فجي

فجي(انگريزي: Fiji )، سرڪاري طور تي "فجي جي جمهوريه" ڏکڻ پئسفڪ سمنڊ ۾، اوشينيا جي ذيلي علائقي، ميلانيشيا ۾ هڪ ٻيٽ وارو ملڪ آهي. اهو نيوزي لينڊ جي اتر واري ٻيٽ جي اتر-اوڀر ۾ تقريباً 2,000 ڪلوميٽر (1,300 ميل) تي آهي. ھن جي سڀ کان ويجھي ملڪن ۾؛ اولھه طرف وانوآتو، ڏکڻ اولھه ۾ نيو ڪئليڊونيا، ڏکڻ اولھه ۾ نيوزيلينڊ، اوڀر ۾ ٽونگا، اتر اوڀر م ساموآ ٻيٽ ۽ اتر ۾ تووالو واقع آھن. ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ سووا شھر آھي، جيڪو ويٽي ليوو ٻيٽ تي واقع آھي. اها 330 کان وڌيڪ ٻيٽن، جن مان تقريباً 110 مستقل طور تي آباد آهن ۽ 500 کان وڌيڪ ننڍي ٻيٽن تي مشتمل آهي، ڪل زميني ايراضي تقريباً 18,300 چورس ڪلوميٽر (7,100 چورس ميل) ۽ آبادي 9,50,000 آهي. سڀ کان ٻاهرين ٻيٽن جو گروپ "اونو-آءِ-لاؤ" آهي. ڪل آبادي جو تقريباً %87 ٻن وڏن ٻيٽن؛ "ويٽي ليوو" ۽ "وانوا ليوو"، تي رهي ٿو. فجي جا لڳ ڀڳ ٽي-چوٿو ماڻهو ويٽي ليوو جي ساحلن جي ويجهو، سووا شهر يا ننڍن شهري مرڪزن ۾ رھڻ ٿا. ملڪ جي تفريحي ٻيـڙين (Cruiseship) جو سڀ کان وڏو مرڪز ويٽي ليوو ٻيٽ تي واقع آھي. ٻيئن ننڍي شهري مرڪزن ۾؛ نادي، جتي سياحت وڏي مقامي صنعت آهي يا لاوٽوڪا، جتي ڪمند جي صنعت غالب آهي، شامل آهن. ويٽي ليوو جو اندرين علائقو، ان جي خراب زمين جي ڪري گهٽ آبادي وارو آهي. جنھن جو سرڪاري نالو ريپبلڪ آف فجي آھي. اھو ميلنيشيا جو ٻيٽن تي مشتمل پيسيفڪ سمنڊ ۾ اوشنيا کنڊ جو نيوزيلينڊ جي اتر واري ٻيٽ جي اتر-اوڀر ۾ واقع ھڪ ملڪ آھي جنھن جي پکيڙ 1,100 nautical miles (2,000 ڪلوميٽر; 1,300 mi) آھي. . فجي جا 330 ٻيٽ آھن جن مان 110 ٻيٽن تي ماڻھن جي مستقل رھائش آھي. ان کان سواءِ اٽڪل 500 ننڍڙا ٻيٽڙا اٿس انھن سميت پکيڙ 18,300 چورس ڪلوميٽر (7,100 چورس ميل) اٿس. ملڪ جا سڀ کان وڏا ٻيٽ اونو آء لائو (Ono-i-Lau) ان کان سواءِ ٻہ وڏا ٻيٽ وٽي ليوو ۽ وينوئا ليوو آھن. فجي جو %87 سيڪڙو آبادي انھن ٻيٽن م رھائش پذير آهي. ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ سووا شھر آھي جيڪو وٽي ليوو تي واقع آھي جتي ملڪ جو ڪروز بحري ٻيڙن جو سڀ کان وڏو بندر واقع آھي. خيال آهي ته پندرھن ڪروڙ سال اڳ ڌرتي تي ٻرندڙ جبلن جي ڦاٽڻ سان آيل تبديلين ھنن ٻيٽن کي وجود ۾ آندو ھيو. زميني تبديليون اڃان بہ وينوئا ليوو ۽ ٽيويئوني ٻيٽن تي عمل ۾ اچن پيون. فجي کي 1874 ۾ برطانيا ڪالوني بڻايو ۽ 1970 تائين برطانيا جي تخت ھيٺ رھيو ۽ ان سال ھن ملڪ برطانيا جي شاھي حڪمراني ماتحت آزادي ماڻي. 1987 م ھتي فوجي بغاوت ذريعي قائم ٿيندڙ حڪومت ھن ملڪ کي ريپبلڪ جو درجو ڏنو. 2006 م وري ھتي فوجي بغاوت ذريعي ڪوموڊور فرينڪ بئنيمارما جي حڪومت قائم ٿي جنھن کي 2009 م ملڪ جي ھاء ڪورٽ غيرقانوني قرار ڏنو. 17 سيپٽمبر 2014 ۾ ھتي عام چونڊون ٿيون جنھن م بئنيمارما جي پارٽي 59.2 سيڪڙو ووٽ حاصل ڪيا. فجي جي معيشت علائقي جي اندر وڌيڪ ترقي يافتہ آھي. ان جي ڪرنسي فجي وارو ڊالر آهي. حوالا