مسجد الحرام

فائل:Reaasah Haramin.svg مسجد الحرام مقامی ناں (عربی وچ: المسجد الحرام) حصہ مسجد جمعہ [۱]، امتیازی نشان ، تعلیمی ادارہ ، مسیت ودھ توں ودھ گنجائش 820000 انتظامی تقسیم ملک سعودی عرب [۲] [۳] وقوع تھاں مکہ حصے منار طرز تعمیر اسلامی فن تعمیر اُچائی 137.5 میٹر تقسیم اعلیٰ مکہ متناسقات 21°25′21″N 39°49′34″E﻿ / ﻿21.4225°N 39.826111111111°E﻿ / 21.4225; 39.826111111111 [۴] وقوع متناسقات 21°25′21″N 39°49′34″E﻿ / ﻿21.4225°N 39.826111111111°E﻿ / 21.4225; 39.826111111111 مزید معلومات رمزِ ڈاک 31982 باضابطہ ویب سائٹ باضابطہ ویب سائٹ جیو رمز 448645 [مکمل اسکرین پر] ترمیم المسجد الحرام حرمت الی مسیت مکہ دی عظیم مسجد دا فضائی منظر سعودی عرب وچ مقام کا نقشہ دیکھیں سعودی عرب مسجد الحرام (Asia) کا نقشہ دیکھیں Asia مسجد الحرام (Earth) کا نقشہ دیکھیں Earth بنیادی معلومات مقاممکہ, حجاز, سعودی عرب[۵] متناسقات21°25′19″N 39°49′34″E﻿ / ﻿21.422°N 39.826°E﻿ / 21.422; 39.826متناسقات: 21°25′19″N 39°49′34″E﻿ / ﻿21.422°N 39.826°E﻿ / 21.422; 39.826 مذہبی انتساباسلام ملکسعودی عرب انتظامیہگورنمنٹ آف سعودی عرب سربراہیعبد الرحمٰن السدیس سعود الشریم صالح بن عبد اللہ بن حمید علی احمد مُلا (چیف معزین۔) تعمیرا‏تی تفصیلات نوعیتِ تعمیرمسجد تریخ تاسیسعہد ابراہیم۔[۶] تفصیلات گنجائش4 ملین عبادت گزار[۷] مینار9 مینار د‏‏ی بلندی۸۹ میٹر (۲۹۲ فٹ) Site area356,000 مربع میٹر[۸] مسجد الحرام جگ دی سب توں وڈی مسیت اے۔ اے مسیت سعودی عرب دے شہر مکہ ج 638 چ بنائی گئی۔ اے مسیت مسلماناں دی سب توں مقدس جگہ کعبہ دے آلے دوالے بنائی گئی اے۔ سارے جگ دے مسلمان کعبہ ول منہ کر کے نماز پڑھدے نیں۔ 99 ایکڑاں تے پھیلی ہوئی اس مسیت دے وچ 40 لکھ حاجیاں تے نمازیاں لئی تھاں اے تریخ اسلامی تریخ تے مسلماناں دے عقیدےے دے مطابق سب توں پہلے اے مسیت فرشتے آں نے اللہ دے حکم تے بنائی سی ایس لئی کہ جگ تے مسلماناں دی عبادت لئی اک مرکز بن جائے۔ فیر ویلے دے نال نال تے قدرتی آفتاں دی وجہ توں اے مسیت ٹعیندی رئی تے اوس ویلے دے مسلمان اینوں دوبارہ تعمیر کردے رئے۔ اسلامی عقیدے دے مطابق ایس مسجد دی تعمیر ابراہیم تے اوناں دے پتر اسماعیل نے رل کے کیتی سی۔ اوناں نے اللہ دے حکم تے کعبہ تے مسجد تمیر کیتی۔ ایس مسیت دے چڑھدے کونے ول اک کالے رنگ دا پتھر کند چ جوڑیا گیا اے جیڑا ایس مسیت وچ ابراہیم دے ویلے دی اکو ای یادگار اے۔ زم زم دا کھوہ ایس مسیت دی خاص گل ایتھے زم زم دا کھو اے جیڑا صدیاں توں چالو اے تے کدی نئیں سکدا۔ پورے جگ دے مسلماناں لئی اے کھوہ تے ایدا پانی مقدس اے۔ حج کرن یا کسی ہور مقصد لئی مکہ آن آلے مسلمان اے پانی خاص کر اپنے بیلیاں یاراں لئی لے کے جاندے نیں۔ تعمیری تریخ ایس مسیت نوں پیلی واری 692 نوں مرمت کیتا گیا۔ ایس مرمت وچ ایدیاں کنداں نوں اُچا کیتا گیا تے نال ایدی چھت اتے سجاوٹ کیتی گئی۔ اوس ویلے ایس مسیت دا رقبہ کٹ سی تے وچکار کعبہ سی۔ 700 وچ ایدی فیر تمیر کیتی گئی۔ لکڑ دی تھاں ماربل دا پتھر ورتیا گیا نال ایدے رقبے وچ وی وادھا کیتا گیا۔ اک مینار وی بنایا گیا۔ ویلے دے نال نال اسلام پھیلدا ریئا تے مسلماناں دی گنتی چ وادھا ہندا ریئا۔ حج لئی سارے جگ توں مسلمان آندے نیں تے کعبے دا پھیرا لاندے نیں۔ ایس وادو گنتی دی ضرورت نوں پورا کرن تے نمازیاں لئی تھاں نوں ودھان لئی مسیت دے رقبے چ وادھا کیتا گیا۔ مزہبی اہمیت اے مسیت پورے جگ دے مسلماناں لئی دوہری اہمیت رکھدی اے۔ اک تے مسلمان ایدے ول منہ کر کے نماز پڑھدے نیں تے دوجا اے حج ادا کرن دی تھاں اے۔ قبلہ قبلہ اوس عمارت دی سمت دا ناں اے جس ول منہ کر کے پورے جگ دے مسلمان نماز پڑھدے نیں۔ ایس توں پہلاں یروشلم چ واقع بیت المقدس قبلہ دی حیثیت رکھدا سی پر سترہ معینیاں مگروں اونوں بدل کے مکہ چ کعبہ نوں قبلہ بنا دتا گیا۔ حج حج مسلماناں دا مزہبی فریضہ اے۔ سارے جگ دے مسلمان خاص کر اسلامی معینے زوالحجہ وچ حرم چ کٹھے ہندے نیں تے منیٰ عرفات تے مزدلفہ دے میدانوں چ حج دے مناسک ادا کردے نیں۔ حج اسلام دے پنج تھماں چوں اک اے تے ہر اوس مسلمان تے فرض اے جیڑا ایدی طاقت رکھدا اے۔ اک اندازے دے مطابق تن کروڑ مسلمان ہر سال حج ادا کردے نیں۔ کعبہ کعبہ مسجد نبوی دے امام مسجد نبوی نوں حرم شریف وی آکھیا جاندا اے۔ اماماں دے ناں اے نیں۔ عبدالرحمن السدیس سعود الشریم عبدالله عواد الجهنی ماهر المعيقلی خالد الغامدی صالح بن حميد اسامہ بن عبدالله خياط صالح ال طالب فيصل غزاوی عبد الله الخليفی على بن عبد الله جابر عمر السبيل عبد الله الحميد عبدالله الحرازی عبدالله خياط علی بن عبدالرحمن الحذیفی محمد السبيل عادل کلبانی صالح بن ال بدر ہور ویکھو کعبہ حطیم کسوہ حجرہ اسود الملتزم میزاب رحمت مشہور دروازے 1- باب الملك عبد العزيز 5- باب اجياد 6- باب جلال 9- باب حنين 10- باب اسماعيل 11- باب الصفا 17- باب بنی ہاشم 19- باب علی 20- باب العبا 22- باب النبی 24- باب الاسلام 26- باب بنی شيبہ 27- باب الحجون 29- باب المعلاة 30- باب المدعى 31- باب المروة 37- باب المحصب 38- باب عرفہ 39- باب منى 43- باب القرارة 45- باب الفتح 49- باب عمر 51- باب الندوة 52- باب الشماميہ 55- باب القدس 56- باب المدينہ 58- باب الحديبيہ 62- باب العمرة 79- باب الملك فہد بارلے جوڑ قبلہ دی سمت مسجد الحرام Archived 2007-03-11 at the وے بیک مشین [۱] Archived 2010-12-29 at the وے بیک مشین وکیمیڈیا کامنز چ مورتاں: مسجد الحرام مسجد الحرام (360 ڈگری میں) مسجد حرام کی تصاویر Archived 2020-06-09 at the وے بیک مشین دنیا بھر سے کہیں بھی قبلے کا رخ معلوم کرنے کے لئے ویب سائٹ کعبہ کی سہ رخی (تھری ڈی) تصاویر اور ماڈل Archived 2007-08-03 at the وے بیک مشین مسجد حرام کی تاريخی معلومات د گ ت مسجد الحرام مقامات مقام ابراہیم صفا و مروہ کنواں زمزم جمرات پل کعبہ معظمہ حجر اسود باب کعبہ ميزاب کعبہ الشاذروان حجر اسماعيل ملتزم رکن شرقی رکن یمانی رکن شامی رکن عراقی غلاف کعبہ سنگ مرمر دی اک پٹی تریخ مسجد الحرام دی توسیع (صحابہ تا آل سعود) مسجد حرام میں حادثات (1905ء تا 2015ء) یرغمالیٔ مسجد حرام (1979ء) مکہ کرین حادثہ (2015ء) حج بھگدڑ (2015ء) واقعات حج عمرہ غسل کعبہ د گ ت حج ہر سال، 8 توں 12 ذوالحجہ تک۔ تیاری احرام میقات ذوالحلیفہ جحفہ قرن المنازل ذات عرق یلملم ابراہیم مرسیا ترتیب طواف سعی زمزم منا عرفات وقوف مزدلفہ شیطان نوں کنکر مارنا حلق کروانا قربانی کرنا طواف وداع طواف زیارت طواف قدوم سنت اے مسجداں مسجد الحرام مسجد نبوی مسجد شجرہ مسجد میقات, وادی رابغ تریخ حج د گ ت سعودی عرب دیاں مسیتاں عظیم مسجد الحرام مسجد نبوی مسجد جواثا ملک السعود مسجد مسجد قبلتین مسجد جمعہ مسجد عائشہ مسجد فتح مسجد قباء مسجد نمرہ مسجد شجرہ گٹھ سعودی عرب چ اسلام مسجداں بلحاظ ملک سانچہ:دنیا کی بڑی مسجدیں حج میقات · مسجد الحرام · کعبہ · منا · مزدلفہ · جبل عرفات دنیا دیاں وڈیاں مسیتاں درجہ ناں تھاں گنجائش رقبہ ( مربع میٹر ) سال فرقہ 1 مسجد الحرام مکہ، سعودی عرب 4,000,000 400,800 638 ـــ 2 مسجد نبوی مدینہ منورہ، سعودی عرب 1,000,000 400,500 622 ـــ 3 مزار امام علی رضا مشہد، خراسان، ایران 700,000 598,657 81 اہل تشیع 4 جامع الصالح صنعاء، یمن 45,000 224,831 2008 اہل سنت 5 مسجد اقصٰی یروشلم، فلسطین 250,000 144,000 — ـــ 6 مسجد استقلال جکارتہ، انڈونیشیا 120,000 95,000 1978 اہل سنت 7 مسجد حسن ثانی کاسابلانکا، مراکش 105,000 90,000 1993 اہل سنت 8 فیصل مسجد اسلام آباد، پاکستان 74,000 43,295 1986 ـــ 9 بادشاہی مسجد لاہور، پنجاب ،پاکستان 110,000 29,867 1678 ـــ 10 جامع مسجد دلی دلی، بھارت 85,000 — 1656 اہل سنت 11 جامع مسجد شیخ زايد ابوظہبی، متحدہ عرب امارات 40,000 22,000 2007 اہل سنت 12 بیت المکرم مسجد ڈھاکہ، بنگلہ دیش 30,000 — 1960 اہل سنت 13 جامع الراجحي ریاض، سعودی عرب 20,500 13,260 2004 اہل سنت 14 مسجد قباء مدینہ منورہ، سعودی عرب 20,000 13,500 622 اہل سنت 15 جامع السلطان قابوس الأكبر مسقط، عمان 20,000 416,000 2001 اباضیہ 16 مسجد عیدگاه کاشغر، سنکیانگ، چین 20,000 16,800 1442 — 17 مسجد يوسف بے مخچ قلعہ، داغستان، روس 17,000 — 1996 اہل سنت 18 مسجد نغارا کوالالمپور، ملائیشیا 15,000 — 1965 اہل سنت 19 مسجد الكبير کویت شہر، کویت 13,000 20,000 1986 — 20 مسجد اقصی ربوہ، پاکستان 12,000 — 1972 احمدی 21 مکہ مسجد (حیدرآباد دکن) حیدرآباد، دکن، آندھرا پردیش، بھارت 10,000 — 1694 اہل سنت 22 مسجد بيت الفتوح لندن، برطانیہ — 30,000 2003 احمدی 23 سلطان احمد مسجد استنبول، ترکی 10,000 4,608 1616 اہل سنت 24 مسجد احمدالفاتح منامہ، بحرین 7,000 — 1987 اہل سنت 25 مسجد سيدی ابراهيم الدسوقی دسوق، مصر 25,000 7,000 1277 اہل سنت ↑ archINFORM project ID: https://www.archinform.net/projekte/76072.htm — اخذ شدہ بتاریخ: ۱۴ جولائی ۲۰۱۹ ↑ archINFORM project ID: https://www.archinform.net/projekte/76072.htm — اخذ شدہ بتاریخ: ۱ اگست ۲۰۱۸ ↑ صفحہ [[:سانچہ:نام صفحہ]] في GeoNames ID۔ GeoNames ID۔ اخذ شدہ بتاریخ ۲۱ جولائی ۲۰۲۶ تحقق من التاريخ في: |access-date= (معاونت); وصلة إنترويكي مضمنة في URL العنوان (معاونت) ↑ صفحہ [[:سانچہ:نام صفحہ]] في خريطة الشارع المفتوحة۔ OpenStreetMap۔ اخذ شدہ بتاریخ ۲۱ جولائی ۲۰۲۶ تحقق من التاريخ في: |access-date= (معاونت); وصلة إنترويكي مضمنة في URL العنوان (معاونت) ↑ Location of Masjid al-Haram at maps.google.com Error: unknown archive URL (archived [Date missing]) ↑ Zeitlin, I. M. (2013-04-25). "3", The Historical Muhammad. جان وائلی اینڈ سنز. ISBN 978-0745654881. ↑ "Revealed: The world's 20 most expensive buildings" (in en-GB). The Telegraph. 2016-07-27. ISSN 0307-1235. https://www.telegraph.co.uk/travel/lists/the-worlds-most-expensive-buildings/masjid-al-haram-mecca-saudi-arabia/. ↑ Grand Mosque Expansion Highlights Growth of Saudi Arabian Tourism Industry (6 mins) at blog.realestate.cornell.edu Error: unknown archive URL (archived 21 March 2018)