Կրակե լեռներ

Կրակե լեռներ կամ Հրե լեռներ (ույղուրերեն՝ قىزىل تاغ, Յանար-տագ, չինարեն՝ 火焰山, փինյին՝ huǒyànshān), անապատային քայքայված բլուրների շարք, որոնք ձգվում են արևմուտքից արևելք Տակլա Մական անապատի հյուսիսային եզրով։ Տեղակայված են Տուրֆանի իջվածքի կենտրոնական մասում՝ Տուրֆան քաղաքից արևելք։ Լեռները Տյան Շան լեռների ճյուղավորումներ են, ունեն 98 կմ երկարություն և 9 կմ լայնություն, իսկ ամենաբարձր կետը հասնում է ծովի մակարդակից 832 մ բարձրության։ Գտնվում են Չինաստանի Սինծիան-Ույղուրական ինքնավար շրջանում։ Կրակե լեռները ձևավորվել են մոտ 50 միլիոն տարի առաջ և հրաբխային ակտիվության երկար տարիների ընթացքում ծածկվել են հոսող լավայի առաջացրած ձորակներով: Լեռնալանջերի այդպիսի տեսքը՝ զուգորդված ավազաքարի կարմիր գույնով, օրվա որոշակի ժամերի լեռներից վեր բարձրացող տաք օդի հետ, դրանց հաղորդում է բոցի տեսք: Կրակե լեռների շրջանը համարվում է Չինաստանի ամենատաք կետը: Մետաքսի ճանապարհ Մեծ Մետաքսի ճանապարհը շրջանցում էր Տակլա Մական անապատը՝ անցնելով մի շարք օազիսներով, այդ թվում՝ Կրակե լեռների ստորոտում կառուցված Գաոչանգ քաղաքով։ Բուդդայական քարոզիչները հաճախ ուղեկցում էին առևտրականներին, իսկ Մետաքսի ճանապարհի ծաղկման շրջանում դրա երկայնքով կառուցվում էին բուդդայական վանքեր և տաճարներ։ Հազար Բուդդաների Բեզեկլիկ քարանձավները եղել են նման վայրերից մեկը: Գաոչանգ քաղաքի մոտ գտնվող Մուտոու հովտում ստեղծվել է 77 քարանձավներից բաղկացած համալիր։ Կրակի լեռների հարավային լանջին, ձիավարության համար հագնված Յանհայից մի կնոջ դամբարանում հայտնաբերվել է փափուկ թամբ՝ առանց ասպանդակների, որը պատրաստվել էր 2700 տարի առաջ, կարված ցլի կաշվից պատրաստված բարձիկներից, որոնք լցված էին եղջերուի և ուղտի մազերի հետ խառնված ծղոտով: Դա ավելի հարմարավետ էր դարձնում ձիու մեջքին նստելը, հավանաբար հեշտացնելով երկար ճանապարհորդություններն արածող անասունների հետևից կամ տեղից տեղ տեղափոխվելիս: Յանհայում և հարևան Սուբեյսիում հայտնաբերվել է ընդամենը երկու թամբ, դրանք կարող էին լինել շքեղ իրեր, որոնք պատրաստվել էին այլ տարածքների արհեստավորների կողմից: Հիշատակումներ գրականության մեջ Կրակե լեռները հիշատակվում են 16-րդ դարի չինական հայտնի «Ճանապարհորդություն դեպի Արևմուտք» դասական վեպում, որը հիմնված է վանական Սյուանցզանի Հնդկաստան իրական ուխտագնացության վրա: Վեպը պարունակում է մի դրվագ, որտեղ Սյուանցզանին ուղեկցող կապիկ արքա Սուն Ուկունը երեք անգամ խնդրում է տեղական աստվածուհուն իրենց տալ կախարդական հովհար՝ բոցավառվող Կրակե լեռները հաղթահարելու համար: Դիցաբանություն Ըստ դասական «Ճանապարհորդություն դեպի արևմուտք» պատմվածքի՝ Կապիկների արքան շրջել է երկնքի վառարանները, ինչի հետևանքով ածուխները թափվել են այն տարածքների վրա, որտեղ այժմ գտնվում են Կրակե լեռները: Ույղուրական լեգենդի համաձայն՝ Տյան Շան լեռներում մի վիշապ էր ապրում: Ույղուրական հերոսը սպանել էր վիշապին փոքր երեխաներին ուտելու համար և կտրատել նրան ութ մասերի: Վիշապի արյունը վերածվել էր արյունոտ կարմիր լեռների և ութ կտորները դարձել էին Կրակե լեռների ութ հովիտները: Ծանոթագրություններ Արտաքին հղումներ «Синьцзян: краткие сведения. Проект «Абирус»». Արխիվացված է օրիգինալից 2008-09-20-ին. Фото Безекликских пещер тысячи будд в Огненных горах возле Турфана — Фото «Chinatoday.com.cn — Turpan» (անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2002-06-14-ին. : no-break space character in |title= at position 18 (օգնություն) «Photo of the Flaming Mountains» (անգլերեն). Արխիվացված է օրիգինալից 2007-10-19-ին.