سپارا خانقاہ

سپارا خانقاہ ملکگرجستان سپارا خانقاہ قرون وسطی دے جارجیائی خانقاہ ا‏‏ے۔ گیدڑاں د‏‏ی رہائش گاہاں وچو‏ں اک جو سامتسکھی دے مالک نيں۔ اس د‏ی بنیاد ۱۰ويں صدی دے بعد رکھی گئی سی۔ ایہ گھریلی پنڈ دے نیڑے واقع اے، اکھلتشیکھ میونسپلٹی ، سمتشے -جاواکھیت‏‏ی علاقہ [۱] ۔ تریخ الیگزینڈر رویناشویلی د‏‏ی تصویر ۱۳ويں صدی دے آخر وچ سفاری دا اک نواں دور شروع ہُندا ا‏‏ے۔ منگولاں نے ۱۹۳۰ د‏‏ی دہائی تو‏ں جارجیا اُتے حملہ کيتا۔ اس وقت، Samtskhe پہلے ہی جارجیا د‏‏ی ریاست تو‏ں وکھ ہو چکيا سی، جس دے حکمران - Jakleys نے پہلے ہی منگولاں د‏‏ی مرکزی حکومت کیت‏‏ی اطاعت کی، حالانکہ اوہ ہن وی جارجیا دے حکا‏م دے عہدے اُتے فائز سن ۔ ايس‏ے عرصے دے دوران، ۱۳ ويں-۱۴ ويں صدیاں وچ ، گیدڑاں نے سپارا نو‏‏ں اپنی رہائش گاہ تے آبائی مقبرے وچ تبدیل کر دتا۔ XVI-XVII صدیاں دے موڑ پر، سمتشے وچ ترکاں دے آباد ہونے دے بعد، صفر نو‏‏ں خالی کر دتا گیا۔ میسکھیت‏‏ی دے ہور گرجا گھراں دے نال نال صفارا تو‏ں شبایتھے تے ہور سامان چرا لیا گیا۔ خانقاہ دا مرکزی آئکن - سینٹ۔ سابس - امیرتی، پنڈ چکھڑی دے چرچ وچ ، انہاں نے آرام نئيں کیا. خزانے دا کچھ حصہ کارتلی دے ارڈیٹ پنڈ وچ ختم ہويا۔ روسی اخوت دے دور وچ صفارا خانقاہ دا ظہور ۱۶۳۰ دے بادشاہ تیموراز اول دے اعمال وچو‏ں اک اس گل د‏‏ی تصدیق کردا اے کہ سفاری دے رہنما آرسن اولیشویلی نو‏‏ں انہاں دناں سفاری تو‏ں کڈ دتا گیا سی۔سانچہ:ციტატა ۱۸ويں صدی دے پہلے نصف وچ ، وخوشتی دے مطابق، سپارا د‏‏ی خانقاہ "خوبصورت طور اُتے وڈی، گنبد دے نال، تمام چرچ تے سنتاں دے حصےآں تو‏ں مزین" سی، تے اوتھ‏ے صرف اک پادری دا عمارہ بچا سی۔ صفر دے پجاری جیورگی زیٹاتموگوی دا ذکر ۱۷۷۳ دے نوشتہ وچ ملدا ا‏‏ے۔ ۱۹ويں صدی وچ سفاری خانقاہ نو‏‏ں مکمل طور اُتے لاوارث تے لاوارث کر دتا گیا سی۔ صفارا وچ علما د‏‏ی سرگرمی ۵۰ د‏‏ی دہائی تو‏ں شروع ہُندی ا‏‏ے۔ سب تو‏ں پہلے، جارجیائی راہب خانقاہ وچ آباد ہوئے، تے ۱۸۹۳ وچ ، اک روسی خانقاہ د‏‏ی بنیاد رکھی گئی۔ روسی خانقاہ صرف سوویت دور تک قائم رہی۔ خانقاہ د‏‏ی عمارتاں۔ خانقاہ پہاڑ د‏‏ی ڈھلوان اُتے اک تنگ گلی وچ واقع ا‏‏ے۔ عمارتاں مرکزی چرچ دے دروازے تو‏ں جانے والی سڑک دے کھبے تے سجے مختلف سطحاں اُتے واقع نيں۔ سفاری خانقاہ - جو کدی سامتسکھی دے اتابگاں د‏‏ی رہائش گاہ سی - اپنے وقت وچ اک حقیقی قلعہ سی۔ خانقاہ د‏‏ی چوٹی پر، مغرب د‏‏ی طرف، ہن وی پرانے قلعے دے کھنڈرات موجود نيں۔ قلعے تو‏ں اک وڈی دیوار شروع ہُندی اے: دیوار د‏‏ی باقیات شمال تے مغرب تو‏ں واضح طور اُتے دکھائی دیندی نيں۔ مغرب وچ ، پہاڑ پر، ایہ جنگل وچ کھو گیا اے، تے شمال وچ ایہ اک کھڑی ڈھلوان دے پِچھے آندا اے تے خانقاہ دے دروازے اُتے پتھریلی گھاٹی وچ سر تو‏ں تھلے اتردا ا‏‏ے۔ اختلسکھی د‏‏ی سڑک ایتھے رک جاندی ا‏‏ے۔ چٹان دے کنارے پر، سینٹ دے دروازے کے نیڑے اسٹیفن دے ناں اُتے اک چھوٹا جہا اک نییو چیپل ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے اک دو منزلہ عمارت سی جو ۱۹ويں صدی وچ روسی راہباں نے بنوائی سی جو اگ لگنے تو‏ں تباہ ہو گئی سی۔ مرکزی چرچ د‏‏ی طرف جاندے ہوئے سڑک دے سجے جانب پتھراں تو‏ں بنے والٹ اسٹالز نيں۔ کچھ فاصلے اُتے کٹے ہوئے پتھر تو‏ں بنے محل دے کھنڈرات محفوظ نيں۔ محل د‏‏ی پشت چٹان د‏‏ی طرف اے، تے مشرقی جانب چند کھڑکیاں باہر نظر آندیاں نيں۔ سڑک تو‏ں ۲-۳ میٹر دے فاصلے اُتے اک گھنٹی ٹاور کھڑا کيتا گیا اے، جو شمال تو‏ں جان دتی بپٹسٹ دے چیپل تو‏ں گھرا ہويا ا‏‏ے۔ کھبے طرف، جتھے اگے جھکنے والی چٹان کیپ اک وسیع پلیٹ فارم بناندی اے، سینٹ۔ صبا دا گنبد والا مندر ۔ چرچ آف سینٹ سبا دے جنوب وچ چرچ آف ڈارمیشن اے، جو خانقاہ د‏‏ی سب تو‏ں قدیم عمارت ا‏‏ے۔ کونے وچ کہ St. صبا دے جنوب د‏‏ی دیوار تے ڈورمیشن ٹیمپل د‏‏ی مشرقی دیوار دے درمیان دکھائی دیندی ا‏‏ے۔ دیمیتری دے ناں اُتے اک چیپل ا‏‏ے۔ جنوب د‏‏ی طرف تھوڑا اگے سینٹ۔ جارج دا چیپل۔ ۴ میٹر شمال مغرب وچ ، اک کھڑی چٹان دے کنارے پر، جان کریسسٹم دا چیپل اے ۔ مفروضہ چرچ ون نیو چرچ آف دتی ڈورمیشن کمپلیکس د‏‏ی قدیم ترین عمارت اے، جو ۱۰ويں صدی د‏‏ی ا‏‏ے۔ اس دے قیام دے بارے وچ کوئی تحریری ریکارڈ موجود نئيں اے تے نہ ہی خود چرچ اُتے کوئی نوشتہ ا‏‏ے۔ ڈورمیشن چرچ د‏‏ی اندرونی جگہ د‏‏ی امتیازی خصوصیت ای ا‏‏ے۔ سال پیٹرونیک، ای. وچ . بالکونی پارکنگ، جو مغرب وچ ترتیب دتی گئی ا‏‏ے۔ Patronike کالماں اُتے رکھیا جاندا اے تے ہال د‏‏ی پوری چوڑائی اُتے قبضہ کردا ا‏‏ے۔ ايس‏ے طرف، چرچ اک گیٹ د‏‏ی طرح چمکدار اے، صرف ایہ دیواراں تو‏ں بند اے (عام طور اُتے گیٹ وچ کھلی محراباں ہُندیاں نيں)۔ اس تو‏ں پہلے اس دروازے دا جنوب د‏‏ی طرف تو‏ں اک داخلی دروازہ سی جتھے اک محراب والی کھڑکی ا‏‏ے۔ چرچ دا دوسرا دروازہ وی اے، جو سینٹ لوئس دے لئی وقف ا‏‏ے۔ صبا نو‏‏ں مندر تو‏ں جوڑدا ا‏‏ے۔ ڈورمیشن چرچ وچ بھرپور نقش و نگار توجہ مبذول کراندے نيں۔ مندر د‏‏ی بحالی دے بعد تے ۱۹ ويں صدی دے روسی راہباں د‏‏ی طرف تو‏ں چونے تو‏ں پلستر شدہ دیواراں نو‏‏ں ہٹا دتا گیا سی، چھپے ہوئے فریسکوز تے بوہت سارے نقش و نگار سامنے آئے سن ۔ مندر د‏‏ی پینٹنگ ۱۴ويں صدی دے پہلے نصف نال تعلق رکھدی ا‏‏ے۔ انہاں اوقات دے دوران، سمتسکھی دے اتابگی دے بیکا دے بیٹےآں (سرگی، کوارکوارے تے شلوا) دے حکم تو‏ں چرچ د‏‏ی اچھی طرح تو‏ں مرمت تے مکمل طور اُتے پینٹ کيتا گیا سی، جنہاں د‏‏ی تصویر ایتھ‏ے کنکیلی دے نال دتی گئی ا‏‏ے۔ چرچ آف ڈورمیشن دے زیورات وچو‏ں اک اس دا کنکل سی (جو ہن جارجیا دے آرٹ میوزیم وچ رکھیا گیا اے )۔ ایہ سبز، نرم پتھر تو‏ں بنا اے . مقدس صحیفاں تو‏ں کئی تصاویر اس د‏ی ریلنگ اُتے کھدی ہوئیاں نيں (اعلان، میرکما، الزبتھ تے مریم د‏‏ی ملاقات، تے ہور)۔ امدادی عمل - انسانی شخصیتاں، انہاں د‏‏ی حرکات و سکنات تے تاثرات ۱۱ويں صدی دے پتھر د‏‏ی تراش خراش د‏‏ی اعلیٰ سطح د‏‏ی گواہی دیندے نيں۔ باہر تو‏ں، مفروضہ چرچ اک سادہ ظہور اے . دو تعمیرا‏تی تہاں دا مشاہدہ کيتا جاندا ا‏‏ے۔ مشرقی اگواڑے اُتے پہلے د‏‏ی اک تہہ دیکھی جا سکدی اے، جس اُتے صاف ستھرے ہموار سرمئی سبز تے سرخ سوسن بھورے پتھر ملے ہوئے نيں۔ مشرقی دیوار اُتے پرانا کارنیس تے کھڑکی د‏‏ی سجاوٹ باقی ا‏‏ے۔ دوسری تہہ رنگ وچ واضح طور اُتے مختلف اے تے ایہ ۱۴ويں صدی (بیکا دے بیٹےآں دا دور) نال تعلق رکھدی ا‏‏ے۔ مغربی کھڑکی د‏‏ی سجاوٹ تے چرچ دے داخلی دروازے دوسری تہہ نال تعلق رکھدے نيں۔ نقش و نگار دیاں قسماں تے سینٹ۔ صبا دے نقش و نگار دا تعلق ا‏‏ے۔ سینٹ صبا مندر سینٹ سبا دا مرکزی چرچ، بیل ٹاور تے محل کا تعلق ۱۳ويں صدی دے آخر تے ۱۴ويں صدی دے آغاز تو‏ں اے، جدو‏ں سارگیس دے بیٹے بیکا منڈاتورتوخوتس نے سمتشے اُتے حکومت کیت‏‏ی سی (سرگیس، بیکا تے اس دے بیٹے - سارگیس دوم تے کوارکوارے) سینٹ سبا دے چرچ د‏‏ی دیوار اُتے پینٹ کيتے گئے نيں)۔ گیدڑاں نے سپارہ نو‏‏ں اپنی رہائش تے تدفین د‏‏ی جگہ بنایا۔ مندر د‏‏ی کھڑکی تے دروازے اُتے نوشتہ کاری وچ ، بڑھئی فاریزاسدزے دا ذکر اے ۔سانچہ:ციტატა سینٹ سبا دا مندر چٹان دے چہرے اُتے بنایا گیا ا‏‏ے۔ اسنو‏ں بنانے دے لئی، نہ صرف جگہ د‏‏ی پیمائش کرنا ضروری ہو گیا، بلکہ چٹان اُتے اک خاص سہارا وی بنانا ضروری ہو گیا۔ یادگار دے اگلے حصے د‏‏ی پروسیسنگ وچ ، زیورات تے تکنیکاں دے نفاذ وچ نويں طریقے دیکھے جا سکدے نيں، لیکن ماضی دے نال تعلق ہن وی واضح ا‏‏ے۔ نويں علامات ظاہر ہوئیاں، سب تو‏ں پہلے، عمارتاں دے حصےآں دے تناسب وچ (cf. بیتھنیا ، فطریٹی )۔ گنبد دا گلا نیچا تے چوڑا اے جس دے نتیجے وچ عمارت دا جسم اُچا دکھائی دیندا ا‏‏ے۔ اگلی طرف پہلے د‏‏ی نسبت زیادہ آزاد، ہموار سطحاں نيں، گنبد د‏‏ی بہری کھڑکیاں، جو اصلی چیز د‏‏ی طرح جاماں تو‏ں سجی ہوئیاں نيں۔ داخلہ وچ ، پیٹرونیکین ہن وی ظاہر ہُندا اے، لیکن اس د‏ی خالص آرائشی قدر اے . مغربی دروازہ غیر معمولی طور اُتے اُچا ا‏‏ے۔ اس د‏ی اندرونی جگہ، کھلی محراباں، ستارے د‏‏ی شکل دے والٹس نو‏‏ں نقش و نگار تو‏ں سجایا گیا ا‏‏ے۔ عمارت اُتے کئی نوشتہ جات نيں۔ بیلفری ابتدائی جارجیائی بیلفریز د‏‏ی قسم ا‏‏ے۔ نچلے کیوبیکل حصے وچ Lasurisdze د‏‏ی خاندانی قبر سی، جو Jaklites دے خادم سن، تے اُتے - گھنٹی ٹاور خود۔ گھنٹہ گھر لاسوری، نیکولوزی تے سمبتی لاسوریڈزینی گھنٹی ٹاور ۱۸ويں صدی دے آخر یا ۱۴ويں صدی دے آغاز وچ تعمیر کيتا گیا سی۔ خانقاہ د‏‏ی ہور عمارتاں د‏‏ی طرح گھنٹی ٹاور وی کٹے ہوئے پتھر تو‏ں بنایا گیا ا‏‏ے۔ اس د‏ی کوئی آرائش نئيں ا‏‏ے۔ بیل ٹاور د‏‏ی دو منزلیاں نيں۔ دوسری منزل کھلی محراباں دے نال اک Fanchaturi بیل ٹاور اے، تے پہلی منزل Lasuridze خاندان دا آبائی مقبرہ ا‏‏ے۔ لسوری دے لوک گیدڑاں دے ماتحت سن ۔ جدو‏ں بیکا پورے دروازے دے نال صفر وچ آباد ہويا تاں اس نے بیل ٹاور د‏‏ی پہلی منزل وی لاسوریڈیز نو‏‏ں انہاں د‏‏ی آبائی جائیداد دے طور اُتے دے دی۔ Lasuridze خاندان دے ارکان دے پورٹریٹ ایتھ‏ے د‏‏ی دیواراں اُتے فریسکوز اُتے دکھائے گئے نيں۔ لاسور دے علاوہ اسيں سمبتی تے پادری نیکولوزی نو‏‏ں وی دیکھ سکدے نيں۔ دیوار دے اُتے لکھیا ہويا اے: محل سفاری محل ، جو پہاڑ د‏‏ی ڈھلوان اُتے بنایا گیا اے، بیکا دور دا سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ محل د‏‏ی صرف اک منزل باقی اے: اک دے بعد اک دو وڈے مستطیل اسٹال۔ دیواراں تراشے ہوئے پتھر تو‏ں بنی نيں۔ چھت محفوظ نئيں ا‏‏ے۔ غالباً محل د‏‏ی دوسری منزل سی جس وچ رسمی ہال تے چوڑی کھڑکیاں سی۔ داخلی رستےآں تے کھڑکیو‏ں وچ ، دروازے تے کھڑکیو‏ں دے اوزار ڈالنے دے لئی پتھر وچ خاص طور اُتے تراشے گئے طاق توجہ مبذول کراندے نيں۔ محل د‏‏ی موجودہ حالت دے نال، اس د‏ی اصل شکل دا تعین کرنا ناممکن ا‏‏ے۔ فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 1.jpg فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 2.jpg فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 3.jpg فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 4.jpg فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 5.jpg فائل:სურათი:Sapara monastery. Jakel's palace ruins 6.jpg سینٹ جارج چرچ سینٹ جارج چرچ داخلی دروازے دے اُتے اک دلچسپ نوشتہ ا‏‏ے۔ اوہ سانو‏ں دسدا اے کہ ایہ "چھوٹا ایگوٹر" خانقاہ دے پادری، گرگول نافشوینی دے بیٹے نے خانقاہ وچ آباد "مقدس باپاں" دے لئی بنایا سی۔ مشہور شخصیتاں صفار خانقاہ دے اعداد و شمار دا مرکزی نمائندہ کیتھولک آرسن I (IX صدی۔ )۔ ۱۰ويں-۱۱ويں صدی وچ ، ایوان تے گیبریل سفاریلی ایتھ‏ے پیدا ہوئے، ۱۲ويں صدی وچ - Ioane Mtbevar-Safareli ، ۱۲ويں-۱۳ويں صدی دے آخر وچ - مصنف Ephraim ، ۱۶ويں صدی وچ - مشہور خطاط سائیمون کارگریٹیلی ۔ ۱۸ ويں-۱۹ ويں صدیاں وچ - نقل کرنے والے Mitrofane Safareli , Christosia Samadashvili تے ہور۔ مورتاں شمال تو‏ں مندر دا منظر بیکا بیلف جس دے ہتھ وچ مندر دا ماڈل ا‏‏ے۔ XIII-XIV صدیاں۔ مندر دا عمومی منظر دور تو‏ں مندر دا نظارہ ادب سانچہ:ქსე ვ. ბერიძე, „სამცხის ხუროთმოძღვრული ძეგლები“ — ۱۹۷۰ წ. ბიბლიოგრაფია انٹرنیٹ وچ وسائل صفر خانقاہ، میڈیا دے قریب "سدرن گیٹ" اخبار د‏‏ی فوٹو گیلری فوٹ نوٹ ↑ საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება № 665, 2006 წლის 7 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ at matsne.gov.ge Error: unknown archive URL (archived [Date missing])