Landeda

Landeda (distaget [lãnˈdeːda]) zo ur gumun eus arvor Bro-Leon, etre an Aber Benniged hag an Aber-Ac'h. Ur rann eo eus Bro an Aberioù, e departamant Penn-ar-Bed, e Breizh. Laniz-Teda pe Laniz-Deda a reer eus tud Landeda. Douaroniezh Etre an Aber-Ac'h hag an Aber Benniged ha war ribl Mor Breizh, emañ Landeda. Anv Bernard Tanguy ː Landeda, c. 1330 Erwan Vallerie ː Landeda, c. 1330, 1516 Gerdarzh ː Teda, anv den diasur Ardamezioù Istor Parrez Landeda a oa ul lodenn eus arc'hdiagon Kemened-Ili, en eskopti Leon, dindan anv sant Kongar. Dispac'h Gall 1790: savet ar gumun. Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Pierre Kerboul e anv, hag ar c'hure Dalabardon. XIXvet kantved 1822 : unvanet ouzh kumun Broenou. 1829 : enbarzhet Broenou. XXvet kantved Brezel-bed kentañ Mervel a reas 84 gwaz ag ar gumun, da lavaret eo 3,77% eus he foblañs e 1911,abalamour d'ar brezel. Eil brezel-bed Mervel a reas 39 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel. Brezel Indez-Sina Mervel a reas tri milour eus ar gumun er Viêtnam. Monumantoù ha traoù heverk Bezioù ragistorel war enez Gegnog (eus fin ar Paleolitik betek ar Grennamzer). Kreñvlec'h Sezon (1694), savet war ur c'hreñvlec'h roman. Iliz katolik Sant Kongar (XVIIIvet kantved). Chapel Santez Varc'harid' (1852). Chapel Tromeneg. Chapel Broennou (XIXvet kantved). Un abati kozh, abati Itron-Varia an Aelez pe kouent Bae an Aelez (1507). Feunteun Sant Anton (XVIvet kantved). Kroazioù niverus eus ar grennamzer. an Arouezva (1861). Kal an Amerikaned, kal savet e-kerzh ar c'hentañ brezel bed evit ar c'hirri-nij amerikan. Kreñvlec'hioù alaman niverus eus an eil brezel bed (evit difenn ouzh ar bagoù hag ouzh ar c'hirri-nij da dagañ Brest). An ti-kêr kozh (ar vediaoueg bremañ). Bez ar C'hommonwealth e bered ar gumun. Ur martolod e oa. Marvet eo e 1944, e-kerzhan Eil Brezel-bed pa voe kaset e vag, an destroyer HMCS Athabaskan, d'ar strad gant an tarzher alaman Elbing T-24. Monumant ar re varv, luc’hskeudenn. Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 Niver a annezidi Brezhoneg Ar Brezoneg er Skol 1934-1936 : ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol. Ya d'ar Brezhoneg D'ar 15 a viz Du 2010 e oa bet votet ar garta Ya d'ar brezhoneg gant kuzul-kêr ar gumun. Ti-embann Aber. Tud Tud ganet eno Ar moraer Louis Bernicot zo bet ganet en Aber-Ac'h (porzh-mor parrez Landeda) d'an 13 a viz Kerzu 1883. Tro ar bed a reas e-unan-penn er bloavezhioù 1936-1938 war e vag 12 metr hed. Ar pempvet merdead e oa oc'h ober tro ar bed en-digenvez. 1924 : Loeiz Bihanig, skrivagner brezhonek. Ardamezeg ar familhoù Liammoù diavaez Lec'hienn internet kêr Landeda (br) Landeda war lec'hienn Geobreizh Ti an Douristed Levrlennadur Landéda, mon village, Amicale culturelle de Landéda, dindan renerezh Jacques Michel, 1999 Notennoù ha daveoù