สวนยฺวี่-ยฺเหวียน

สวนยฺวี่ หรือ สวนยฺวี่-ยฺเหวียน (จีนตัวเต็ม: 豫園; จีนตัวย่อ: 豫园; พินอิน: Yù Yuán, เซี่ยงไฮ้ Yuyoe เสียงอ่านภาษาอู๋: [ɦy²².ɦɥø⁵⁵], แปลว่า สวนแห่งความสุข) เป็นสวนจีนขนาดใหญ่ ตั้งอยู่ด้านหลังของศาลเจ้าพ่อหลักเมืองเซี่ยงไฮ้ในทางตะวันออกเฉียงเหนือของเมืองเก่าเซี่ยงไฮ้ ในอำเภอหฺวังผู่ สวนยฺวี่-ยฺเหวียนมีอาณาเขตติดต่อกันกับตลาดท่องเที่ยวยฺวี่-ยฺเหวียน, ศาลาน้ำชาหูซินถิง (Huxinting Teahouse) และตลาดใหญ่สวนยฺวี่-ยฺเหวียน สวนนี้สามารถเข้าถึงได้ทางรถไฟใต้ดินเซี่ยงไฮ้ สาย 10 และสาย 14 สถานีสวนยฺวี่-ยฺเหวียน สิ่งก่อสร้างหลักกลางของสวนคือหินหยกอันวิจิตร (ยู่หลิงหลง; 玉玲珑) หินมีรูพรุนหนัก 5 ตัน ขนาด 3.3 เมตร ซึ่งมีตำนานเล่าขานกันว่าหินนี้เดิมทีตั้งใจจะนำไปบรรณาการให้แก่จักรพรรดิซ่งฮุ่ยจงแห่งซ่งเหนือ (ครองราชย์ 1100 - 1126) เพื่อไปตั้งที่ราชอุทยานในเปี้ยนจิง แต่เรือที่ขนหินนี้จมลงและหินถูกกู้ขึ้นมาได้จากแม่น้ำหวงผู่ สวนยฺวี่-ยฺเหวียนสร้างขึ้นครั้งแรกในปี 1559 ในสมัยราชวงศ์หมิง โดยปัน ยฺหวิ่นตฺวัน ให้แก่ปัน เอิน บิดาซึ่งชราแล้ว ปัน ยฺหวิ่นตฺวัน เริ่มโครงการก่อสร้างนี้ทันทีหลังสอบการสอบขุนนางมิสำเร็จ เขาตั้งชื่อสวนนี้ว่าสวนยฺวี่-ยฺเหวียน โดย ยฺวี่ (豫) แปลว่า "ให้บิดามารดาพึงใจ" สวนนี้สร้างขึ้นเพื่อให้บิดาของเขามีที่พักผ่อนหย่อนใจในยามชรา บางครั้งจึงเรียกชื่อสวนนี้ว่า "สวนแห่งความสงบและความสบาย" อย่างไรก็ตาม เขาได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้ว่าการรัฐเสฉวนในเวลาต่อมา ทำให้โครงการก่อสร้างเลื่อนออกไปอีกเกือบยี่สิบปี การก่อสร้างสวนเริ่มต้นในปี 1577 สวนยฺวี่-ยฺเหวียนในปัจจุบันมีขนาด 2 เฮกตาร์ ทางเข้าสวนมีสะพานเก้าช่องข้ามบ่อน้ำขนาดจิ๋วซึ่งมีศาลาน้ำชาตั้งอยู่ รูปแบบสวนที่สวนยฺวี่-ยฺเหวียนสะท้อนคือสวนเจียงหนันแบบสถาปัตยกรรมหมิงและฉิง อ้างอิง