Mehmet Bey Camii

Mehmet Bey Camii (Yunanca: Τέμενος Μεχμέτ Μπέη), eskiden kilise olmasından dolayı Ayasofya (Αγιά Σοφιά) olarak da bilinen, Yunanistan'ın kuzeyindeki Serez şehrinde yer alan 15. yüzyıldan kalma bir Osmanlı camiidir. Cami 1492/93 yılında Mehmet Bey tarafından yaptırılmıştır. Mehmet, Prenses Selçuklu Hatun ile evlenen Sultan II. Bayezid'in damadıdır. Çift, 15. yüzyılın sonlarında şehirde yaşadı ve hiçbiri hayatta kalmayan birkaç başka binanın yapımı üstlendi. Cami, tuğladan yapılmış kubbeli kısımlar dışında özenle oyulmuş sarı kireç taşı kesme taştan yapılmıştır. 14.58 m çapında tek kubbe ile örtülü geniş kare merkezi bir harimden oluşur. Orta mekânın doğu ve batı yanlarında yarım kubbelerle örtülü dört küçük oda, güney cephesinde ise mihrabı içeren beşgen bir revak bulunur. Ana giriş kuzey duvarında yer alır, giriş üzerinde kurucusuna ithaf edilen bir yazıt vardır ve önünde zarif oyulmuş başlıklara sahip beyaz mermer sütunlarla desteklenen beş kemerden oluşan bir revak bulunur. Ortadaki kemer yarı küresel bir kubbe ile örtülürken, her iki taraftaki kemerler huni kubbelerle örtülmüştür. Başlangıçta, caminin tüm kubbeleri kurşun kaplıydı ve iç duvarlar sıvalıydı ve gezginler güzel bir bahçenin yapıyı çevrelediğini bildirmişti. Cami, mimarisi ve bahçesinin güzelliği ile ünlüdür. Osmanlı tarihçisi Evliya Çelebi şunları kaydetti: Tüm yapılar, kubbeler, medreseler, okul ve aşevi, hepsi kurşun ile kaplıdır. Bu caminin ne kadar hafif ve ruhen ferahlatıcı olduğunu tarif etmek neredeyse imkansız. Caminin birçok alanındaki el işçiliğinin güzelliğini doğru bir şekilde tanımlamak için çok fazla kelime gerekir. Bununla karşılaştırılabilecek diğer tek cami Üsküp'teki Yahya Paşa Camii'dir. Ancak bu camiyi çevreleyen bahçelerin rakibi yoktur; sanki yeşil kadifeyle kaplı, görkemli ağaçlarla kaplılar ve bu yeşilliklerin içinde neredeyse her tür kuş uçuyor. Binlerce imanlı, birçok ağacın gölgesinde oturabilir ve bir şeyler tartışabilir. Bahçenin birçok selvi kokusu sarhoş edici ve cami Yunanistan'dan Pers'e kadar ünlendi. Şehrin ayakta kalan camilerinin en eski ve en büyüğü olmasına rağmen, bugün bina terk edilmiştir ve kullanılmamaktadır. 19. yüzyılın sonlarında, yakınlardaki Agioi Anargyroi deresinin selinden büyük zarar gördüğü zamandan beri bir cami işlevi görmemektedir. Ayrıca bakınız Yunanistan'daki eski camilerin listesi Yunanistan'da camilerin listesi Kaynakça