Karakal

Karakala (Caracal caracal) Caracal genero monotipikoko animalia da. Artiodaktiloen barruko Felinae subfamilia eta Felidae familian sailkatuta dago. Ezaugarriak Tamaina ertaineko felidoa da, 60-92 zentimetro luze da, eta 30 cm inguruko isatsa erantsi behar zaio. Emeek hamabi kiloko pisua dute gehienez eta arrak hogei kilora irits daitezke. Lehoi eta pumen kolorekoa da, marroi leun uniforme batekoa. Sabela ingurua argiagoa du, zuri tonalitatera hurbilduz. Puntan bukatzen diren belarri handi eta motostunak ditu: izena turkierazko karakulak-etik, "belarri beltz" datorkio, hain zuzen ere, eta belarrien ile motots beltzei egiten dio erreferentzia. Afrikar katamotz izenaz ezaguna izanda ere (beren antzekotasunengatik), ez du katamotzarekin harreman handirik: arraroa bada ere, serbalarekin lotura estuagoak ditu. Katu horrek, felido guztiek bezala eta bereziki katamotz eta serbalek bezala, oso ikusmen eta entzumen finak ditu: hori dela eta, harrapari gautar trebea da. Elikadura Erbiak, karraskariak, damanak, txakal bakartiak eta antilope txikiak edo kumeak ehizatzen dituen arren, gogokoen dituen harrapakinak hegaztiak dira. Hegaztiak airean ere harrapatzeko trebetasun handia erakutsi dute, horretarako hiru metroko jauzi bertikalak emateko gai dira. Beste batzuetan, zuhaitzetako adaburuetako kabiei ere eraso egiten die, antzaz, arranoetako kabiak ere ez dira eraso haietaz libratzen. Biologia eta ekologia Ugalketa garaian izan ezik, animalia bakartiak dira. 69-81 egun bitarteko ernaldiaren ostean, 1-6 kume bitartez erditzen ohi da emea, sarritan hiruz. Gatibotasunean, hamazazpi urtez bizi dira, inoiz hemeretzi urtera ere bai. Karakal erraz etxekotu daitezkeen animaliak dira, eta sarritan erabili ohi dira haren ehiza dohainak jabearen mesedetan. Horren aitzakiaz, aspalditik maiz ehizatu den felidoa da, batez ere etxekotu ahal izateko. Iraute egoera Asko ehizatu den animalia da karakala, hil baino gehiago etxekotu ahal izateko; bai ehiztarien laguntzaile bihurtuz bai eta etxeko maskota bihurtzeko ere. Beraz, espeziea babestuta dago bere hedapen geografikoan. Egun, ez dago galtzeko arriskuan, Asia ertaineko azpiespeziea izan ezik. Baina, oro har, Afrikan eta Afrikatik hurbil dagoen Asian zehar oso hedatuta dagoen felidoa da. Azpiespezieak Karakalak gutxienez bederatzi azpiespezie ditu: Caracal caracal caracal Caracal caracal algira Caracal caracal damarensis Caracal caracal limpopoensis Caracal caracal lucani Caracal caracal nubica Caracal caracal poecilotis Caracal caracal schmitzi Erreferentziak Ikus, gainera Felidae Kanpo estekak 'Caracal caracal' espezieari buruzko informazioa Mammals of The World datubasean