ยุทธการที่เทอร์มอพิลี

ยุทธการที่เทอร์มอพิลี (อังกฤษ: Battle of Thermopylae; Greek: Μάχη τῶν Θερμοπυλῶν, มาแค ตอน แธมอปูลอน) เกิดขึ้นในปี 480 ปีก่อนคริสตกาล พันธมิตรรัฐกรีกตั้งรับการรุกรานของจักรวรรดิเปอร์เซีย ณ ช่องเขาเทอร์มอพิลีในกรีซตอนกลาง กองทัพกรีกเสียเปรียบด้านจำนวนอย่างมหาศาล แต่ก็ยังสามารถยันกองทัพเปอร์เซียได้เป็นเวลาสามวัน ยุทธการดังกล่าวเป็นหนึ่งในการรบจนตัวตายที่โด่งดังที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ กองทัพกรีกขนาดเล็กนำโดยกษัตริย์ลีออนิดัสที่ 1 แห่งสปาร์ตา ได้เข้าปิดช่องเขาเล็ก ๆ ซึ่งขัดขวางกองทัพมหึมาของจักรวรรดิเปอร์เซีย ภายใต้การนำของจักรพรรดิเซอร์ซีสที่ 1 ไว้ หลังจากการรบสามวัน เฮโรโดตุสเชื่อว่ามีคนทรยศที่บอกเส้นทางให้กับกองทัพเปอร์เซียซึ่งนำไปสู่ด้านหลังของกองทัพสปาร์ต้า และในวันที่สาม กองทัพกรีกได้ถอนตัวออกไปราว 2,300 นาย หลังเที่ยงวันของวันที่สาม กองทัพเปอร์เซียสามารถเจาะผ่านแนวกรีกได้ แต่ก็ต้องประสบกับความสูญเสียอย่างมหาศาลเมื่อเทียบกับความสูญเสียของกองทัพกรีก การต้านทานอย่างบ้าระห่ำของกองทัพกรีกได้ซื้อเวลาอันหาค่ามิได้ในการเตรียมกองทัพเรือ ซึ่งอาจตัดสินผลแพ้ชนะของสงคราม ต่อมา ภายหลังชัยชนะของกองทัพเรือกรีกนำโดยนายพลเธมิสโตคลีส ในยุทธนาวีที่ซาลามิส ทำให้กองทัพเรือเปอร์เซียถูกทำลายสิ้น จักรพรรดิเซอร์ซีสสั่งถอนทัพกลับมายังทวีปเอเชีย เหลือเพียงกองทัพเปอร์เซียใต้การนำของมาร์โดนิอัสเพื่อทำสงครามต่อไป ยุทธการดังกล่าวนั้นได้ถูกยกขึ้นมาเป็นตัวอย่างหลายครั้งโดยนักการทหาร ในการศึกษาทางด้านความได้เปรียบของการฝึกฝน อุปกรณ์เครื่องแต่งกายและภูมิประเทศที่เหมาะสม ว่าเป็นตัวคูณกำลังรบ รวมไปถึงสัญลักษณ์ของความกล้าหาญในการต่อสู้เพื่อแผ่นดินของตน แหล่งข้อมูล แหล่งข้อมูลหลักของสงครามกรีก-เปอร์เซีย (Greco-Persian Wars) นั้นมาจากเฮโรโดตุส ผู้ซึ่งได้รับการยกย่องเป็นบิดาแห่งประวัติศาสตร์ เขาเกิดเมื่อปี 484 ก่อนคริสตกาลในฮาลิคาร์นัสซุส ซึ่งอยู่ในเอเชียไมเนอร์ เขาเขียนงานประวัติศาสตร์ขึ้นในราวปี 440-430 ก่อนคริสตกาล โดยพยายามหาความจริงของเหตุการณ์สงครามกรีก-เปอร์เซีย ซึ่งยังเกี่ยวข้องกับช่วงเวลานั้น เพราะสงครามจบลงในปี 449 ก่อนคริสตกาล งานของเขาเป็นสิ่งที่แปลกใหม่ในขณะนั้น คือ เหมือนการเขียนประวัติศาสตร์ในปัจจุบัน การที่ในฮอลแลนด์มีการเขียนประวัติศาสตร์ขึ้นเป็นครั้งแรกผลักดันให้เขาเขียนประวัติศาสตร์ โดยที่เขาจะทำในเรื่องที่ไม่เกิดขึ้นนานเกินไป ซึ่งทำให้งานของเขาเป็นสิ่งที่ดีมาก ที่สำคัญเขาเขียนงานโดยไม่อิงเทพเจ้าใด ๆ และไม่สนองต่อความคาดหวังของใคร แต่เป็นการอธิบายสิ่งที่เขาพิสูจน์ด้วยตัวเอง นักประวัติศาสตร์ยุคโบราณหลายคนแม้จะเจริญรอยตามเขา แต่ก็ดูถูกเขา เริ่มต้นด้วยทิวซิดิดีส (Thucydides) ที่แม้จะเริ่มต้นงานของเขาต่อจากเฮโรโดตุสในเรื่องสงครามกรีก-เปอร์เซียและรู้สึกว่างานของเฮโรโดตุสเป็นการเขียนที่มีเหตุผลก็ตาม ขณะที่พลูทาร์ก (Plutarch) วิจารณ์เฮโรโดตุสในงานเขียนชื่อ "On The Malignity of Herodotus" ว่าเป็น "Philobarbaros" (คนรักความเป็นอนารยะ) จากการที่เฮโรโดตุสไม่มีความเป็นกรีกพอ และเสนอแนะว่าน่าจะเขียนงานที่มีเหตุผลอย่างยุติธรรม ความคิดแง่ลบนี้ล่วงเลยไปถึงยุคเรอเนสซองค์ อย่างไรก็ตาม วันของเฮโรโดตุสก็มาถึง ในคริสต์ศตวรรษที่ 19 การค้นคว้าทางโบราณคดีกลายเป็นสิ่งยืนยันความถูกต้องงานเขียนของเขา แม้ว่าในรายละเอียดปลีกย่อยบางอย่าง เช่น วัน เวลา หรือจำนวน จะต้องใช้การวิเคราะห์อย่างรอบคอบก่อนก็ตาม แม้กระนั้น นักประวัติศาสตร์บางคนก็ยังคงคิดว่างานจำนวนมากของเขาถูกสร้างขึ้น บทนำ กองทัพเปอร์เซียดูเหมือนจะเคลื่อนพลผ่านเทรซและมาซิโดเนียอย่างช้า ๆ ข่าวคราวการเข้าใกล้ของเปอร์เซียในที่สุดก็มาถึงกรีซในเดือนสิงหาคมต้องขอบคุณสายลับชาวกรีกในช่วงเวลานี้ของปี ชาวสปาร์ตัน ซึ่งเป็นผู้นำทางทหาร โดยพฤตินัยของพันธมิตร กำลังเฉลิมฉลองเทศกาลคาร์เนียระหว่างคาร์เนีย กิจกรรมทางทหารถูกห้ามโดยกฎหมายของสปาร์ตัน ชาวสปาร์ตันมาถึงยุทธการที่มาราธอนช้าเกินไปเนื่องจากข้อกำหนดนี้นอกจากนี้ยังเป็นช่วงเวลาของการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกและดังนั้นจึงเป็นการสงบศึกโอลิมปิก ดังนั้นการที่กองทัพสปาร์ตันทั้งหมดจะเดินทัพไปสู่สงครามจึงเป็นการดูหมิ่นศาสนาเป็นสองเท่าในโอกาสนี้เอฟอร์ตัดสินใจว่ามีความเร่งด่วนเพียงพอที่จะให้มีการเคลื่อนทัพล่วงหน้าเพื่อปิดกั้นช่องเขา ภายใต้การนำของกษัตริย์องค์หนึ่งลีโอนิดัสที่ 1 ลีโอนิดัสนำทหารองครักษ์หลวง 300 นาย ชาวฮิปเปอีไป ด้วย การสำรวจครั้งนี้มีจุดประสงค์เพื่อพยายามรวบรวมทหารกรีกคนอื่น ๆ ให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ตลอดเส้นทาง และรอการมาถึงของกองทัพสปาร์ตันหลัก การมาถึงของเปอร์เซีย หลังการรบ ภูมิประเทศของสนามรบ ความน่าเชื่อถือของเฮโรโดตุส อนุสาวรีย์ วัฒนธรรมอื่น หมายเหตุ อ้างอิง ดูเพิ่ม ดูเพิ่ม 300 ขุนศึกพันธุ์สะท้านโลก แหล่งข้อมูลอื่น Ctesias; Freese, J.H. (2002), "Persica", ใน Photius; Pearse, Roger (บ.ก.), Bibliotheca (Myriobiblon): Codex LXXII, The Tertullian Project. EDSITEment staff. "300 Spartans at the Battle of Thermopylae: Herodotus' Real History". National Endowment for the Humanities. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2010-10-11. สืบค้นเมื่อ 2007-12-18. Lendering, Jona (1996–2007). "Herodotus' twenty-second logos: Thermopylae". Livius articles on ancient history. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (html)เมื่อ 2007-10-11. สืบค้นเมื่อ 2007-10-19.: CS1 maint: date format (ลิงก์) Lendering, Jona; Marco Prins (2007). "Thermopylae (480 BCE)". Livius articles on ancient history. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (html)เมื่อ 2007-10-15. สืบค้นเมื่อ 2007-10-19. Stecchini, Livio C. (2007). "The Persian Wars: the Size of the Persian Army" (html). Iran Chamber Society. สืบค้นเมื่อ 2007-10-19. The Five Great Battles of Antiquity by David L. Smith, Symposion Lectures เก็บถาวร 2009-05-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, 30 June 2006.