Sant-Pêr-Kiberen

Sant-Pêr-Kiberen a zo ur gumun eus Breizh e Kanton Kiberen e departamant ar Mor-Bihan. Brezhoneg Ar Brezoneg er Skol 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol. Douaroniezh Pevarzek kêriadenn zo : Pentevr, Porzhivi, Kerhostin, Runaron, Ar Roc'h, Keraod, Kergroix, Kermazhev, Kerdavid, Keridenvel, Kerbourgneg, Kervihan, Kerboulevin hag Ar Rohu (gant Rohu Bihan ha Rohu Bras). En tu bae ez eus dek traezhenn : Pentevr (Bae), Kerhostin, Lizeau, Poull Perneau, Porzh Orañjez, Kermazhev, Kerbourgneg, Beg Rohu, Rohu Bihan,Rohu Bras. En tu ar mor ez eus teir zraezhenn : Pentevr (Meurvor), Kastell Ruz hag Ar Foso. War an Aod Gouez ez eus peder zraezhenn : Porzh-Gwenn, Porzh Bara, Porzh Ru ha Porzh Pichon. Koulskoude ez eo difennet groñs kouronkañ war ar traezh-mañ. Pentevr Ur gêriadenn e norzh Sant-Pêr-Kiberen eo Pentevr. En norzh emañ koad Kiberen, er sav-heol, bae Kiberen, er c'huzh-heol ar mor hag er su, emañ kêriadenn Kerhostin. Dezougen An Hent-houarn Kiberen An Alre a dreuz ar gumun. Istor XIXvet kantved Krouet e voe ar gumun d'an 13 a viz Even 1856 diwar ul lodenn eus kumun Kiberen. XXvet kantved Brezel-bed kentañ Implijet e voe Kreñvlec'h Pentevr da gamp-prizonidi alaman gant al lu gall e 1917. Mervel a reas 52 waz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, da lâret eo 2,46 % eus he foblañs e 1911. Fuzuilhet e voe ur milour breizhat bet ganet er gumun gant al lu gall d'ar 7 a viz Gwenholon 1916. Eil brezel-bed Prizoniet e voe tud eus ar Rezistañs e Kreñvlec'h Pentevr gant al lu alaman e 1944. D'ar 16 a viz Mae 1945 e voe kavet 52 gorf eus tud ar Rezistañs ennañ. Boureviet, mañsonet ha lazhet e oant bet d'an 13 a viz Gouere 1944 gant al lu alaman, unan anezhe a oa eus ar gumun. Pevar anezhe a zo chomet dianav. Korfoù all a voe kavet diwezhatoc'h. Fuzuilhet e voe ur gwaz eus ar gumun e Landordu e Berne, d'ar 6 a viz Gouhere 1944 abalamour d'e berzh er Rezistañs; barnet e oa bet d'ar marv gant lez-varn al Lu alaman Ar Faoued. Mervel a reas 27 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel. E Sankenn an Oriant edo ar gumun. Dieubet e voe ar gumun d'an 10 a viz Mae 1945 goude emzaskoridigezh an Alamaned. Brezelioù didrevadenniñ Mervel a reas tri milour e Brezel Indez-Sina. Monumantoù ha traoù heverk Monumantoù ar re varv. Peulvanoù Peulvanoù Kerbourgneg. Kreñvlec'h Pentevr Savet e voe Kreñvlec'h Pentevr en XVIIIvet kantved. Savadurioù katolik Iliz sant Pêr. Chapel Intron-Varia. Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 Niver a annezidi Melestradurezh Tud Tud bet ganet eno Justin Louis Lohro (1892-7 a viz Gwenholon 1916), soudard breizhat, barnet da varv evit bout dilezet e bost ha dizertet a-dal d'an enebour, bet fuzuilhet gant al Lu gall e-pad ar Brezel-bed kentañ e departamant Oise (Bro-C'hall). Kavet e voe e vez e 2010 hepken. Gevelliñ Liammoù diavaez (fr) Lec'hienn ti-kêr Sant-Pêr-Kiberen (br) Sant-Pêr-Kiberen war lec'hienn Geobreizh Notennoù ha daveennoù