Πανεπιστήμιο της Αβάνας

Το Πανεπιστήμιο της Αβάνας (ισπαν. Universidad de La Habana, συντομογρ. UH) είναι δημόσιο πανεπιστήμιο με έδρα την πόλη Αβάνα, πρωτεύουσα της Κούβας. Τα βασικά του κτήρια βρίσκονται στην κεντρική αλλά παραθαλάσσια περιοχή Βεδάδο. Είναι το παλαιότερο πανεπιστήμιο στην Κούβα, αλλά και ένα από τα πρώτα σε ολόκληρο το Δυτικό Ημισφαίριο της Γης, καθώς ιδρύθηκε το 1728. Αρχικώς ήταν θρησκευτικό ίδρυμα, ενώ σήμερα έχει 15 Σχολές (ονομαζόμενες «κολέγια») στην πανεπιστημιόπολη της Αβάνας και κέντρα μαθήσεως εξ αποστάσεως σε όλη την Κούβα. Ιστορία Το Πανεπιστήμιο της Αβάνας ιδρύθηκε στις 5 Ιανουαρίου 1728 από Δομινικανούς μοναχούς, με την επωνυμία Βασιλικό και Ποντιφηκικό Πανεπιστήμιο του Αγίου Ιερωνύμου της Αβάνας (ισπαν. Real y Pontificia Universidad de San Gerónimo de la Habana). Αρχικώς είχε τις εξής Σχολές: Φιλοσοφική και Τεχνών, Θεολογική, Νομική, Κανονικού Δικαίου (ξεχωριστά) και Ιατρική. Το 1842 το Πανεπιστήμιο άλλαξε τον χαρακτήρα του, μετατρεπόμενο σε κοσμικό (δηλαδή μη θρησκευτικό) βασιλικό ίδρυμα. Η ονομασία του έγινε Real y Literaria Universidad de La Habana και αργότερα, όταν η Κούβα απέκτησε την ανεξαρτησία της από την Ισπανία, η ονομασία άλλαξε και πάλι, απλοποιούμενη σε Universidad Nacional («Εθνικό Πανεπιστήμιο»). Το Πανεπιστήμιο στεγάσθηκε αρχικώς (όπως και το Πανεπιστήμιο Αθηνών) σε μια ευρύχωρη οικία, τη Villa de San Cristóbal στην Παλαιά Αβάνα, προτού μεταφερθεί τον Μάιο του 1902 σε κτήριο σε λόφο της περιοχής Βεδάδο. Το εσωτερικό του νέου κτηρίου διακοσμήθηκε από τον Αρμάνδο Μενόκαλ υ Μενόκαλ. Οι επτά νωπογραφίες του αντιπροσωπεύουν ως προσωποποιήσεις την Ιατρική, τη Θετική Επιστήμη, την Τέχνη, τη Σκέψη, τις Ελευθέριες Τέχνες, τη Φιλολογία και τη Νομική επιστήμη. Μπροστά στην πύλη του κεντρικού κτηρίου υπάρχει ορειχάλκινο άγαλμα της Alma Mater (= «τροφός μητέρα» στα λατινικά, κατά την αγγλοσαξονική παράδοση), έργο (1919) του γλύπτη Μάριο Κόρμπελ, ο οποίος υιοθέτησε το γενικό σχέδιο του αντίστοιχου γλυπτού στο περίφημο Πανεπιστήμιο Κολούμπια της Νέας Υόρκης, αλλά για το πρόσωπο του αγάλματος είχε μοντέλο τη μόλις 16χρονη Φελιτσιάνα («Τσάνα») Βιγιαλόν, κόρη ενός καθηγητή των μαθηματικών (Ανάλυση) στο Πανεπιστήμιο της Αβάνας. Αργότερα η Τσάνα παντρεύτηκε τον Χουάν Μανουέλ Μενόκαλ (μακρινό συγγενή του προαναφερθέντος Αρμάνδο Μενόκαλ), μεταξύ των φοιτητών του οποίου, ως καθηγητή της Νομικής Σχολής τη δεκαετία του 1940, ήταν και ο Φιδέλ Κάστρο. Η κεντρική βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου, η «Βιβλιοθήκη Rubén Martínez Villena», ιδρύθηκε αρκετά καθυστερημένα, μόλις το 1936. Μετά την κήρυξη δικτατορίας από τον Φουλχένσιο Μπατίστα το 1952, το Πανεπιστήμιο κατέστη κέντρο αντιδικτατορικών διαμαρτυριών, τόσο ώστε ο δικτάτορας απεφάσισε και έκλεισε το ίδρυμα το 1956. Από την 1η Ιανουαρίου 1959, οπότε ο Φιδέλ Κάστρο ανέλαβε την εξουσία στην Κούβα, μέχρι την 1η Ιανουαρίου 1962, το Πανεπιστήμιο πέρασε μια περίοδο μεταρρυθμίσεων για την «απάλειψη των αντιεπαναστατικών ιδεών». Το Πανεπιστήμιο της Αβάνας έχει τιμηθεί διαχρονικώς για το ερευνητικό έργο του. Πιο πρόσφατα, τον Φεβρουάριο του 2022, χάρη στις συνεισφορές του στον αγώνα κατά της πανδημίας του COVID, δέχθηκε το Βραβείο Επιστήμης και Καινοτομίας από την Ένωση Λατινοαμερικανικών Πανεπιστημίων. Δομή Το Πανεπιστήμιο της Αβάνας είναι οργανωμένο σε 16 Σχολές (ισπ. facultades) και 14 ερευνητικά κέντρα, ενώ συνολικώς δίνει 25 διαφορετικά πτυχία. Οι 16 σχολές είναι οι εξής: Φυσικές επιστήμες Σχολή Βιολογίας Σχολή Φαρμακευτικής και Επιστήμης των τροφίμων Σχολή Φυσικής Σχολή Γεωγραφίας Σχολή Μαθηματικών και Επιστήμης υπολογιστών Σχολή Ψυχολογίας Σχολή Χημείας Ιατρική Σχολή Επιστήμες του ανθρώπου και της κοινωνίας Σχολή Γραμμάτων και Τεχνών Σχολή Επικοινωνίας Νομική Σχολή Σχολή Φιλοσοφίας, Ιστορίας και Κοινωνιολογίας Σχολή Ξένων Γλωσσών Σχολή Οικονομικών Επιστημών Σχολή Λογιστικής και Finance Σχολή Τουρισμού Αξιοσημείωτοι απόφοιτοι Φιδέλ Κάστρο (1926-2016), ηγέτης της Κούβας Μαριάνο Μπρουλ (1891-1956), ποιητής Οσβάλδο Δορτικός Τοράδο (1919-1983), Πρόεδρος της Κούβας Ντάνι Φορ (γενν. 1962), Πρόεδρος των Σεϋχελλών Νικολάς Χυλέν (1902-1989), ποιητής Χοσέ Λεσάμα Λίμα (1910-1976), λογοτέχνης και δοκιμιογράφος Ντούλσε Μαρία Λοϋνάς (1902-1997), νομικός και ποιήτρια Χουάν Μαρινέλο (1898-1977), διανοούμενος και κομμουνιστής πολιτικός Νάνσυ Μορεχόν (γενν. 1944), ποιήτρια, δοκιμιογράφος και μεταφράστρια Αντόνιο Κουιντάνα Σιμονέττι (1919-1993), αρχιτέκτονας Παραπομπές Βιβλιογραφία «Cuba: Universidad de la Habana». Handbook of Learned Societies and Institutions: America. ΗΠΑ: Carnegie Institution of Washington. 1908. hdl:2027/uc2.ark:/13960/t5t72q98c?urlappend=%3Bseq=495 – μέσω HathiTrust. Εξωτερικοί σύνδεσμοι Επίσημος ιστότοπος (στην ισπανική γλώσσα)