Katedralo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (Talino)

Preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo (estone: Tallinna Peeter-Pauli katedraal) estas la romkatolika ĉefa kirko de Estonujo, troviĝante en la ĉefurbo Talino. Konsekris oni ĝin en decembro 1845; la konstruo komenciĝis laŭ planoj de Carlo Rossi en 1841. Neniigita estis la katolikismo en Estonujo depost la Reformacio. En 1799 oni tamen cedis diservcelebren al la - plejparte - polaj fideluloj la refektorion de la iama Katerino-klostro de la dominikanoj. Post kresko je pli ol 1.500 membroj, la tieaj ejoj estis aliaranĝita je vera kirko. Sed la nuna fasado datas nur de 1920 post forigo de apuda pli malalta konventa ero. En 1924 establis la Sankta Seĝo por la nelonge antaŭe memstariĝinta lando apostolan administratoron. Unue responsis ĉi-prie Antonino Zecchini el Rigo. Paroĥestro talina fariĝis en 1930 la germana jezuito kaj beatulo Eduard Profittlich, kiu publike helpis kaj reklamis la katolikan vivon en Estonujo. En 1931 li mem nomumiĝis administratoro kaj konsekriĝis en decembro 1935 titulara arkiepiskopo. Samtempe la kirko promociiĝis je provizora katedraleco. Post okupiĝo de Estonujo en 1940 fare de la Ruĝa Armeo oni arestis Profittliĉ en 1941; li forpasis en 1942 en la internigejo de Kirov. Lia postanto Henri Werling estis deportita en la 1945-a jaro. Ĝis la morto de Stalin, katolika eklezia laboro nur kaŝe eblis. Inter 1952-1987 gvidis la talinan paroĥon Miķelis Krumpāns. Danke al perestrojko povis ekflori katoliksimo kaj pluraj ordenoj tiam fondis filiojn en Talino. En 1992 Justo Mullor García iĝis nova administratoro apostola. En septembro 1993 vizitis Estonujon lia papa moŝto Johano Paŭlo la 2-a. La preĝejo Sanktaj Petro kaj Paŭlo ĝuis restaŭradon kaj partan aliaranĝon en 1992 kaj en 2002/03. Temas pri modesta trinava, rekte finiĝanta baziliko kun novgotika longa navo kaj historiisma duobla tur-fasado. Ekstere blankas ĝi, malekstere estas hela flavo kun blanka ŝmiraĵo. La novgotikaj lignaĵoj estis forigitaj en 1938 jam. Konserviĝis bildo pri la ĉielenpreno de Maria laŭ Guido Reni ĉe la altarvando, donaco de reĝo Ludoviko la 1-a (Bavario), kaj la statuoj de Petro, Paŭlo kaj Robert Salemann. La nuntempajn altaron kaj ambonon le griza dolomito oni kreis en 2002, dume la orgeno datas de 1913 estante verko de August Terkmann. Eksteraj ligiloj historio kaj arkitekturo detalege