Čitluk

Čitluk je naseljeno mjesto i središte istoimene općine u jugozapadnoj Hercegovini, Bosna i Hercegovina. Geografija Brotnjo je visoravan smještena na jugu-jugozapadu Bosne i Hercegovine. Pruža se uz granicu općine Mostar na sjeveru i sjeveroistoku pa do granica općina Široki Brijeg i Ljubuški na sjeverozapadu i jugu Brotnja. Vinova loza i duhan su poljoprivredne kulture s kojima su generacije odrastale i od kojih se živjelo. Danas u Čitluku proizvodi vrhunskog i kvalitetno vina od autohtonih sorti Žilavke i Blatine, koji se proizvode od vina iz Kamenih vinograda. Sredozemna klima, topla ljeta i blage zime omogućuju život kulturama kao što su loza, šipak, smokva, bajam, narandža i maslina, koji daju poseban topao i pitom izgled kraja i ljudi koji u njemu žive. Historija Historija Čitluka obuhvata historijski razvoj područja današnjeg Čitluka i šireg Brotnja, od prahistorije i antike do savremenog doba. Prostor Brotnja ima kontinuitet naseljenosti od najstarijih vremena, a u pisanim izvorima prvi se put pouzdano spominje početkom 14. stoljeća. Prahistorija i antika Prema historiografskoj i arheološkoj literaturi, područje Brotnja bilo je naseljeno još u prahistoriji, a u predantičko i rimsko doba pripadalo je prostoru koji je naseljavao Delmati. Time je ovaj kraj dijelio šire historijske procese istočnojadranskog i hercegovačkog prostora u vrijeme rimskog osvajanja. Za antičko razdoblje važni su i arheološki tragovi rimskog prisustva. U stručnoj literaturi navodi se vjerovatno postojanje rimske vile na prostoru Brotnja, što upućuje na uključenost ovoga kraja u privredne i komunikacijske tokove rimske Dalmacije. Srednji vijek Srednjovjekovna historija Čitluka vezana je za historijski prostor Brotnja. Najstariji sačuvani datum pisanog spomena imena Brotnjo jest 24. maj 1306. godine, zabilježen u aktu dubrovačkog kneza koji se čuva u Dubrovniku. Taj podatak svjedoči o uključenosti Brotnja u privredne i pravne veze s Dubrovnikom u kasnom srednjem vijeku. Srednjovjekovni kulturni pejzaž područja današnje općine Čitluk naročito potvrđuju brojne nekropole sa stećcima u Čerinu, Gradnićima, Vionici, Služanju, Velikom Ograđeniku i drugim naseljima. Ovi spomenici svjedoče o razvijenoj srednjovjekovnoj zajednici i kontinuitetu naseljenosti na prostoru Brotnja. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine proglasila je Groblje Mainovac i područje Bedra kao pretpostavljeno arheološko nalazište u Vionici nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine. Nacionalnim spomenikom proglašena je i Hajduk kula na Kručevića Brdu, kao vrijedan primjer historijske fortifikacijske arhitekture na području općine. Savremeno doba Današnja Općina Čitluk osnovana je 1955. godine, a njeno sjedište je u Čitluku. U drugoj polovini 20. stoljeća Čitluk se razvio kao administrativno, privredno i društveno središte Brotnja. Savremeni razvoj ovoga prostora u velikoj je mjeri obilježen vinogradarstvom i vinarstvom, koji imaju dugu lokalnu tradiciju, te razvojem turizma, naročito nakon afirmacije Međugorja kao međunarodno poznatog hodočasničkog odredišta. Rat u Bosni i Hercegovini Na početku rata u Bosni i Hercegovini područje Čitluka zahvatila su ratna dejstva. U materijalu korištenom pred Međunarodnim krivičnim tribunalom za bivšu Jugoslaviju (ICTY) zabilježeno je da su 7. aprila 1992. JNA granatirali Međugorje i Čitluk. U kasnijoj fazi rata, tokom hrvatsko-bošnjačkog sukoba, Čitluk se u svjedočenjima pred ICTY-em pojavljuje kao jedno od važnih mjesta političke i vojne organizacije Hrvatskog vijeća obrane u zapadnoj Hercegovini; u jednom od iskaza Čitluk se izričito navodi kao sjedište HVO-a. U presudi Žalbenog vijeća ICTY-a u predmetu Prlić i drugi zabilježeno je i da su pojedini visoki dužnosnici Herceg-Bosne i HVO-a, uključujući Brunu Stojića i Valentina Ćorića, bili rodom iz sela na području općine Čitluk. Kultura Nacionalni spomenici Na listi nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine za općinu Čitluk se nalaze sljedeći spomenici: ″Groblje Mainovac i područje Bedra kao pretpostavljeno arheološko nalazište″ (historijsko područje) ″Hajduk-kula na Kručevića Brdu″ (historijska građevina) Stanovništvo Nacionalni sastav stanovništva - općina Čitluk 1 Modalitet Muslimani se danas označava kao modalitet Bošnjaci. Nacionalni sastav stanovništva - naselje Čitluk 1 Modalitet Muslimani se danas označava kao modalitet Bošnjaci. Sport U Čitluku se nalazi nogometni klub HNK Brotnjo, te također košarkaški klub HKK Brotnjo. Turizam Nekoliko kilometara južno od grada nalazi se Međugorje, mjesto poznato po Svetištu kraljice mira i ukazanju Gospe od Međugorja. Poznate ličnosti Ivan Kordić, književnik. Reference Vanjski linkovi Zvanični sajt općine Čitluk