Айя-Напа

Айя-Напа, йәки Айи́я-На́па (юнан. Αγία Νάπα) — Кипрҙағы курорт, уның көнсығыш өлөшөндә, Протарастан 8 километр алыҫлыҡта урынлашҡан. Этимологияһы Айя-Напа атамаһы ауыл үҙәгендә урынлашҡан венециандар ваҡытында нигеҙләнгән шул уҡ исемле монастырҙан килеп сыҡҡан. «Айя» (Agia) һүҙе грек теленән «изге» тип тәржемә ителә, «напа» һүҙе архаик һәм "ағас аллеяһы"тигәнде аңлата. Боронғо заманда ҡаланы уратып алған район ҡуйы урман менән ҡапланған булған. Тарихы Был урында Византия империяһы осоронда уҡ тораҡ булған. Монастырға нигеҙ XIV быуатта һалына. Географияһы Айя-Напа Кипрҙың көнсығыш өлөшөндә, Фамагустанан көньяҡтараҡ, Греко мороно янында урынлашҡан һәм Коккинокория (тупраҡтың ҡыҙыл төҫлө булыуына бәйле исем) булараҡ билдәле ҙур райондың бер өлөшөн барлыҡҡа килтерә. Ауыл Фамагуста районына инә, дөрөҫөрәге, 1974 йылда төрөк оккупацияһы башланғанғас, п был райондың ҡалған көньяҡ өлөшөнә инә. Айя-Напа Протарастан 8 километр алыҫлыҡта урынлашҡан, ул үҙенең үҫеше буйынса уға оҡшаш, әммә башлыса ғаилә ялына һәм урындағы халыҡҡа йүнәлтелгән. Ғибәҙәтханалар һәм монастырҙар Ауылдың уртаһында боронғо Айя-Напа монастыры урынлашҡан. Монастырь, ә уның артындағы урын да урманда табылған Панагия Напа иконаһы (тәржемәһе «урмандан Изге Богородица» тип тәржемә ителергә мөмкин) арҡаһында шундай исем ала. Бер версия буйынса, хәҙер сиркәү урынлашҡан мәмерйәлә һунарсы мөғжизәле Изге Богородица иконаһын таба. Һунарсының эте беренсе булып яҡтырып торған иконаны күреп ҡала һәм, уның алдында туҡтап, хужаһының иғтибарын йәлеп итер өсөн, өрә башлай. Иконаның табылыуы тураһында ишеткәс, күп һанлы диндарҙар мәмерйәгә килә башлай. Моғайын, икона мәмерйәгә иконалар менән көрәш осоронда (б.э. VII—VIII быуаттар) урынлаштырылған. XIV быуатта мәмерйә төҙөкләндерелә һәм, шулай итеп, монастырь ғибәҙәтханаһына нигеҙ һалынған. Ваҡыт үтеү менән, иконаны Айя Напа тип атай башлайҙар. Мәмерйә, йәшерен урын һәм шишмә христиан общинаһының Византия осоронда уҡ булыуын раҫлай. Айя-Напа исеме беренсе тапҡыр 1366 йылда телгә алына, әммә, булған мәғлүмәттәр буйынса, был урынға элек тә шулай аталған. Монастырға XV быуатта Кипрҙа Венеция хакимлыҡ иткән ваҡытта нигеҙ һалына. Хәҙер монастырь музей булараҡ ҡына эшләй. Кипр православие сиркәүенең көн һайын ғибәҙәт ҡылыуҙары монастырҙан 50 метр алыҫлыҡта төҙөлгән яңы ғибәҙәтханала үткәрелә. Туризм Айя-Напа Кипрҙағы иң ҙур туристик курорт булып тора, 27 000 кеше һыйҙырышлы һәм бөтә ҙурлыҡтағы 175-тән ашыу ҡунаҡхана һәм апартамент бар. 2017 йылда курорт 700 000-дән ашыу туристы ҡабул итә. XXI быуаттың икенсе ун йыллығынан башлап, мэр Яннис Карусос ваҡытында, ҡала туристик тәҡдимдәрҙе киңәйтергә ынтыла һәм «Урта диңгеҙҙең иң яҡшы һәм космополитик туристик курорты» булыу маҡсаты тураһында иғлан итә. 2013 йылдан ул проблемалы учреждениеларҙы яба, инфраструктураны, ҡунаҡханаларҙы һәм ресторандарҙы яңырта, шулай уҡ яхталар өсөн яңы пристань һәм һыу аҫты музейы кеүек объекттар төҙәй. Айя-Напа Оксфорд бизнес-ассамблеяһы тарафынан иң яҡшы ҡалаларҙың береһе тип таныла, ә 2018 йылда инвестициялар һәм инновациялар өлкәһендә алдынғы тәжрибә өсөн халыҡ-ара сертификат менән бүләкләнә. Пляждар Курортта 27 пляж бар, шуларҙың 14-е Зәңгәр флаг наградаһына лайыҡ була, был Кипрҙың башҡа курорттарына ҡарағанда күберәк. Утрау үҙе лә Зәңгәр флагтар һаны буйынса, Хорватиянан ғына ҡалышып, донъяла икенсе урында тора. Пристань Айя-Напа яхталары өсөн пристань нигеҙенә тәүге таш 2016 йылдың 30 сентябрендә һалына. Был кипрҙа ул ваҡытта иң ҙур шәхси проект була, һәм ул 250 миллион евроға төшәсәк һәм 2021 йылда тамамланасаҡ тип көтөлә. Төп инвесторы — Мысыр магнаты Нагиб Савирис. Нигеҙ һалыу тантанаһында мэр Яннис Карусос Савирисҡа ҡаланың алтын асҡысын тапшыра. Иҫкәрмәләр Һылтанмалар Сайт православной церкви и монастыря Αйия-Напы