Μπόσνα (ποταμός)

Ο Μπόσνα (μτφ: Βοσνία) (βοσνιακά: Bosna, λατινικά: Bathinus) είναι ποταμός της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, παραπόταμος του Σάβου. Πηγάζει από το όρος Ίγκμαν διασχίζει το κεντρικό τμήμα της Βοσνίας και μετά από 271 χλμ. εκβάλει στον ποταμό Σάβο κοντά στο Σάμακ. Ανήκει στη λεκάνη της Μαύρης Θάλασσας. Ο Μπόσνα πηγάζει από τριάντα καρστικές πηγές στο χωριό Βρούτσι στους πρόποδες του βουνού Ίγκμαν στα 500 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, ένα μέρος γνωστό στους κατοίκους του Σαράγεβο ως κατάλληλο για πικ-νικ. Στο επάνω μέρος από τις πηγές του μέχρι τη Ζένιτσα περνά μέσα από το Σαράγεβο, το Βιζόκο, τη Ζένιτσα και το Κακάνισκε. Λίγο πριν ενωθεί με τον Σάβο δημιουργεί νησίδες και μαιάνδρους. Ο Μπόσνα έχει μήκος 273 χιλιόμετρα, βάθος 1–3 μέτρα (στις δίνες φτάνει βάθη έως 10 μέτρα) και πλάτος 35 έως 170 μέτρα. Οι ακτές καλύπτονται εν μέρει από δέντρα και θάμνους. Η μέση ροή του νερού είναι γύρω στα 100 m³/s. Το υψηλότερο επίπεδο του νερού το έχει κατά την περίοδο Μαρτίου–Μαΐου και τον Νοέμβριο, ενώ το χαμηλότερο Αύγουστο και Σεπτέμβριο. Οι κυριότεροι παραπόταμοι του Μπόσνα είναι οι: Ζελιέζνιτσα (26,9 χλμ.), Μίλιατσκα (35,9 χλμ.), Κριβάια (101 χλμ.), Σπρέτσα (137,5 χλμ.), Στάβνια (30.4 χλμ.), Φοϊνίτσκα (46 χλμ.), Λάσβα (49,4 χλμ.) και Ουζόρα (82 χλμ.). Η μόνη μονάδα υδροηλεκτρικής ενέργειας βρίσκεται στο Μπόγκατιτς που χτίστηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με ισχύ 6,5 MW. Η λεκάνη απορροής του Μπόσνα καλύπτει 10.460 τετραγωνικά χλμ., με μέσο υψόμετρο 640 μ., και περιορίζεται κυρίως σε μεσαία και χαμηλά βουνά. Η κοιλάδα του ποταμού Μπόσνα είναι η πιο πυκνοκατοικημένη περιοχή της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, με σχεδόν ένα εκατομμύριο κατοίκους, και αποτελεί το βιομηχανικό κέντρο της χώρας. Αναφορές Мала енциклопедија Просвета, Треће издање (1985); Београд: „Просвета“; ISBN 86-07-00001-2, στα σερβικά Јован Ђ. Марковић (1990): Енциклопедијски географски лексикон Југославије Сарајево: „Свјетлост“; ISBN 86-01-02651-6, στα σερβικά