Καθεδρικός Ναός του Κουμούρντο

Ο Καθεδρικός Ναός του Κουμούρντο ( γεωργιανά: კუმურდო) είναι μία Γεωργιανή Ορθόδοξη καθεδρική εκκλησία. Βρίσκεται στο Οροπέδιο Τζαβαχέτι, 12 χλμ. νοτιοδυτικά από το Αχαλκαλάκι. Σύμφωνα με τις επιγραφές στους τοίχους, που είναι γραμμένες με το αρχαίο Γεωργιανό σύστημα γραφής ασομταβρούλι, ο καθεδρικός ναός του Κουμούρντο χτίστηκε από τον Επίσκοπο Ιωάννη κατά την περίοδο που βασιλεύς των Αμπχαζιανών ήταν ο Λέων Γ', το 964. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, το Κουμούρντο ήταν ένα σημαντικό πολιτιστικό, εκπαιδευτικό και θρησκευτικό κέντρο. Ο καθεδρικός ναός έχει ανακαινιστεί δύο φορές (1930, 1970-1980), αλλά εξακολουθεί να μην διαθέτει θόλο. Το 2015 παρουσιάστηκε ένα σχέδιο για την πλήρη ανακατασκευή του καθεδρικού ναού. Αρχιτεκτονική Το θολωτό κτίριο ήταν πέτρινο και διακοσμημένο με εξαιρετικά έργα χαρακτικής. Τα παράθυρα γύρω από την Αγία Τράπεζα είναι διακοσμημένα με απεικονίσεις ταύρων, αετών, λιονταριών και αγγέλων. Το εσωτερικό του καθεδρικού ναού είναι διακοσμημένο με τοιχογραφίες. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ένα ανάγλυφο πορτρέτο της βασίλισσας Γκουραντούχτ, της μητέρας του Βασιλιά Μπαγκράτ Γ'. Επιγραφές της εκκλησίας Στην εκκλησία υπάρχουν πολυάριθμες επιγραφές: «Με τη βοήθεια του Θεού, ο επίσκοπος Ιωάννης έβαλε τα θεμέλια για αυτήν την εκκλησία μέσω του χειρός μου - εμού του αμαρτωλού Σακοτσάρι» «Αγία εκκλησία, προστάτεψε και συγχώρησε τους υπηρέτες σου και όλους τους οικοδόμους εκείνη την Ημέρα της Κρίσης. Ανέφερε τον ταπεινό Γεώργιο στην προσευχή σου.» Επιγραφή για τον επίσκοπο Ιωάννη (964): «Χριστέ, δείξε έλεος στον Επίσκοπο Ιωάννη, δημιουργού αυτού, ετούτην την ημέρα» Εορταστική επιγραφή για τον εριστάβι Βάχε (964): «Στο όνομα του Θεού, Εγώ, ο Επίσκοπος Ιωάννης, όρισα για ημέρα εορτασμού του Εριστάβι Βάχε την ημέρα του Πάσχα. Όποιος την αλλάξει, να είναι καταραμένος από αυτήν την εικόνα, το σταυρό μου.» Εορταστική επιγραφή για τοn Γολιάθ (10ος-11ος αιώνας): «Στο όνομα του Θεού, Εγώ, ο Επίσκοπος Γρηγόριος, όρισα για ημέρα εορτασμού του Γολιάθ, την Ημέρα του Ιγνάτιου. Όποιος την αλλάξει να είναι καταραμένος από αυτήν την εικόνα, το σταυρό μου» Επιγραφή του Ζώσιμου του Κουμούρντο (1027-1072): «Στο όνομα του Θεού, Εγώ, ο Ζώσιμος του Κουμούρντο, επένδυσα την Αγία Τράπεζα, το Δισκοπότηρο, τον σταυρό, και διακόσμησα την εικόνα του Σωτήρα με το χέρι του Δαβίδ. Όρισα για την ημέρα του εορτασμού του με το Κύριε ελέησον για την πέμπτη ημέρα της εβδομάδας των Βαΐων: ο αρχιερέας ας εορτάσει την εορτή κατά την ημέρα της Αγίας Τριάδας τραγουδώντας έναν ύμνο. Όποιος το αλλάξει αυτό ας είναι καταραμένος από αυτήν την εικόνα» Επιγραφές στο τύμπανο της δυτικής εισόδου για το παρεκκλήσι (1511-1525). «Ιησού Χριστέ, δόξασε στις δύο ζωές τον δεύτερο οικοδόμο, τον χορηγό Ελισμπαλ, την μητέρα τους Κριστίν, τη σύζυγό τους Μαρίκχ, τους γιους και τις κόρες τους, αμήν.» «Ο σταυρός του Χριστού.» «Ο Θεός να δείξει έλεος στον Ζώσιμο του Κουμούρντο, αμήν.» «Ο Θεός να δείξει έλεος στον λιθοκτιστή Μικέλα.» Πηγές (Γεωργιανά) ვალერი სილოგავა, კუმურდოს ტაძრის ეპიგრაფიკა. თბილისი, 1994. Αναφορές