Rosko

Rosko (distaget [rosˈkoː]) a zo ur gumun eus Bro-Leon, e departamant Penn-ar-Bed e Breizh. Douaroniezh Emañ Rosko war aod Bae Montroulez war al ledenez a zo e harz er C'hornôg hag e-tal Mor Breizh. E-tal Rosko emañ Enez Vaz. Roc'hellek eo ar mor en Norzh, met digor eo d'ar Reter ha staliet ez eus bet ur porzh nevez e Bloskon. Reier dirak Rosko : Karreg ar Gwin, Roc'h Zu, Karreg Morvan ... Istor A-raok an Dispac'h gall e oa Rosko un drev e parrez Minic'hi-Leon (Kastell-Paol). E 1790 e voe rannet ar barrez kozh d'ober div gumun, Kastell-Paol ha Rosko. Distaget e voe Santeg diouzh kumun Rosko d'ar 4 a viz Eost 1920 da vont d'ober ur gumun anezhi hec'h-unan. XIVvet kantved Distrujet e voe ar porzh e 1375 gant ar c'hont Arundel. Adsavet e voe e-kichen Kroaz-Vaz e-lec'h m'emañ hiziv. XVIvet kantved Eus 1522 betek 1545-1550, savidigezh an iliz katolik. E 1548, Mary Stuart, rouanez Bro-Skos (d'an oad a zaouzek vloaz), a zouaras e Rosko evit mont da zimeziñ gant an Daofin Frañsez II. Dispac'h Gall E 1790 e teuas Rosko da vezañ ur gumun dizalc'h diouzh Kastell-Paol. Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Boutin, kure. XXvet kantved Brezel-bed kentañ Mervel a reas 157 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 2,92% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911. Eil brezel-bed Mervel a reas 42 zen ag ar gumun abalamour d'ar brezel hag ur soudard d'ar 6 a viz C'hwevrer 1946 el lu gall a oa o terc'hel Alamagn. Brezelioù didrevadennañ Brezel Indez-Sina Mervel a reas eizh milour eus ar gumun. Brezel Aljeria Mervel a reas daou vilour eus ar gumun. Brezhoneg Ar Brezoneg er Skol 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol. Ya d'ar brezhoneg D'ar 4 a viz Du 2008 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun. Deskadurezh Klasoù divyezhek a zo eno abaoe 2002. E distro-skol 2025 e oa 23 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (13,3 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez). Monumantoù ha traoù heverk Iliz katolik Intron-Varia Kroaz Vaz savet etre 1522 betek 1545-1550 (gotek hag Azginivelezh). Ti "Mary Stuart" ha tiez eus ar XVIvet-XVIIvet. Listri-pesked (pe akwariom) hag arnodva bevoniel ha moroniel. Leandi ar Gapusined (e-lec'h ma c'helled gwelet ur wezenn-fiez kozh-kozh, 1621, bet diskaret, siwazh). Mirdi ar Brezel 1939-1945. Bez-brezel ar C'hommonwealth e bered ar gumun Karrnijour e oa en aerlu Zeland-Nevez (Royal New Zealand Air Force). E anv a oa Frank William McDowell Stout. Marvet eo d'an 18 a viz Even 1944, e-pad an Eil brezel bed. Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 Niver a annezidi Melestradurezh Tud ar Joniged. Tud ganet eno 1647 : Gwilherm Rousel, geriadurour. 1729 : Paskal Kerenveier, skrivagner. Tud marvet eno 1750 : Gregor Rostrenenn, geriadurour. Roudoù el lennegezh Tristan Corbière, ar barzh gallek, en deus bevet e Rosko ha savet en deus ur varzhoneg diwar-benn paotred Rosko. "Paotred Rosko", ur ganaouenn brudet-kenañ ("Rosko, sko mibin, sko kalet, sko ato"). E Rosko e savas Alexandre Dumas e oberenn diwezhañ, Geriadur meur ar gegin (embannet e 1873). Gevelliñ Sport Tro Bro-C'hall war varc'h-houarn 14 a viz Gouere 1998 : 3e tennad-hent Tro Bro-C'hall etre Rosko hag an Oriant; trec'h eo Jens Heppner (Alamagn). Liammoù diavaez (br) Rosko war lec'hienn Geobreizh (fr) Lec'hienn Ti an Douristed Lec'hienn diwar-benn buhez Rosko Akwarelloù Rosko Notennoù ha daveoù