Kraljevski opservatorij Greenwich

Kraljevski opservatorij (engleski: Royal Observatory) je ime historijskog astronomskog opservatorija u metropolitanskoj grofoviji Greater London u Greenwichu. Opis i historija Kraljevski opservatori leži na brdu, na južnoj obali rijeke Temze u Greenwich Parku, nedaleko od Nacionalnog pomorskog muzeja i Kraljevskog vojno-pomorskog koledža. Zajedno s njima formira lokalitet Pomorski Greenwich, koji je 1997. upisan na UNESCO-vu Listu mjesta svjetske baštine u Evropi. Kraljevski opservatorij je do sve do svog zatvaranja 1998. bio najstarija naučna-istraživačka institucija u Velikoj Britaniji. Nastao je na inicijativu kralja Charlesa II za potrebe pomorske navigacije - 1675. u Greenwichu. Astronom zadužen za rad dobio je titulu Kraljevski astronom, njegova primarna zadaća bila je praktična astronomija - navigacija, mjerenje vremena, određivanje položaja promatranih zvijezda i objavljivanje almanaha. Opservatorij je počeo objavljivati Nautički almanah - 1766., s podacima za 1767., tako da je geografsku dužinu Greenwicha uzeo kao bazu za izračun vremena. Popularnost almanaha među pomorcima dovela je 1884. do djelomičnog usvajanja griničkog meridijana kao zemljinog početnog meridijana (0∘ geografska dužina) i polazište za internacionalne vremenske zone. Opservatorij je zbog potrebe za jasnijim nebom, od 1948. do 1957. postepeno seljen iz Greenwicha u Herstmonceux u Sussexu, a njegov naučni dio premješten je u Institut za astronomiju Univerziteta u Cambridgu 1990. Nakon kontroverznih mjera rezanja troškova, koje je donijelo Vijeće za elementarnu fiziku i astronomiju 1997. Opservatorij u Greenwichu je zatvoren uoktobru 1998. Oprema i dokumentacija ustanove, uključujući i Teleskop William Herschel i druge instrumente koji su bili smješteni u Las Palmasu na Kanarskim otocima, prebačeni su u Edinburški Kraljevski opservatorij. Pojedini stari astronomski instrumenti i oprema iz Cambridga vraćeni su starom Kraljevskom opservatoriju iz Greenwicha, koji odtad funkcionira kao muzej u sklopu obližnjeg Nacionalnog pomorskog muzeja. Opservatorij je projektirao Christopher Wren, a temeljno je restauriran 1993. Reference Vanjske veze Službene stranice (en)