ბლუას ციხესიმაგრე

ბლუას ციხესიმაგრე (ფრანგ. Château de Blois) — ლუარის ციხესიმაგრეებს შორის ყველაზე დიდია ზომით; საფრანგეთის მეფეების, ლუი XII-ისა და ფრანსუა I-ის რეზიდენცია. მდებარეობს ქალაქ ბლუას ცენტრში (ლუარი და შერის დეპარტამენტი), მდინარე ლუარის მარჯვენა სანაპიროზე. იგი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლია. ისტორია ბლუას ციხესიმაგრე პირველად ჯერ კიდევ IX საუკუნეშია მოხსენიებული. შესაძლოა, სწორედ ეს ციხესიმაგრე გაამაგრა და გადააკეთა ტიბალდ მზაკვარმა (ტიბალდ I), ბლუას გრაფმა და ტურისა და შარტრის მფლობელმა. XIV საუკუნის მემატიანე ფრუასარი აღნიშნავდა, რომ ბლუა მთელ სამეფოში ერთ-ერთი საუკეთესო ადგილი იყო. დღეს არსებული სასახლე-ციხესიმაგრის ძირითადი ნაწილი XV საუკუნეში ორლეანის ჰერცოგებმა ააგეს. როდესაც ერთ-ერთი მათგანი საფრანგეთის ტახტზე ლუი XII-ის სახელით ავიდა (1498), მან საცხოვრებლად ბლუა აირჩია. სწორედ მისი ბრძანებით აშენდა 1498 წელს ლუი XII-ის რენესანსული ფრთა. მანვე გამოიძახა ამბუაზიდან ოსტატი ქვისმთლელები — სიმონ გიშარი, ჟაკ სურდო და კოენ ბიარი, რომელთა ხელმძღვანელობითაც მიმდინარეობდა მშენებლობა. მისი ქალიშვილი კლოდი ასევე მიჯაჭვული იყო ბლუას რეზიდენციაზე და დაჟინებით მოითხოვა, რომ მის მეუღლეს, ფრანსუა I-ს, გამოეყო სახსრები გვიანგოთიკური სასახლის იტალიური რენესანსის სულში განსაახლებლად. დედოფალ კლოდის გარდაცვალების შემდეგ ფრანსუა I-მა ამბუაზი ამჯობინა და ბლუას ციხესიმაგრის რენესანსული ფრთა დაუმთავრებელი დარჩა. XVI საუკუნის მიწურულს ბლუას ციხესიმაგრეში სისხლიანი მოვლენები დატრიალდა. ამბუაზის შეთქმულების მხილების შემდეგ, ჰერცოგებმა გიზებმა მეფე საალყოდ უფრო მეტად მომზადებულ ამბუაზის ციხესიმაგრეში გადაიყვანეს. მოგვიანებით, მომდევნო მეფემ, ანრი III-მ, თავისი დაუძინებელი მტერი — ანრი გიზი და მისი ძმა, კარდინალი, სასახლეში შეიტყუა, სადაც ორივენი მეფის პირადი მცველების ხელით მოკლეს. ამ ტრაგედიიდან სულ რაღაც ორ კვირაში აქვე გარდაიცვალა ეკატერინე მედიჩი (ტურისტებს დღემდე ათვალიერებინებენ მის საიდუმლო სამალავს, რომელიც, გადმოცემის თანახმად, საწამლავების შესანახად იყო განკუთვნილი). ბურბონების მმართველობისას ბლუას რეზიდენციამ პოლიტიკური მნიშვნელობა დაკარგა. ლუი XIII-მ იქ დედაქალაქიდან თავისი დედა, მარია მედიჩი გადაასახლა. მოგვიანებით სასახლეს მისი ძმა, გასტონ ორლეანელი ფლობდა, რომელმაც ფრანსუა მანსარს დაავალა სასახლისთვის იმ დროისთვის უახლეს, ბაროკოს სტილში ნაგებობების მიშენება. ეს სამუშაოები ბოლომდე ვერ მივიდა სახსრების ნაკლებობის გამო მას შემდეგ, რაც 1638 წელს ლუი XIII-ს ვაჟი შეეძინა და გასტონმა ტახტის მემკვიდრის სტატუსი დაკარგა. XVIII საუკუნის დასაწყისში სასახლე პოლონეთის ქვრივი დედოფლის, მარისენკას განკარგულებაში გადავიდა. ლუი XVI აპირებდა ბლუას გაყიდვას, თუმცა მყიდველი ვერ იპოვა. XIX საუკუნეში ლუი-ფილიპემ მოახდინა რევოლუციის წლებში დარბევული სამეფო აპარტამენტების რესტავრაცია, ხელახლა მოაწყო ისინი ავეჯითა და მდიდრული დეკორით. მიტოვებული ციხესიმაგრე, სადაც მანამდე გარნიზონი იყო განთავსებული, აღადგინეს სახვითი ხელოვნების საქალაქო მუზეუმის მოსაწყობად. ბლუას ციხესიმაგრე ლუარის ხეობის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნაობაა; XX საუკუნის დასაწყისში იგი აღბეჭდილი იყო ფოტო-ღია ბარათების სერიაზე. ასევე გამოვიდა სამკლავური შევრონების მცირე სერია ციხესიმაგრის სიმბოლიკით. რესურსები ინტერნეტში Официальный сайт замка и музеев Блуа სქოლიო