نوڪيا ڪارپوريشن

نوڪيا ڪارپوريشن (Nokia Corporation) فنلينڊ ۾ قائم هڪ ملٽي نيشنل ڪمپني آهي. اها هڪ ٽيليڪميونيڪيشن، انفارميشن ٽيڪنالاجي ۽ ڪنزيومر اليڪٽرانڪس جي صنعت ۽ ڪاروبار جي ڪارپوريشن آهي. اصل ۾ سال 1865ع ۾ ڪاٺ جي گودي جي مل جي طور تي قائم ڪيل، نوڪيا جو مکيه هيڊڪوارٽر هيلسنڪي ميٽروپوليٽن علائقي ۾ ايسپو، فنلينڊ ۾ آهي، پر ڪمپني جون اصل پاڙون پيرڪانما جي ٽيمپير علائقي ۾ آهن. سال 2020ع ۾، نوڪيا 100 کان وڌيڪ ملڪن ۾ لڳ ڀڳ 92,000 ماڻهن کي ملازمت ڏني، 130 کان وڌيڪ ملڪن ۾ ڪاروبار ڪيو ۽ تقريبن 23 بلين يورو جي سالياني آمدني جي رپورٽ ڪئي. نوڪيا هڪ پبلڪ لميٽيڊ ڪمپني آهي جيڪا ناسڊيڪ هيلسنڪي ۽ نيو يارڪ اسٽاڪ ايڪسچينج تي درج ٿيل آهي. اها سال 2016ع جي آمدني جي حساب سان دنيا جي 415 هين وڏي ڪمپني هئي. "فارچون گلوبل 500" جي مطابق، سال 2009ع ۾ پنهنجي عروج تي 85هين نمبر تي پهتي. اها "يورو اسٽوڪس 50" اسٽاڪ مارڪيٽ انڊيڪس جو هڪ جزو آهي. ڪمپني گذريل 150 سالن کان مختلف صنعتن ۾ ڪم ڪري رهي آهي. ان جو بنياد هڪ ڪاغذ پلپ مل جي طور تي رکيو ويو هو ۽ ڊگهي عرصي کان رٻڙ ۽ ڪيبل سان لاڳاپيل رهيو، پر سال 1990ع کان وٺي وڏي پيماني تي ٽيليڪميونيڪيشن انفراسٽرڪچر، ٽيڪنالاجي جي ترقي ۽ لائسنسنگ تي ڌيان ڏنو آهي. نوڪيا موبائل فون جي صنعت ۾ اهم ڪردار ادا ڪيو، GSM، 3G، ۽ LTE معيارن جي ترقي ۾ مدد ڪئي. سال 1998ع ۾ شروع ٿيندڙ هڪ ڏهاڪي تائين، نوڪيا موبائل فون ۽ اسمارٽ فونز جو سڀ کان وڏو عالمي وڪرو ڪندڙ هو. 2000ع جي ڏهاڪي جي آخر ۾، نوڪيا خراب انتظامي فيصلن جي هڪ سلسلي جو شڪار ٿيو ۽ جلد ئي موبائل فون مارڪيٽ ۾ ان جو حصو تيزيءَ سان گهٽجي ويو. سال 2014ع ۾ مائڪروسافٽ سان ڀائيواري ۽ ان کانپوء نوڪيا جي مارڪيٽ جدوجهد کان پوءِ، مائڪروسافٽ نوڪيا جو موبائل فون ڪاروبار (نوڪيا ڊيوائسز ۽ سروسز) خريد ڪيو ۽ ان کي مائڪروسافٽ موبائل جي طور تي شامل ڪيو. وڪري کانپوءِ هن پنهنجي ٽيليڪميونيڪيشن انفراسٽرڪچر ڪاروبار ۽ "انٽرنيٽ آف ٿنگز" ٽيڪنالاجين تي وڌيڪ ڌيان ڏيڻ شروع ڪيو. ان جي هيئر ميپنگ ڊويزن جي تقسيم ۽ الڪاٽيل-لوسينٽ، جنهن ۾ ان جي بيل ليبز ريسرچ آرگنائيزيشن به شامل آهي، جي حصول سان نشاندهي ڪئي وئي. ڪمپني، پوء وٿنگز (Withings) جي خريداري ذريعي، ورچوئل ريئلٽي ۽ ڊجيٽل هيلٿ سان پڻ تجربا ڪيا. نوڪيا برانڊ سال 2016ع ۾ HMD سان لائسنسنگ انتظام ذريعي موبائل ۽ اسمارٽ فون جي مارڪيٽ ۾ واپس آيو. نوڪيا اڪثر وڏن موبائل فون وينڊرز لاءِ هڪ وڏو پيٽنٽ لائسنس ڏيندڙ رهيو آهي. سال 2018ع تائين، نوڪيا دنيا جو ٽيون نمبر وڏو نيٽورڪ سامان ٺاهيندڙ هو. ڪمپني کي فنلينڊ جي ماڻهن پاران قومي فخر سان ڏٺو ويندو آهي ڇاڪاڻ ته ان جو موبائل فون ڪاروبار ان کي فنلينڊ مان دنيا جي سڀ کان وڏي ڪمپني ۽ برانڊ بڻايو. سال 2000ع ۾ پنهنجي عروج تي، نوڪيا ملڪ جي جي ڊي پي جو %4، ڪل برآمدات جو %21 ۽ ناسڊيڪ هيلسنڪي مارڪيٽ ڪيپيٽل جو %70 حصو ورتو. حوالا ٻاهريان ڳنڍڻا Official website