პრაღის წმინდა როხის ეკლესია (ჟიჟკოვი)

წმინდა როხის ეკლესია (ჩეხ. Kostel svatého Rocha) — რომის კათოლიკური სამრევლო ეკლესია პრაღას 3-ე რაიონში, ჟიჟკოვში. მდებარეობს ოლშანის მოედანზე და წარმოადგენს ამ ისტორიული რაიონის ერთ-ერთ უძველეს ეკლესიას. ეკლესია აშენდა XVII საუკუნის ბოლოს და დღემდე ინარჩუნებს მნიშვნელოვან არქიტექტურულ და ისტორიულ ღირებულებას, განსაკუთრებით მისი ბაროკოს სტილის გამო. იგი ითვლება ჟიჟკოვის ტერიტორიაზე არსებული ერთ-ერთი უძველესი საკულტო ნაგებობად. ეკლესიის მშენებლობა განხორციელდა 1680–1682 წლებში. მისი არქიტექტორი იყო იან ჰაინრიხი, ხოლო პროექტი, სავარაუდოდ, დაკავშირებულია ცნობილ ფრანგ არქიტექტორთან ჟან-ბატისტ მატეისთან. ტაძარი მიეკუთვნება ჟიჟკოვის სამრევლოს და წარმოადგენს რომის კათოლიკურ საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია. ტაძარი მიეკუთვნება ჟიჟკოვის სამრევლოს და წარმოადგენს რომის კათოლიკურ საკულტო ნაგებობას, რომელიც დღემდე მოქმედია. ისტორია ეკლესიის აშენების სტიმული გახდა 1680 წლის დასაწყისში პრაღაში გავრცელებული ჭირის ეპიდემია. იმდენად ბევრი მოქალაქე დაიღუპა, რომ ქალაქის კედლების გარეთ ახალი სასაფლაოების მოწყობა გახდა საჭირო. ჭირით დაღუპულთათვის მოეწყო ოლშანის სასაფლაო, ის განკუთვნილი იყო ძველი ქალაქის, ახალი ქალაქის და ებრაული კვარტალის მოსახლეობისთვის. ძველი ქალაქის საკრებულომ ასევე გადაწყვიტა ჭირით გარდაცვლილთათვის სამლოცველოს აშენება ახლად მოწყობილი სასაფლაოს ტერიტორიაზე. ის მიეძღვნა წმინდა როხს, რომელიც ჭირით დაავადებულთა მფარველ წმინდანად ითვლებოდა. წმინდა როხის ეკლესია განაგრძობდა სასაფლაო ეკლესიად ფუნქციონირებას მაშინაც კი, როდესაც ოლშანის სასაფლაოზე უკვე ჩვეულებრივი დაკრძალვებიც დაიწყო. 1839 წელს გუბერნატორის ბრძანებით გაუქმდა წმინდა ჯვრის ამაღლების სამრევლო ეკლესია მისი დაზიანებული მდგომარეობისა და არახელსაყრელი მდებარეობის გამო და სამრევლო ფუნქციები ეტაპობრივად გადავიდა წმინდა როხის ეკლესიაზე. 1842 წლიდან ეკლესია უკვე სრულფასოვან სამრევლო ადმინისტრაციულ საქმიანობას ასრულებდა. დღევანდელი ოლშანის მოედნის ქუჩების მშენებლობის დროს დაინგრა თავდაპირველი სასაფლაოს კედლის ნაწილი, რომლის უკანაც მდებარეობდა წმინდა როხის ეკლესია. ასევე მოიხსნა ძველი სამრევლო სახლი. შედეგად ეკლესია დღეს დგას მწვანე სივრცის შუაგულში, დამოუკიდებლად. ბოლო წლებში შენობას ჩაუტარდა რესტავრაცია, მათ შორის სახურავის შეცვლა და მიმდებარე პარკის განახლება. ნაგებობა და ინტერიერი ეკლესიის გეგმა წარმოადგენს ელიფსურ გუმბათს (რის გამოც მას ხშირად შეცდომით „როტონდას“ უწოდებენ). სვეტებს შორის გადაჭიმულია არკადები, რომლებიც ეყრდნობა გალერეას. მთავარი ნეორენესანსული საკურთხეველი შექმნილია ანტონინ ბაუმის მიერ და დათარიღებულია 1879 წლით, როდესაც ეკლესიის ინტერიერი განახლდა. მის ცენტრში მოთავსებულია უფრო ადრეული პერიოდის ნახატი, იგნაც რაბის ნამუშევარი (1760), რომელიც ორ ზონად არის დაყოფილი: ზედა ნაწილში გამოსახულია ღვთისმშობელი მარიამი როგორც ზეცის დედოფალი ანგელოზებთან ერთად, ხოლო ქვედა ნაწილში — ჭირის წინააღმდეგ მოწვეული მფარველი წმინდანები: წმინდა როხი, წმინდა სებასტიანი და წმინდა როზალია. ფონის კომპოზიცია ასახავს ჭირით გამოწვეულ განადგურებას. ღვთისმშობლისადმი მიძღვნილი მარჯვენა გვერდითი საკურთხეველი შემკულია ი. ჰერშმანის ნახატით. მოპირდაპირე მხარეს მდებარეობს იოსებ დამწინდველის საკურთხეველი, წმინდა იოანე ნათლისმცემლის ქანდაკებასთან ერთად, რომელიც შვეიცარიიდან არის ჩამოტანილი. ჯვრის გზას 14 სადგურის გამოსახულებები 1854 წელს დახატა გ. ვ. ვაისმა ფიურიხის ესკიზების მიხედვით, ხოლო საკრისტიის შესასვლელის ზემოთ მდებარე დიდი ფრესკა, რომელიც ლიტანიობას ასახავს, 1766 წელს შექმნა ი. შტეტერმა. სქოლიო