Gwitalmeze

Gwitalmeze ([ɡɥi.talˈmeː.ze]) zo ur gumun e Bro-Leon, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh. Betek 2015 e oa penn Kanton Gwitalmeze. Anv Bernard Tanguy ː Plebs Telmedovia, 884 ; Ploedalmezeu, c. 1330, 1467 ; Ploedalmezeau, Guytalmezeau, 1544. Erwan Vallerie ː Plebs Telmedovia, 884 ; Ploedalmezeu, c. 1330 ; Ploedalmezen, 1516 ; Guytalmezeau, 1544 ; Ploutalmezauff, 1629 ; Ploudanmezeau, 1630 ; Guytalmeseau, 1636. Gerdarzh diasur . Ardamezioù Sturienn « Mar kar Doue, da vat ez ay » Savet eo diwar euredenn div familh eus ar c'horn-bro, ar familh Du Chatel hag ar familh Kerlec'h ; ger-stur ar familh Du Chatel e oa Mar car doue, tra ma oa Da vat ez ay hini ar re Gerlec'h. Istor Orin Gwitalmeze zo ur barrez kozh a oa savet diwar Gwitalmeze, Sant-Pabu ha Lambaol-Gwitalmeze a-vremañ. Ar bourk kozh a oa lec'hiet e kêriadenn Gwitalmeze-Gozh hag a oa dindan Eskopti Leon. Dispac'h Gall Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Jean Goret e anv, hag an tri c'hure, Joseph Pondaven, François Pelleteur ha Laurent Crenn. E-kerzh ar Dispac'h Gall eo bet dibennet maer Gwitalmeze (an Ao. Barbier) e Brest d'ar 17 a viz Ebrel 1793. XXvet kantved Brezel-bed kentañ Mervel a reas 145 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,89% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911. Eil brezel-bed Mervel a reas 46 den ag ar gumun abalamour d'ar brezel. D'an 30 a viz Kerzu 1942 e kouezhas ur c'harr-nij B-17F-10-BO (anvet "Short Snorter", marilhet 41-24449 ha kodet LL-B) eus aerlu ar Stadoù-Unanet (United States Army Air Forces) e Porsal e Gwitalmeze gant dek den en e vourzh ; daou anezhe a voe lazhet, ne voe ket adkavet ar c'horfoù all. Brezelioù didrevadennañ Brezel Indez-Sina Mervel a reas tri milour eus ar gumun. Brezel Aljeria Mervel a reas ur milour eus ar gumun d’an 20 a viz Gwengolo 1956 e Guelma (departamant Annaba). Amoco Cadiz D'ar 16 a viz Meurzh 1978 ez eo aet al lestr Amoco Cadiz d'ar strad e-tal Porsal, gantañ 232 182 donenn a betrol. Brezhoneg Ar Brezoneg er Skol 1934-1936 : ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skol. Deskadurezh Ur skol Diwan a zo eno abaoe 1977. An hini gentañ e oa eus ar rouedad. E distro-skol 2025 e oa enskrivet er skol Diwan hag er c'hlasoù divyezhek 92 skoliad (11,2 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez) Monumantoù ha traoù heverk Dolmen Guilliguy, e Portsall Krugell-vein Enez Karn Peulven bolzek Sandrione Peulven plasenn ar Gezeg Iliz sant Pêr (XVIIIvet-XIXvet) Iliz Itron-Varia ar Skapular (1895-1921-1956) Chapel sant Elar, e Kerdanou (XIXvet) Maner Kereunou (XVvet) Maer Lestremeur (XVvet-XIXvet) War ar porzh e kaver eor ar vag gwallvrudet Amoco Cadiz, a oa aet d'ar strad d'ar 16 a viz Meurzh 1978 e-tal Porsal. E kumun Gwitalmeze emañ Enez Karn. Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e bered ar gumun Ar 7 karrnijour a varvas e-pad an Eil Brezel Bed, hini an tirlu a voe kavet er mor e miz Gwengolo 1918, e-pad ar Brezel-bed kentañ. Poblañs Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 Niver a annezidi Melestradurezh Tud Alphonse Arzel (1927-2014), politikour bet maer eus Gwitalmeze etre 1961 ha 2001, ha senedour. Ardamezeg ar familhoù Gevelliñ Cullompton (Bro-Saoz) abaoe 1977 Porthcawl (Kembre) abaoe 2025 Liammoù diavaez (br) (fr) lec’hienn ar gumun (br) Gwitalmeze war lec'hienn Geobreizh Levrlennadur Embannadurioù Flohic : Le Patrimoine des communes du Finistère. 1998 Pol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne Notennoù ha daveoù