Soria

Soria o l'é 'n comùn spagnòllo de 39.821 abitànti (a-o 2020), capolêugo da provìnsa co-o mæximo nómme, ch'o se trêuva inta comunitæ outònoma de Castìggia e Lión. A çitæ, dónde ghe stâ ciù do 40% da popolaçión da provìnsa intrêga, co-i só 1.063 mêtri d'altéssa in sciô livéllo do mâ a l'é o segóndo capolêugo de provìnsa ciù èrto de tùtta a Spàgna, dòppo Ávila (1.131 m). Pe de ciù, Soria a l'é o segóndo capolêugo ciù picìn tra quélli de provìnse spagnòlle, sùbito prìmma de Teruel (Aragónn-a) che, a-o 2022, o l'àiva 'na popolaçión de 35.900 abitànti. Giögrafîa O comùn de Soria a l'é scitoòu in scê zìnn-e do sciùmme Duero, inta pàrte ciù èrta do sò córso, a-i pê da cadénn-a do Scistêma Ibérico. A çitæ a s'esténde tra dôe colìnne, o Cerro del Castillo e o Cerro del Mirón, e o valón ch'o-e sepâra, lóngo a zìnn-a de drîta do Duero. Scibén che gh'é di quartê in sciâ zìnn-a de mancìnn-a ascì, ligæ a-o céntro pe mêzo do Puente de Piedra, a çitæ a s'é svilupâ sorviatùtto vèrso ponénte. Fêua da çitæ, into teritöio do comùn gh'é ancón o quartê de Las Casas, distànte 1,2 km da-o céntro, e-e træ localitæ de Oteruelos, de Pedrajas e de Toledillo, tùtte træ vèrso nòrd-òvest. Gh'é pöi dôe ecsclâve sénsa abitànti, sàiva a dî i Pinares de Soria a ponénte e 'na pàrte picìnn-a da Sierra de Toranzo a levànte. Into comùn de Soria gh'é tréi lâghi artifiçiâli realizæ lóngo o córso do sciùmme Duero: Los Rábanos a sùd, o Campillo de Buitrago a nòrd-òvest e La Cuerda del Pozo inte l'ecsclâve de Los Pinares de Soria. O comùn o l'à 'na superfìcce totâle de 27.420 ètari, co-in'altéssa in sciô livéllo do mâ ch'a và da 1.000 a 1.200 mêtri. Prezénpio, o céntro da çitæ o l'é a 1.064 m, a colìnn-a de Santa Ana a l'arîva a 1.268 m e o brìcco de Berrún a 1.224 m. Ciù ò mêno, quésti brìcchi són delimitæ da-o córso do sciùmme Duero e da de cadénn-e che chìnn-an zu da-o Scistêma Ibérico. A çitæ a fà pàrte da comarca de Soria e a se trêuva a 'na distànsa de 101 km da Logroño, de 142 km da Burgos, de 159 km da Saragóza, de 178 km da Panplónn-a, de 207 km da Valladolid e de 231 km de Madrìd. Stöia Pòsti de interèsse In sciâ bâze de 'n rezocónto comunâle, into 2014 a Soria gh'êa 292 scîti de interèsse tra costruçioìn stòriche, monuménti e òpie d'àrte. Architetûe religiôze A çitæ de Soria a l'é conosciûa cómme "a çitæ de 35 paròcchie" ascì dæto che, a-o censiménto do 1270 vosciûo da-o rè de castìlia Alfonso X, a rizultâva spartîa inte 35 paròcchie. A-a giornâ d’ancheu n'é sopravisciûo sôlo quarchedùn de 35 paròcchie òriginâie, a ògni mòddo o patrimònio de architetûe religiôze da çitæ o l'é ancón asæ inportànte. Cocatedrâle de Sàn Pê Gêxa de Sàn Zâne de Rabanera Gêxa de Sànto Doménego Gêxa de Sànta Màia a Magiô Gêxa de Nòstra Scignôa do giancospìn Convénto de Nòstra Scignôa do Càrmo Éremo de Sàn Satûio Éremo de Nòstra Scignôa de Mirón Monestê de Sàn Zâne de Duero Architetûe civîli Palàçio di Cónti de Gómara Plaza de toros, ò La Chata Architetûe militâri Castéllo de Soria Miâge da çitæ Muzêi Muzêo Numantìn Muzêo medievâle de Sàn Zâne de Duero Muzêo diocezàn Âtro Giardìn Alameda de Cervantes Pàrco do castéllo Rèsti archiològichi da çitæ romànn-a de Numantia, into teritöio do comùn de Garray Economîa Coltûa Manifestaçioìn Fèste e fêe Comunicaçioìn Stràdde A çitæ de Soria a l'è servîa da-e outostràdde elencæ chi de sótta: A-11: a conlîga a çitæ con Valladolid, Zamora e a frontêa co-o Portogàllo, vèrso ponénte. A-15: a conlîga Soria con San Sebastián, inti Pàixi Bàschi. Ferovîe e traspòrti pùblichi Soria a l'é conligâ a-a ræ feroviària spagnòlla atravèrso a staçión de Soria-Cañuelo, capolìnia do trêno 54 ch'o và da chi scìnn-a Madrìd. Gh'êa âtre dôe lìnie che servîvan a çitæ ma, a-a giornâ d'ancheu, són fêua de servìçio. O traspòrto pùblico o l'é garantîo da 6 lìnie de coriêre urbâne e da numerôxi ligàmmi èstra-urbâni. Ariopòrti L'ariopòrto ciù vixìn o l'é l'ariodromo de Garray (còdice IATA "SORIA-GARRAY) de dónde però no pàrte de conligaménti de lìnia con âtre çitæ. I ariopòrti comerciâli ciù vixìn a Soria són quélli de Logroño, de Saragóza e de Madrìd. Aministraçión Binelàggi Collioure Meharrize Scìndichi de Soria Nòtte Galerîa d'inmàgine Âtri progètti Wikimedia Commons a contêgne di files in sce Soria Conligaménti estèrni (ES) Scîto ofiçiâ, in sce soria.es. URL consultòu o 26 arvî 2021.