დიდი ჩაილური

დიდი ჩაილური — სოფელი საქართველოში, საგარეჯოს მუნიციპალიტეტში (ადმინისტრაციული ერთეული დიდი ჩაილური). მდებარეობს ივრის ზეგანზე მდინარე ჩაილურის ნაპირას, ზღვის დონიდან 680 მ-ზე, საგარეჯოდან 15 კმ-ის დაშორებით. ისტორია სოფელი პირველად 1724 წლის წყალობის წიგნშია მოხსენიებული. სოფელს ადრე მაღლა ჩაილური ერქვა. შუა საუკუნეებში ჩაილურზე გადიოდა გზა, რომლითაც ქალაქი ჭერემი გარეკახეთს უკავშირდებოდა. გვიან შუა საუკუნეებში დიდი და პატარა ჩაილური ჩერქეზიშვილების მფლობელობაში იყო. სოფელს დიდ ზიანს აყენებდა ლეკიანობა. სავარაუდოდ ლეკიანობის პერიოდში უნდა იყოს გაჩენილი გამოთქმა „ჩაილურის წყალი დალიაო“. ითვლებოდა, რომ თუ გამტაცებლები მდინარე ჩაილურის მეორე ნაპირზე გადასვლას მოასწრებდნენ, მათ დევნას აზრი აღარ ჰქონდა და მდევრებიც სწორედ ამ სიტყვებს ამბობდნენ დანანებით. სოფელში დგას XVIII საუკუნის ღვთისმშობლის სახელობის დარბაზული ეკლესია (აღდგენილია 2007 წელს). დემოგრაფია 2024 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 729 ადამიანი. ლიტერატურა ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 3, თბ., 1978. — გვ. 540. ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 2, თბ., 2012. — გვ. ?. აფრასიძე გ., საქართველოს ისტორიისა და კულტურის ძეგლთა აღწერილობა, ტ. 1-III, თბ., 2019. — გვ. 100. სქოლიო