باشگاه فوتبال استون ویلا

باشگاه فوتبال استون ویلا (به انگلیسی: Aston Villa F.C.) یک باشگاه حرفه‌ای فوتبال در لیگ برتر انگلستان است که در منطقهٔ استون در شهر بیرمنگام کشور انگلستان قرار دارد. این باشگاه در سال ۱۸۷۴ تأسیس شد و از سال ۱۸۹۷ ورزشگاه ویلا پارک را به عنوان خانهٔ خود می‌شناسد. استون ویلا از اعضای مؤسس لیگ فوتبال در سال ۱۸۸۸ و لیگ برتر فوتبال انگلستان در سال ۱۹۹۲ است. این باشگاه یکی از شش تیم انگلیسی است که موفق به قهرمانی در جام باشگاه‌های اروپا شده است؛ آنها در فصل ۸۲–۱۹۸۱ به این افتخار دست یافتند. در مجموع استون ویلا هفت بار قهرمان لیگ دسته اول، هفت بار فاتح جام حذفی، پنج بار برندهٔ جام اتحادیه و یک بار قهرمان سوپرجام اروپا شده است. آنها در فصل ۲۶–۲۰۲۵ نیز برای اولین بار قهرمان لیگ اروپا شدند. این باشگاه از دهه ۱۸۸۰ میلادی پیشگام سبک پاسکاری کوتاه و سریع (سبک ترکیبی مدرن) بود که توسط اسکاتلندی جورج رمزی، نخستین مدیر حرفه‌ای فوتبال در جهان، معرفی شد. استون ویلا رقابتی دیرینه و شدید با بیرمنگام سیتی دارد (شهرآورد سیتی دوم) و همچنین با وست برومویچ آلبیون رقابت محلی دارد. لباس خانگی تیم به‌طور سنتی شامل پیراهنی به رنگ شرابی با آستین آبی آسمانی، شورت سفید و جوراب آبی آسمانی است. نماد باشگاه نیز شیری خیز برداشته است. این باشگاه تحت مالکیت گروه وی اسپورت (متعلق به ناصف ساویریس میلیاردر مصری، وس ادنس میلیاردر آمریکایی و شرکت آتایروس) فعالیت می‌کند. شاهزاده ویلیام (ولیعهد بریتانیا) یکی از هواداران شناخته شدهٔ استون ویلا است. تاریخچه در مارس ۱۸۷۴، اعضای کلیسای وسلیان ویلا کراس در هندزورث (بخشی از بیرمنگام امروزی) تیم فوتبال استون ویلا را بنیان گذاشتند. چهار بنیان‌گذار، جک هیوز، فردریک متیوز، والتر پرایز و ویلیام اسکاتراگود بودند. نخستین مسابقهٔ تیم برابر باشگاه راگبی استون بروک سنت ماری برگزار شد. در سال ۱۸۷۶، جورج رمزی اسکاتلندی به تیم پیوست و سبک پاسکاری کوتاه و ترکیبی را معرفی کرد که انقلابی در فوتبال انگلستان محسوب می‌شد. استون ویلا خیلی زود به یکی از بهترین تیم‌های میدلندز تبدیل شد و اولین افتخار خود را در سال ۱۸۸۰ به دست آورد. این باشگاه نخستین قهرمانی جام حذفی را در سال ۱۸۸۷ با کاپیتانی آرچی هانتر به دست آورد. استون ویلا یکی از بنیان‌گذاران لیگ فوتبال در سال ۱۸۸۸ بود و در دوران ویکتوریا به موفق‌ترین باشگاه انگلستان تبدیل شد و تا سال ۱۹۰۱ پنج قهرمانی لیگ و سه قهرمانی جام حذفی را کسب کرد. در سال ۱۸۹۷ آنها به ورزشگاه کنونی خود، ویلا پارک، نقل مکان کردند. پس از فراز و نشیب‌های فراوان از جمله سقوط به دسته سوم در دهه ۱۹۷۰، استون ویلا تحت هدایت ران ساندرز دوباره احیا شد و در فصل ۸۱–۱۹۸۰ قهرمان لیگ دسته اول شد. در فصل بعد، با سرمربیگری تونی بارتون، ویلا با پیروزی ۱–۰ برابر بایرن مونیخ در فینال جام باشگاه‌های اروپا، برای اولین بار قهرمان اروپا شد. در سال ۱۹۸۲ نیز قهرمان سوپرجام اروپا شدند. این باشگاه در سال ۱۹۹۲ از اعضای مؤسس لیگ برتر بود و تا سال ۲۰۱۶ به مدت ۲۴ فصل متوالی در این لیگ حضور داشت. پس از سه سال حضور در چمپیونشیپ، در سال ۲۰۱۹ به لیگ برتر بازگشت. در نوامبر ۲۰۲۲، اونای امری اسپانیایی به عنوان سرمربی تیم منصوب شد. او در اولین فصل کامل خود، تیم را به رتبهٔ هفتم و سهمیهٔ لیگ کنفرانس اروپا رساند. در فصل ۲۴–۲۰۲۳، استون ویلا به نیمه‌نهایی لیگ کنفرانس اروپا راه یافت و با کسب رتبهٔ چهارم لیگ برتر، برای اولین بار از فصل ۸۳–۱۹۸۲ به لیگ قهرمانان اروپا صعود کرد. در فصل ۲۶–۲۰۲۵، استون ویلا با شکست ۳–۰ فرایبورگ در فینال، برای اولین بار قهرمان لیگ اروپا شد و به دوران ۳۰ سالهٔ ناکامی در کسب جام پایان داد. استادیوم ورزشگاه کنونی استون ویلا، ویلا پارک است. این ورزشگاه بزرگ‌ترین ورزشگاه فوتبال در میدلندز انگلستان و هشتمین ورزشگاه بزرگ انگلستان است. ویلا پارک میزبان ۱۶ بازی ملی تیم ملی انگلستان بوده است (نخستین بار در ۱۸۹۹ و آخرین بار در ۲۰۲۵) و نخستین زمین فوتبال در انگلستان است که در سه سدهٔ متفاوت میزبان بازی‌های بین‌المللی بوده است. این ورزشگاه پرکاربردترین ورزشگاه در تاریخ نیمه‌نهایی جام حذفی انگلستان است (۵۵ بار). باشگاه برنامهٔ بازسازی جایگاه شمالی و بخشی از جایگاه ترینیتی رود را در دست دارد که در صورت تکمیل، ظرفیت ورزشگاه را به بیش از ۵۰٬۰۰۰ نفر خواهد رساند. محوطهٔ تمرینی فعلی در بادی مور هیث در شمال واریکشر قرار دارد که در دهه ۱۹۷۰ خریداری شد و در سال ۲۰۰۷ به‌طور کامل بازسازی شد. افتخارات رکوردها و آمار رکوردهای تماشاگر و نقل‌وانتقالات عملکرد کلی مربیان شاخص در طول تاریخ ۱۵۰ سالهٔ استون ویلا، مربیان بزرگ زیادی روی نیمکت این تیم نشسته‌اند که در ادامه به مهم‌ترین آنها اشاره شده است: جدول خلاصه مربیان با افتخار بازیکنان ترکیب فصل ۲۷–۲۰۲۶ به‌روز شده در ۲ فوریه ۲۰۲۶ بازیکنان قرضی بازیکنان برجسته سه بازیکن استون ویلا موفق به دریافت جایزهٔ بازیکن سال پیافای شده‌اند: اندی گری (۱۹۷۷)، دیوید پلات (۱۹۹۰) و پل مک‌گراث (۱۹۹۳). پنج بازیکن نیز جایزهٔ بهترین بازیکن جوان سال پیافای را برده‌اند: اندی گری (۱۹۷۷)، گری شاو (۱۹۸۱)، اشلی یانگ (۲۰۰۹)، جیمز میلنر (۲۰۱۰) و مورگان راجرز (۲۰۲۵). دروازه‌بان آرژانتینی، امیلیانو مارتینز، در دوران حضورش در استون ویلا موفق به کسب کوپا آمریکا (۲۰۲۱ و ۲۰۲۴)، جام جهانی فوتبال (۲۰۲۲)، جایزهٔ دستکش طلای جام جهانی (۲۰۲۲)، دو بار جایزهٔ بهترین دروازهبان مردان سال فیفا و دو بار جام یاشین شده است. شاهزاده ویلیام، ولیعهد بریتانیا، از هواداران شناخته‌شدهٔ استون ویلا است. پانویس منابع Goodyear, David (1988), Aston Villa—A Complete Record 1874–1988 (in English), Matthews, Tony, Breedon Books, ISBN 0-907969-37-2 Hayes, Dean (1997), The Villa Park Encyclopedia: A-Z of Aston Villa (in English), Mainstream Publishing, ISBN 978-1-85158-959-3 Ward, Adam (2002), The essential history of Aston Villa (in English), Griffin, Jeremy, Headline book publishing, ISBN 0-7553-1140-X پیوند به بیرون وبگاه رسمی صفحه باشگاه در وبگاه بی‌بی‌سی صفحه باشگاه در وبگاه لیگ برتر