Հայդ պարկ

Հայդ պարկ (անգլ.՝ Hyde Park) Լոնդոնի կենտրոնում գտնվող թագավորական պուրակ։ Մակերեսը կազմում է 1.4 կմ²։ Արևմուտքից հարում է Քենսիգտոնյան այգիներին։ Ավանդաբար Հայդ պարկում են կազմակերպվում քաղաքական ցույցեր, մեծ, համազգային տոնախմբություններ։ Պատմություն Դեռևս մինչև նորմանդական նվաճումը պուրակը պատկանում էր Վեստմինստերյան աբբայությանը։ Անունը առաջացել է մակերեսի չափման հին միավորից (անգլ.՝ hide)։ Վանքերի լուծարումից հետո Հենրի VIII-ը պուրակի տարածքն օգտագործում է որսորդական նպատակով։ Հանրության համար այն բացվել է Հակոբ Ա-ի օրոք, իսկ Չարլզ II Ստյուարտի օրոք պուրակը լոնդոնցիների հանգստի սիրելի վայրն էր։ Պուրակի գլխավոր տեսարժան վայրը Սերպենտայն լիճն է, որում թույլատրված է լողալը, ինչպես նաև համանուն պատկերասրահը։ Հայդ պարկի հարավ-արևելքում գտնվում է Էպսլի հաուսը (անգլ.՝ Apsley House), որում գործում է հերցոգ Վելինգտոնի թանգարանը (The Wellington Museum)։Այստեղ է գտնվում նաև Վելինգտոնի կամարը։ Այս օբյեկտները հիշեցնում են, որ 1815 թվականին Հայդ պարկում է անցկացվել պատմական շքերթը, որը նվիրված է եղել Նապոլեոնի նկատմամբ Վելինգտոնի տարած հաղթանակին։ 1822 թվականին հերցոգի պատվին պուրակում կանգնեցվել է Աքիլլեսի արձանը. սա, լինելով Բրիտանիայի մայրաքաղաքում մերկ կերպար պատկերող առաջին քանդակը, առաջացնում է քաղաքացիների դժգոհությունը։ Վիկտորիա թագուհին Հայդ պարկը ընտրեց պատմության մեջ առաջին անգամ համաշխարհային ցուցահանդես կազմակերպելու համար (1851), որի համար պուրակում կառուցեցին «աշխարհի ութերորդ հրաշալիքը»` բյուրեղյա պալատը (չի պահպանվել)։ 1889 թվականին Հայդ պարկում նկարահանվել է կարճամետրաժ համր ֆիլմ։ 2012 թվականին Լոնդոնի օլիմպիական խաղերի շրջանակներում Հայդ պարկում են անցկացվել եռամարտի, ինչպես նաև բաց ջրում 10կմ լողի մրցումներ։ 2012 թվականի հուլիսի 17-ին պուրակում ելույթ է ունեցել Մադոննան։ Համերգին ներկա է եղել մոտ 55.000 հանդիսատես։ 2013 թվականի հուլիսի 6-ին և 13-ին պուրակում հանդես է եկել The Rolling Stones խումբը։ Հռետորների անկյուն Անգլիայի տարածքից դուրս Հայդ պարկը նախևառաջ հայտնի է նրանով, որ այստեղ է գտնվում «հռետորների անկյունը» (անգլ.՝ Speakers' Corner), որտեղ ավանդաբար իրենց խոսքի հմտությունն են ցույց տալիս տարբեր հռետորներ ու քարոզիչներ։ Այդ պատճառով Հայդ պարկը դարձել է ազատ մտքի և խոսքի ազատության խորհրդանիշ։ Վերակառուցման շրջանում ԽՍՀՄ տարբեր քաղաքներում քաղաքական տարբեր ուժերի և քարոզիչների հավաքատեղիները սկսեցին կոչել «հայդ պարկեր»։ Ծանոթագրություններ Արտաքին հղումներ Պաշտոնական կայք Արխիվացված 2011-07-04 Wayback Machine Վիքիպահեստում կան Հայդ պարկ թեմայով մեդիաֆայլեր