თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი (ბარსელონა)

ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი (კატ. Museu d'Art Contemporani de Barcelona, IPA: muˈzɛw ˈðaɾt kuntəmpuˈɾani ðə βəɾsəˈlonə, MACBA) — თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი ბარსელონაში, კატალონია, ესპანეთი. მუზეუმი დამთვალიერებლებისთვის ოფიციალურად 1995 წლის 28 ნოემბერს გაიხსნა. მუზეუმის ამჟამინდელი დირექტორი ელვირა დიანგარი ოსეა. ისტორია 1959 წელს ხელოვნებათმცოდნე ალექსანდრე სილისი პელისერმა ჩამოაყალიბა თანამედროვე ხელოვანთა ჯგუფი, რომელიც მოაწყობდა 23 გამოფენას ბარსელონაში ახალი თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის ჩამოყალიბების მიზნით. ეს ინიციატივა 1986 წელს ბარსელონის საქალაქო საბჭოში განიხილეს და ხელოვანთა ჯგუფს მუზეუმის დიზაინერად ამერიკელი რიჩარდ მეიერი (1987–1995) შესთავაზეს. ხელოვნებათმცოდნეებმა: ფრანსეს მირალესმა და როზა კარალტმა მუზეუმის მისიის ჩამოყალიბებაზე დაიწყეს მუშაობა. 1987 წელს შეიქმნა ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის ფონდი. 1988 წელს ფონდმა კალატონიის გენერალიტეტსა და ბარსელონის საქალაქო საბჭოსთან ერთად მუზეუმის ამუშავების მიზნით ჩამოაყალიბა მუზეუმის კონსორციუმი. კონსორციუმმა იმავე წელს რიჩარდ მეიერს მუზეუმის მშენოებლობის დაწყების ნება დართო. ამ გადაწყვეტილებას საზოგადოებაში არაერთგვაროვანი შეფასებები მოჰყვა, რადგან მუზეუმის კოლექცია ჯერ კიდევ არ არსებობდა. საზოგადოებისთვის მუზეუმი 1995 წელს გაიხსნა. მუზეუმის აშენება თავდაპირველად 1992 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშებისთვის იყო დაგეგმილი, მაგრამ მისი დროულად აშენება ვერ მოხერხდა. არქიტექტურა რიჩარდ მეიერს უნდა შეექმნა ისეთი ნაგებობა, რომელიც მისთვის უცნობ თანამედროვე ხელოვნების ნიმუშებს შეესაბამებოდა. არქიტექტორმა შენობის აშენება Plaça dels Ángels-ზე, ბარსელონის ძველი ქალაქის რაიონში გადაწყვიტა. მისი აზრით თანამედროვე სტილის შენობა ბარსელონის ძველი ქუჩებისა და შენობების გვერდით საინტერესო გარემოს შექმნიდა. თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის მშენებლობა, საერთო ჯამში, 35 მილიონი აშშ დოლარი დაჯდა. მშენებლობის დასრულების შემდეგ ადგილობრივმა მედიამ ნაგებობას, ძველი არქიტექტურის ნიმუშებისა და ვიწრო ქუჩებს შორის მდებარე „მარგალიტი“ უწოდა. შენობა, არქიტექტურული თვალსაზრისით, მოდერნიზმის ნიმუშია. მუზეუმში განთავსებულია სამი ძირითადი გალერეა, რომელთა დაყოფაც ხუთი მცირე ზომის გალერეადაა შესაძლებელი. თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის ერთ-ერთი გალერეა კოშკშია განთავსებული. კოლექცია მუზეუმის მუდმივი კოლექცია დაახლოებით 5000 ექსპონატს მოიცავს, (მუზეუმის გახსნისას, 1995 წელს, ნიმუშების რიცხვი 1100-ს შეადგენდა). რომლებიც XX საუკუნიდან მოყოლებული ყველა პერიოდის შესახებაა. მუზეუმში თანამედროვე ხელოვნების სამი პერიოდია წარმოდგენილი: საუკუნის 40-იანი წლებიდან 60-იან წლებამდე პერიოდი; 60-იანი წლებიდან 70-იან წლებამდე პერიოდი და თანამედროვე ხელოვნების პერიოდია. 2007 წელს შეიქმნა ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის კვლევებისა და დოკუმენტაციის ცენტრი, რომელსაც დაევალა კოლექციაში ტრადიციული განყოფილების დამატება. 2011 წელს, ფილიპ მეიემ ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმს დროებით გადასცა რადიკალური კონცეპტუალისტების მიერ შექმნილი 800 ნამუშევარი, რომლებიც ეკუთნოდა Art & Language-ს. 2017 წლის ოქტომბერში კატალონიის კრიზისის დროს მეიემ პოლიტიკური არასტაბილურობის გამო კოლექცია შატო დე მონსოროს თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში, საფრანგეთში გადაიტანა. ღონისძიებები 2007 წლის დეკემბერში მუზეუმმა გახსნა საგანმანათლებლო ცენტრი. ასევე შესაძლებელი გახდა მუზეუმის ბიბლიოთეკის სამკითხველო ოთახსა და სპეციალური კოლექციის დარბაზებში წიგნების, გამოცემების კოლექციებისა და არქივების უფასო დათვალიერება და მათი გამოყენება. მუზეუმი ძირითადად გამოსცემს საგამოფენო კატალოგებს. თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმში ასევე გამოქვეყნებულა კრიტიკული ესსეები და მონოგრაფიული წიგნებიც. არსებობს სამი ციფრული გამოცემა: „Quaderns portàtils“, „Quaderns d'Àudio“ და „Sèrie Capella MACBA“. ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი საზოგადოებას სთავაზობს: ლექციებს, სემინარებს, ტურებსა და ვიდეო ჩვენებებს. მდებარეობა მუზეუმის მისამართია Plaça dels Angels, ბარსელონა. მუზეუმისათვის უახლოესი მეტრო სადგურებია: კატალუნია და უნივერსიტატი. მუზეუმის მოპირდაპირედ მდებარეობს შუა საუკუნეების დედათა მონასტერი dels Àngels, რომელიც ცალკე საექსპოზიციო ზონად გადაკეთდა (Capella del MACBA). ამ ზონაში რეგულარულად ეწყობა ვიდეო ხელოვნების წარმოდგენები და აქ შესვლა უფასოა. სხვა თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმი, ბარსელონის თანამედროვე კულტურის ცენტრი (კატ. Centre de Cultura Contemporània de Barcelona) ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის მიმდებარედ მდებარეობს და იქ შესვლა შესაძლებელია მუზეუმის ეზოდანაც. მუზეუმის წინ მდებარე ტერიტორია სკეიტბორდის მომხმარებლებისთვის ერთ-ერთ ყველაზე პოპულარულ წერტილს წარმოადგენს მთელს მსოფლიოში. ამ ადგილის 3D მოდელი სმარტფონებისთვის განკუთვნილ თამაშში, „Skater“-შია შეტანილი. ეს ადგილი ასევე იყო წარმოდგენილი გაზეთ Transworld Skateboarding-ში, სკეიტბორდინგის საერთაშორისო დღისადმი მიძღვნილ გამოცემაში, 2016 წელს. მენეჯმენტი ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმს მართავს 1988 წელს შექმნილი სპეციალური კონსორციუმი. კონსორციუმის წევრებს შორის არიან: კატალონიის აღმსრულებელი საბჭოს წევრები, ბარსელონის ქალაქის საბჭოს წევრები და ესპანეთის კულტურის სამინისტროს წარმომადგენლები. 2015 წლის მარტში ბართომეუ მარი ი რიბასმა დირექტორის თანამდებობდა დატოვა ავსტრიელი ხელოვანის, ინეს დოუიაკის საკამათო ინსტალაციაზე ცენზურის დაწესების გამო. 2015 წლის ივლისში მუზეუმის ახალ დირექტორად ფერან ბარენბლიტი დაინიშნა. ელვირა დიანგანი ოსე, ბარსელონის თანამედროვე ხელოვნების მუზეუმის ისტორიაში პირველი შავკანიანი ქალი დირექტორია. ის ამ თანამდებობაზე 2021 წელს დაინიშნა. გალერეა ლიტერატურა Meier, Richard. Richard Meier, Barcelona Museum of Contemporary Art. New York: Monacelli, 1997. Massot, Josep. "MACBA: Barcelona abre su museo mas contemporaneo." La Vanguardia Magazine, November 12, 1995, 34-51. Moldoveanu, Mihail. (1997), “Filtered light: the Contemporary Art Museum of Barcelona.” Museum International, 49: 10–14. Riding, Alan. “A Modern ‘Pearl’ Inside Old Barcelona.” The New York Times, May 10, 1995. Riding, Alan. “Barcelona Gets a New Museum.” The New York Times, January 7, 1996. რესურსები ინტერნეტში ოფიციალური ვებ-გვერდი MACBA-ს მოედნის ვირტუალური ტური დაარქივებული 2022-04-03 საიტზე Wayback Machine. სქოლიო