه‌ای که در سال ۱۷۸۵ در خیابان آدمیرالیتات‌اشتراسه ساخته شده بود و بعدها در جنگ جهانی دوم ویران شد، به‌عنوان تالار شهر موقت و مقر سنا مورد استفاده قرار گرفت. از آن ساختمان، امروزه یک لوح یادبود و یک طاق ورودی بر جای مانده است. مجلس ایالتی هامبورگ (و همچنین مجمع مؤسسان هامبورگ در سال‌های ۱۸۴۸–۱۸۵۰) تا زمان تکمیل تالار شهر جدید، جلسات خود را در تالار بزرگ انجمن میهن‌دوستان ۱۷۶۵ برگزار می‌کرد؛ ساختمانی که در سال ۱۸۴۷ در محل تالار شهر قدیمی ساخته شده بود. طراحی و ساخت تالار شهر کنونی برای ساخت تالار شهر جدید، محلی در کنار آلستر کوچک، در پشت ساختمان بورس جدید، انتخاب شد؛ بورسی که تنها بنای این محدوده بود که از آتش‌سوزی جان سالم به در برد. با این حال، اجرای این پروژه ۴۳ سال به طول انجامید؛ از نخستین مسابقهٔ طراحی در سال ۱۸۵۴ (با ۴۳ طرح)، و مسابقهٔ دوم در سال ۱۸۷۶ (با ۱۲۸ طرح)، تا تصویب نهایی طرح در سال ۱۸۸۴ و سرانجام تکمیل ساختمان در سال ۱۸۹۷. به دلیل شرایط خاک، پیِ تالار شهر بر روی بیش از ۴٬۰۰۰ شمع از چوب بلوط بنیان‌گذاری شده است. هزینهٔ ساخت بنا ۱۱ میلیون مارک طلا بود که معادل تقریبی ۸۰ میلیون یورو برآورد می‌شود. اجرای این طرح در ابتدا به دلیل اولویت یافتن بازسازی شهر پس از آتش‌سوزی، تحولات سیاسی ناشی از انقلاب ۱۸۴۸–۱۸۴۹، بحران اقتصادی ۱۸۵۷، جنگ‌های اتحاد آلمان در فاصلهٔ ۱۸۶۴ تا ۱۸۷۱، پیامدهای پیوستن گمرکی هامبورگ به امپراتوری آلمان در سال‌های ۱۸۸۱ تا ۱۸۸۸، اعتصاب کارگران ساختمانی در سال ۱۸۸۹ و همه‌گیری وبای ۱۸۹۲ با کندی مواجه شد. با این حال، مهم‌تر از همه این بود که افراد و نهادهای بسیاری دربارهٔ طراحی و محل ساخت بنا اظهار نظر می‌کردند، بی‌آنکه تصمیمی نهایی گرفته شود؛ موضوعی که موجب تأخیرهای طولانی شد. شماری از معماران نامدار در این مسابقات شرکت کردند؛ از جمله گوتفرید زمپر، ویلیام لیندلی، الکسی دو شاتونوف، جورج گیلبرت اسکات (برندهٔ مسابقهٔ ۱۸۵۴)، لودویگ بونشتدت، یولیوس کارل راشدورف، میلیوس و بلونتشلی (برندگان مسابقهٔ ۱۸۷۶) و اوتو واگنر. در نهایت، طراحی نهایی توسط «اتحادیهٔ معماران تالار شهر» (Rathausbaumeisterbund) که در سال ۱۸۸۰ تأسیس شده بود، انجام شد. این گروه متشکل از ۹ معمار به سرپرستی مارتین هالر بود. افزون بر هالر، لئوپولد لامپرشت، برنهارد هانسن، امیل میرواین، یوهانس گروتیان، ویلهلم هاورس، هوگو اشتامان، گوستاو تسینوف و هنری رابرتسن نیز عضو این اتحادیه بودند. دومین طرح ارائه‌شده از سوی این اتحادیه سرانجام به تصویب رسید و از سال ۱۸۸۶ ساخت تالار شهر کنونی بر اساس آن آغاز شد. اجازه دهید در پایان، چند کلمه‌ای نیز دربارهٔ نمای بیرونی ساختمان بگویم. بنای اصلی به‌طور یکپارچه در سبک رنسانس آلمانی طراحی شده است. افزایش تدریجی شمار محورهای بنا، که در نتیجهٔ نیازهای فضایی فضای داخلی پدید آمد، و همچنین افزوده شدن طبقهٔ دوم در مرحله‌ای بعد، تقسیم‌بندی عمودیِ غالبی به نما بخشیده است و بدین‌ترتیب هماهنگی‌ای با برجِ سر به فلک کشیدهٔ ساختمان ایجاد کرده که در طرح اولیهٔ ما وجود نداشت. […]تزئینات پیکره‌ایِ غنی از جنس برنز و مس، که به‌ندرت می‌توان نمونه‌ای هم‌سنگ آن را در بنایی دیگر در جهان یافت، همچنین تندیس‌های سنگیِ نمای حیاط و تاج‌های پنجرهٔ طبقهٔ اصلی که به دست هنرمندانهٔ دنوت ساخته شده‌اند، یکنواختی‌ای را که از تکرار مداوم یک الگوی واحد در نما پدید می‌آمد، از میان برده‌اند. شکل کلاهک برج، که حاصل سال‌ها مطالعهٔ معماری است، سبب شده این بنای غیرمذهبی، حتی از فاصلهٔ دور نیز، به‌خوبی از کلیساهای پرشمار شهر متمایز باشد. اینکه چشم‌انداز تالار شهر از روی پل لومبارد، به دلیل هم‌پوشانی برج تالار شهر با برج کلیسای نیکولای، تا اندازه‌ای آسیب می‌بیند، شاید تنها انتقادی باشد که بتوان به آن مردان دوراندیشی وارد کرد که در زمان خود طرح زیبای بازسازی شهر پس از آتش‌سوزی بزرگ را تهیه کردند. وضعیت پس از ۱۹۴۵ با وجود بمباران‌های گستردهٔ هامبورگ در جریان جنگ جهانی دوم، تالار شهر ــ به‌جز آسیب جزئی به برج آن ــ کاملاً سالم باقی ماند؛ ازاین‌رو، وضعیت اصلی ساختمان تقریباً بدون تغییر حفظ شده است. منابع