Guadalupe (eskualdea)

Guadalupe (frantsesez Guadeloupe, /ɡwadəlup/ ahoskatua; antillar kreolez: Gwadloup) Frantziako itsasoz haraindiko eskualdea eta departamendua (Département d'Outre-mer edo DOM) da, Antilletako uhartedi txikia. Europar Batasunaren Eskualde Ultraperiferiko bat da. Hego Amerikako kostatik 600 km iparraldera dago eta Dominikar Errepublikaren ekialdean. Prefektura Basse-Terre hirian dago. Izena Izena Extremaduran (Espainia) dagoen Guadalupe herritik datorkio, Ama Birjina han agertu omen zelako. Guadalupek (arabieraz, Wad al luben) "ibai ezkutua" esan nahi du. Behinola, Karukera izena zuen ("Ur ederren uhartea"). Uharteak Hiri nagusiak Historia Guadalupeko lehen biztanleak arawak amerindiarrak izan ziren, arrantzaz eta nekazaritzaz bizi zen herri baketsua, K.a. 330. urtean. Geroago, gaur egungo Venezuelatik iritsi ziren Karibeko indioek uhartea inbaditu eta Karukera izena eman zioten. Europarren iritziz, Guadalupe Kristobal Kolonek 1493an aurkitu zuen. Frantziak 1635 urte inguruan kolonizatu zuen eta karibetar indioak bakandu zituen, haiek esplotatzeko saiakera antzuaren ondoren, Afrikako esklaboak eraman zituzten eta azukre-kanabera sartu, Guadalupeko baliabide ekonomiko nagusitzat. Esklabotzaren indargabetzearen ondoren, eta azukre-kanaberaren landaketak utzi ondoren, uhartearen erakargarritasuna erabili zen. Gaur egun, Guadalupeko biztanleria amerindiar, europar, afrikar eta indiarren nahasketa da. Elkarrekin kultura kreolea sortu zuten eta lasaitasunean bizitzea proposatu zuten. Pertsonaia ezagunak Saint-John Perse (1887-1975), olerkaria, Literaturako Nobel Sariduna Maryse Condé (1937-), idazle feminista. Marie-José Pérec (1968-), atleta, txapeldun olinpikoa. Laura Flessel (1971-), eskrimalaria, txapeldun olinpikoa. Lilian Thuram (1972-), futbolaria. Teddy Riner (1989-), judoka, txapeldun olinpikoa. Erreferentziak Kanpo estekak Guadalupeko Eskualde Kontseiluaren webgune ofiziala Guadalupeko Kontseilu Orokorraren webgune ofiziala