Sırp Cumhuriyeti

Sırp Cumhuriyeti (Sırpça: Република Српска / Republika Srpska), Bosna-Hersek'in iki entitesinden biri, diğeri ise Bosna-Hersek Federasyonu'dur. Ülkenin kuzeyinde ve doğusunda yer almaktadır. En büyük şehri ve idari merkezi, Vrbas nehri üzerinde yer alan Banja Luka'dır. Sırp Cumhuriyeti, 1992 yılında Bosna Savaşı'nın başlangıcında, Bosna-Hersek Sırplarının çıkarlarını koruma niyetiyle kuruldu. Savaş, Hırvatların ve Boşnakların büyük çoğunluğunun Sırp Cumhuriyeti'nin hak iddia ettiği topraklardan sürülmesine ve Bosna-Hersek Federasyonu'ndan sürülen Sırpların akınına tanık oldu. 1995 yılında imzalanan Dayton Anlaşması'nın ardından Sırp Cumhuriyeti, Bosna-Hersek içinde bir varlık olarak tanındı. Bugün Bosna ve Hersek'in Sırp nüfusunun çoğu Sırp Cumhuriyeti'nde yaşıyor. Sırp Cumhuriyeti, Ulusal Meclis'in taraf içinde yasama yetkisine sahip olduğu parlamenter tarzda bir hükûmettir. Sırp Cumhuriyeti, opština adı verilen 64 belediyeye bölünmüş olmasına rağmen nispeten merkezileşmiştir. Coğrafya Sırp Cumhuriyeti'nin en önemli nehirleri Sava, Drina ve Neretva nehirleridir. Sırp Cumhuriyeti'nde 63 belediye vardır. Demografi Sırp Cumhuriyeti nüfusu 2013 nüfus sayımına göre 1.218.107 kişidir. Etnik gruplar 2013 sayımlarına göre en büyük nüfus %81,51 oranıyla Sırplara aittir. Sonraki dağılım; Boşnaklar, %13,99 ve Hırvatlar, %2,41. Din Sırp Cumhuriyeti'nde en yaygın din Sırp Ortodoks Kilisesi'ne bağlı Ortodoksluk, en yaygın ikinci din İslam'dır. Eğitim 2013 yılı itibarıyla Sırp Cumhuriyeti'ndeki okuryazarlık oranı %96,8'dir. Eğitim 6-15 yaşları arasında zorunludur. Cumhuriyet çapında 187 tane ilkokul, 11 tane müzik okulu ve öğrenme engelli çocuklara yönelik 4 eğitim merkezi var. Ortaöğretimin üç farklı türü var: üç senelik meslek okulları, dört senelik teknik okulları ve dört senelik liseler (gimnazije). On tane bağımsız lise ve diğer okullara entegre edilmiş 30 tane lise var. Müzik okulları, ilkokul sonrasında eğitime devam etmek için farklı bir opsiyon sağlar. Sırp Cumhuriyeti'ndeki en eski ve en büyük üniversite, 1975 yılında kurulmuş Banja Luka Üniversitesi'dir. Sırp Cumhuriyeti'ndeki iki devlet üniversitesinin ikincisi ise Doğu Saraybosna Üniversitesi'dir. Yugoslav Savaşları sona erdikten sonra birçok özel yükseköğretim kuruluşu kuruldu; ör. Bosna-Hersek Amerikan Üniversitesi, Slobomir Üniversitesi, "Apeiron" Pan-Avrupa Üniversitesi ve Sinergija Üniversitesi. 1996 yılında kurulan Sırp Cumhuriyeti Bilim ve Sanat Akademisi, bilim ve sanat dallarının Sırp Cumhuriyeti'ndeki en yüksek seviyeli temsilci kuruluşudur. Sırp Cumhuriyeti Ulusal ve Millî Kütüphanesi, Banja Luka'da bulunan millî kütüphanedir. Sırp Cumhuriyeti Çağdaş Sanat Müzesi, Yugoslav ve uluslararası sanatının bir koleksiyonunu barındırır ve Banja Luka'da bulunur. Ayrıca bakınız Wikimedia Commons'ta Sırp Cumhuriyeti ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur Bosna-Hersek Federasyonu Bosna-Hersek Cumhuriyeti Dayton Anlaşması Hersek-Bosna Hırvat Cumhuriyeti Kaynakça Dış bağlantılar Valilik21 Ocak 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.