وزارت بازرگانی (چین)

وزارت بازرگانی چین (MOFCOM) یک بخش اجرایی شورای دولتی جمهوری چین است که مسئولیت تدوین سیاست‌های تجارت خارجی، مقررات صادرات و واردات، سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، حمایت از مصرف‌کننده، رقابت در بازار (تنظیم رقابت) و مذاکره در مورد توافق‌نامه‌های تجاری دوجانبه و چندجانبه است. این وزارتخانه در رتبه بیستم شورای دولتی قرار دارد. وزیر فعلی وانگ ونتائو است. تاریخچه در نوامبر ۱۹۴۹، یک ماه پس از تأسیس جمهوری خلق چین، حزب کمونیست چین «وزارت تجارت» (贸易部) را تشکیل داد، در حالی که وزارت امور اقتصادی (MOEA) به فعالیت خود در تایوان و چندین جزیره دیگر ادامه می‌داد. در اوت ۱۹۵۲، نام این وزارتخانه به «وزارت تجارت خارجی» (对外贸易部) تغییر یافت. «یه جیژوانگ» نخستین وزیر بود که در سال ۱۹۶۷ در حین تصدی مقام درگذشت. در مارس ۱۹۸۲، وزارت تجارت خارجی با «وزارت ارتباطات اقتصادی خارجی» (对外经济联络部)، «کمیسیون دولتی تنظیم مقررات واردات و صادرات» (国家进出口管理委员会) و «کمیسیون دولتی تنظیم مقررات سرمایه‌گذاری خارجی» (国家外国投资管理委员会) ادغام شد و به «وزارت روابط اقتصادی و تجارت خارجی» (对外经济贸易部) تبدیل شد. در مارس ۱۹۹۳، نام وزارت روابط اقتصادی و تجارت خارجی به «وزارت تجارت خارجی و همکاری اقتصادی» (对外贸易经济合作部) تغییر یافت. در بهار ۲۰۰۳، وزارت تجارت خارجی و همکاری اقتصادی سابق تحت سازماندهی مجدد قرار گرفت و به «وزارت بازرگانی» تغییر نام داد. در طول سال ۲۰۰۳، این وزارتخانه فروم ماکائو را در منطقه ویژه اداری ماکائو به عنوان سازوکاری چندجانبه برای همکاری بین چین و کشورهای پرتغالی‌زبان تأسیس کرد. در سال ۲۰۰۶، وزارت بازرگانی بر برنامه «پیشروی ده هزار کسب‌وکبار به غرب» نظارت کرد که در راستای تأکید اولیه دولت هو-ون بر توازن توسعه منطقه‌ای بود. این وزارتخانه همچنین «کمیسیون دولتی اقتصاد و تجارت» و «کمیسیون دولتی برنامه‌ریزی توسعه» سابق را در خود ادغام کرده است. از سال ۲۰۱۵، این وزارتخانه با مشارکت مؤسسات خارج از کشور، «پایگاه‌های نوآوری و کارآفرینی فراساحلی استعدادهای خارج از کشور» را با هدف انتقال فناوری پیاده‌سازی کرده است. در سال ۲۰۱۸، این وزارتخانه اختیارات و مسئولیت‌های مربوط به ضد انحصار، مالکیت فکری، کالاهای تقلبی، کمک‌های خارجی و برخی محصولات مالی را به سایر بخش‌ها واگذار کرد. هماهنگی کمک‌های خارجی به مسئولیت «آژانس همکاری توسعه بین‌المللی چین» (CIDCA) که تازه تأسیس شده بود، تبدیل شد. وزارت بازرگانی تمایل داشت بر استفاده از کمک‌ها برای حمایت از اهداف تجارت خارجی تأکید کند، در حالی که CIDCA به‌طور فزاینده‌ای بر استفاده از کمک‌ها برای حمایت از اهداف سیاست خارجی تأکید داشته است. وزارت بازرگانی همچنان از طریق اجرای پروژه‌های برون‌مرزی و انتخاب شرکت‌ها برای انجام آن‌ها، در کمک‌های خارجی نقش دارد. کارکردها وزارت بازرگانی مسئول اداره تجارت خارجی و مذاکره‌کننده اصلی تجارت خارجی چین است. این وزارتخانه همچنین به مقررات سرمایه‌گذاری خارجی رسیدگی می‌کند. این نهاد با همکاری کمیسیون توسعه و اصلاحات ملی چین (NDRC) لیست‌های منفی برای سرمایه‌گذاری‌های خارجی در سطح ملی و برای مناطق ویژه اقتصادی را تدوین می‌کند. وزارت بازرگانی کسب‌وکارهای پیمانکاری بین‌المللی شرکت‌های چینی را تأیید می‌کند؛ پیمانکاران چینی که در خارج از کشور کار می‌کنند باید نامه‌هایی از دفتر اقتصادی و تجاری وزارت بازرگانی در سفارت چین در کشور میزبان دریافت کنند. وزارت بازرگانی علاوه بر این مسئول توسعه برنامه‌های راهبردی ملی در زمینه‌های مالی و مالیاتی است، بودجه تأمین مالی مرکزی را تدوین می‌کند، بر مخارج مالی مرکزی نظارت دارد و بودجه و حساب‌های سرمایه دولتی و صندوق ملی بیمه اجتماعی را حسابرسی می‌کند. وزارت بازرگانی مهم‌ترین مذاکره‌کننده چین در حکمرانی جهانی مالکیت فکری است. این وزارتخانه همچنین مسئولیت‌هایی در زمینه روابط اقتصادی با هنگ‌کنگ، ماکائو و تایوان دارد. در همین راستا، معاون وزیر آن مین و «آنتونی لئونگ»، وزیر دارایی هنگ‌کنگ سابق، «توافق‌نامه مشارکت اقتصادی نزدیک» (CEPA) را منعقد کردند. توافق‌نامه‌های جدید به‌طور مداوم بین آن مین و وزیر دارایی فعلی، جان تسانگ، تحت نظارت CEPA مذاکره می‌شود. توافق‌نامه‌های مشابهی نیز بین وزارت بازرگانی و دبیرخانه اقتصاد و دارایی ماکائو منعقد شد. در دهه اول پس از وضع قانون ضد انحصار چین (۲۰۰۸–۲۰۱۸)، وزارت بازرگانی مسئول تنظیم ادغام‌ها تحت این قانون بود. سایر تحقیقات ضد انحصار توسط اداره دولتی صنعت و تجارت و NDRC انجام می‌شد. در آن دوره، وزارت بازرگانی دو ادغام را ممنوع کرد و در ۳۶ معامله راهکارهایی را تحمیل نمود که همه آن‌ها شامل شرکت‌های چندملیتی خارجی بودند. «اداره دولتی تنظیم بازار» در سال ۲۰۱۸ ایجاد شد و به تنظیم‌کننده اصلی ضد انحصار چین تبدیل گردید. وزارت بازرگانی در تدوین قوانین و مقررات در حوزه‌های سیاست‌گذاری مربوط به خود مشارکت می‌کند. رهبری یک معاون وزیر وزارت بازرگانی در سطح وزیر، به عنوان نماینده تجارت بین‌الملل خدمت می‌کند و نماینده چین در توافق‌نامه‌های تجاری دوجانبه و چندجانبه است. جستارهای وابسته مرکز بین‌المللی تجارت الکترونیک چین (CIECC) آژانس ترویج سرمایه‌گذاری چین (CIPA) وزارت امور اقتصادی جمهوری چین منابع پیوند به بیرون وبگاه رسمی