Πύργος της Ουρανούπολης

Ο Πύργος της Ουρανούπολης είναι ιστορικό βυζαντινό κτίσμα στην Ουρανούπολη. Ο πύργος βρισκόταν μαζί με άλλα κτήρια στο μετόχι Προσφόριον, το οποίο ανήκε στην αγιορειτική μονή Βατοπεδίου. Αναφέρεται για πρώτη φορά σε πηγές του 1344 αλλά εικάζεται ότι είναι παλαιότερος. Τον Μάιο του 1379 ο δεσπότης της Θεσσαλονίκης Ιωάννης Παλαιολόγος απήλλαξε τον πύργο από φορολογικές υποχρεώσεις κατά την παραμονή του εκεί. Το κτίσμα υπέστη σοβαρές ζημιές από το σεισμό του 1585 και ακολούθησαν επισκευές. Τον Αύγουστο του 1858 αναφέρεται ότι ο πύργος ήταν μέσα άδειος και ακατοίκητος (πιθανώς πυρπολημένος από το 1821), αλλά το ίδιο έτος άρχισαν ανακατασκευαστικές εργασίες από τις οποίες προέκυψε η σημερινή μορφή του. Στον Πύργο κατοίκησαν πρόσφυγες κυρίως από την Προποντίδα μετά το 1922 αλλά και το αγγλικής-αυστραλιανής καταγωγής ζεύγος Lock το 1928, το οποίο παρείχε βοήθεια στους πρόσφυγες του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και προσέφερε πολύ σημαντικό κοινωνικό έργο στους κατοίκους, ενώ παράλληλα φρόντισε τον Πύργο. Το συγκρότημα του πύργου ανήκει σήμερα στο Υπουργείο Πολιτισμού και στους χώρους του λειτουργεί μουσείο και οργανώνονται εκθέσεις. Δείτε επίσης Μονή Ζυγού Πηγές Φυλλάδιο Υπουργείου Πολιτισμού / 10η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, Ο Πύργος της Ουρανούπολης