Saint-Philibert eliza (Tournus)

Saint-Philibert eliza Erdi Aroko eliza da, antzinako abadia beneditar batetik bizirik atera den eraikin nagusia. Tournus herrian dago, Saône-et-Loire eskualdean (Frantzia). Arkitektura erromanikoaren erakusgarria da. Historia 875. urtean Karlos II.a burusoilak San Filibertoren erlikiekin herrira etorri ziren monjeen komunitate bati eman zion Tournus. Monjeek ihes egin zuten bikingoek Noirmoutierren egindako erasotik. Hau izan zen Europa kontinentalean erregistratutako bikingoen lehen erasoa, 799. urtean. Hungariarren inbasio batek abadia kaltetu zuen 936/937an. Abadia XVII. mendean itxi zen eta San Fililibert eliza kolegiata bihurtu zen. Frantziako beste eliza asko bezala, arrazoimenaren tenplu gisa sekularizatu zuten Frantziako Iraultzan. 1801eko Konkordatuaren ondoren, berriz ekin zitzaion kultu katoliko erromatarrari. Arkitektura Gaur egun uste da elizaren lehen zatiak XI. mendekoak direla. Borgoñako lehen estilo erromanikoan hasi ziren eraikitzen. Eliza barruti gotortu batean dago, eta defentsa faktore bat izan zen eraikinaren diseinuan. Mendebaldeko fatxada harrizkoa dela esan daiteke, harlangaitz astuneko hormak eta leiho gutxi baititu. Barrualdea Nabea kanoi gangaz estalita dago, zutabe zilindriko altuetan bermatuta. Kanoi-gangak ez dira ohikoak, zeharkakoak baitira: nabean zehar korritzen duen kanoi ganga luze baten ordez, kanoi ganga txikiagoek zeharkatzen dute nabea. Moldaketa horrek lagundu egiten dio ingeniaritzari, alboko bultzada saihestuz, baina ez da ederra eta ez da inoiz errepikatu. Kontserbazioa Eliza 1840ko monumentu historikoen zerrendan sartu zen. Argazki galeria Erreferentziak Bibliografia Curé, Henri; Virey, Jean (1905), Saint-Philibert de Tournus, Paris, A. Picard Juenin, Pierre (1733), Tournus. Nouvelle Histoire de l'abbaye de St-Filibert et de la ville de Tournus, Dijon, Antoine de Fay Miré, Georges de; Valléry-Radot, J. (1955), Saint-Philibert de Tournus, Inventaire monumental, vol. 1, Paris Kanpo estekak Tournuseko web orrialdeko fitxa: https://www.tournus.fr/le-site-abbatial-de-saint-philibert Borgoinako turismo orrialdeko fitxa: https://www.bourgogne-tourisme.com/decouvrir/patrimoine-et-musees/patrimoine-religieux/les-sites-religieux-incontournables-de-bourgogne/labbaye-saint-philibert-de-tournus-chef-doeuvre-roman-a-decouvrir/