პრაღის წმინდა კლიმენტის საკათედრო ტაძარი

წმინდა კლიმენტის საკათედრო ტაძარი (ჩეხ. Katedrála sv. Klimenta), ასევე ცნობილი როგორც წმინდა კლიმენტის ეკლესია — რუთენული ბიზანტიური წესის კათოლიკური ტაძარი პრაღაში, ჩეხეთიში. იგი წარმოადგენს ჩეხეთის რესპუბლიკის რუთენული კათოლიკური სამოციქულო ეგზარქატის (Exarchatus Apostolicus Reipublicae Cechae) საკათედრო ტაძარს. ეკლესია საკათედრო ტაძრის სტატუსით აღიჭურვა პაპ იოანე პავლე II-ის 1996 წლის 13 მარტის ბულით „Quo aptius“, რომლითაც დაარსდა ჩეხეთის რესპუბლიკის რუთენული კათოლიკური სამოციქულო ეგზარქატი. აღწერა ეს ერთნავიანი ბაროკოს სტილის ეკლესია აშენდა იეზუიტებისთვის კლემენტინუმის ტერიტორიაზე 1711–1715 წლებში. მისი პროექტი ეკუთვნის ფრანტიშეკ კანკას, ხოლო მშენებლობას ხელმძღვანელობდა ანტონიო ლურაგო. ტაძარი აშენდა უფრო ძველი გოტიკური ეკლესიის ადგილზე, სადაც დომინიკელებმა 1227 წელს მონასტერი დააარსეს. მონასტერი ჰუსიტებმა 1420 წელს გაანადგურეს. იტალიური სამლოცველო, ანუ ღვთისმშობლის სამლოცველო, აშენდა წმინდა კლიმენტის ეკლესიის ზემოთ 1590–1600 წლებში პრაღაში მცხოვრები კათოლიკე იტალიელებისთვის. ეკლესიის ინტერიერი მდიდრულად არის მორთული. კედლების ნიშებში განთავსებულია ეკლესიის მამებისა და ოთხი მახარებლის ქანდაკებები, რომლებიც მატიაშ ბრაუნის ნამუშევარია. მთავარი საკურთხეველი შემკულია იოზეფ კრამოლინის ფერწერული ტილოთი. თავდაპირველი საკურთხევლის ხატებიანი ტიხარი 1984 წელს ახლით შეიცვალა. ინტერიერი მდიდრულად მორთული ინტერიერი პრაღული დახვეწილი ბაროკოს ერთ-ერთ საუკეთესო ნიმუშს წარმოადგენს, სადაც სხვადასხვა მხატვრული დარგი ერთიან მხატვრულ მთლიანობაში (Gesamtkunstwerk) არის შერწყმული. განსაკუთრებულ შთაბეჭდილებას ქმნის წმინდა კლიმენტის ცხოვრების ამსახველი თაღოვანი ველების ფრესკული მხატვრობა, მთავარი საკურთხევლის შემოქმედებითი არქიტექტურული გაფორმება და მონუმენტური სკულპტურული კომპოზიცია. მთავარი საკურთხეველი მხატვარ იან ჰიბელის მიერ შექმნილი თავდაპირველი ილუზიონისტური საკურთხეველი, რომელიც 1715 წელს დასრულდა, 1770 წელს იოზეფ კრამოლინის ნამუშევარმა ჩაანაცვლა. ახალი საკურთხეველი შემკულია მახარებელთა და ყოვლადწმინდა სამების ფიგურებით. კრამოლინს ეკუთვნის ასევე ცენტრალურ ნაწილში არსებული ტილო „წმინდა კლიმენტის აპოთეოზი“ და საკურთხევლის ზედა ნაწილში მოთავსებული ოვალური გამოსახულება, რომელზეც წმინდა იგნატიუს ლოიოლაა გამოსახული. თაღი ტაძრის ნავის თაღზე გამოსახული წმინდა კლიმენტის ცხოვრების ოთხი ფრესკული სცენა იან ჰიბელმა 1714–1715 წლებში შექმნა. მთავარი საკურთხევლის ზემოთ გამოსახულია სცენა, სადაც წმინდა კლიმენტი თავისი რწმენის გამო იმპერატორ ტრაიანეს მიერ ქერსონესში გადაასახლეს. იქ მან ქვის სამტეხლოებში სამუშაოდ მისჯილი 2 000 ქრისტიანი იპოვა. წმინდანი მათთან ერთად ლოცულობდა, იმედსა და რწმენას უნერგავდა. ბოლოს მან კლდეზე ღვთის კრავი იხილა, რომლის ფეხქვეშაც მტკნარი წყლის წყარო აღმოცენდა. მეორე სცენაზე წმინდა კლიმენტის ჯალათები მას სიკვდილით სჯიან — კისერზე ღუზას აბამენ და ზღვაში აგდებენ. მესამე სცენაზე ანგელოზები თაყვანს სცემენ წმინდა კლიმენტის წმინდა ნაწილებს, რომელიც უკვე ზეცად არის ამაღლებული, ხოლო მორწმუნეები ტაძრისკენ მიიჩქარიან. მგალობელთა გალერეის ზემოთ გამოსახულია ზეციური კამარა, რომლის ცენტრში ყოვლადწმინდა სამებაა წარმოდგენილი. მას თაყვანს სცემენ წმინდა კლიმენტი და წმინდა ალოიზ გონძაგა, ხოლო ქვემოთ ანგელოზებს გაშლილი გრაგნილი უჭირავთ კლემენტინუმის კოლეგიის გამოსახულებით. სქოლიო