Belgijskô

Belgijskô je państwã w Zôpadny Eùropie, krôj Eùropejsczi Ùniji, federacjô, chtërną twòrzą trzë regionë. Stolëca Belgijsczi je sedzëbą NATO ë Eùropejsczi Ùniji. Belgijskô zwëskała samòstójnota òd Néderlandsczi 4 pazdzérznika 1830. 21 lëpińca 1831 pierszi król Belgijsczi – Léópóld I zasadł na trónie. Belgijskô je kònstitucyjną mònarchią, dzysdnia mònarchą je Filip I z dinastie Kobùrgów. Geògrafiô Pòłożenié Leżi w Zôpadny Eùropie, nad Nordowim Mòrzã, midze Francëją a Nédérlandzką. Wiéchrzëzna całownô: 30,528 km² wiéchrzëzna lądu: 30,278 km² wiéchrzëzna wòdów: 250 km² Lądowé grańce òglowô długòsc wszëtczich grańców: 1,297 km państwa, z jaczima mô grańce: Francëjô 556 km; Niemieckô 133 km; Luksembùrg 130 km; Néderlandzkô 478 km Brzegòwô liniô 66.5 km Klimat Umiarkowany, łagódné zëme, chłodné lata, deszczowi, mòkry, pòbiegłi. Ùsztôłcenié terenu Płasczé nôdbrzeżné rówiznë, strzódnô dzél ùrzemkowata, sërowe górë Ardeńsczégò Lasu na pôłniowim pòrënku. Wësokòsc terenu strzédnô wësokòsc: 181 m. n.r.m. nôniższô wësokòsc: 0 m. n.r.m. (Nordowe Mòrze) nôwëższi czëp: 694 m. n.r.m. (Botrange) Gruńtë wedle ùżiwaniô rolné gruńtë 44,4% (w tim 28,3% òrnëch gruńtów) lasë 22% (w 2023) Sprôwné pòdzelenié W Belgijsczi je sprôwné pòdzelenié na regionë. Lëdze i spòlëzna Pòpùlacjô wielëna lëdztwa: 11,960,170 (2025) białczi: 6,052,672 chłopë: 5,907,498 Etniczné karna Belgòwie 75.2%, Włosi 4.1%, Marokańczicë 3.7%, Francuzë 2.4%, Tërcë 2%, Òlendrzë 2%, jinsi 10.6% (wôrtosc szacowónô na 2012) Jãzëczi Néderlandczi (państwòwi) 60%, francësczi (państwòwi) 40%, miemiecczi (państwòwi) mni niż 1%. Belgijskô dzélë sã na trzë jãzëkowe wspólnotë. Religijné karna Katolëcë 57.1%, protestancë 2.3%, jinsi chrzescëjanie, 2.8%, mùzułmanie 6.8%, jinsi 1.7%, bezbòżnicë 9.1%, niewierzący/agnosticë 20.2% (wôrtosc szacowónô 2018) Ùrbanizacjô mieskô pòpùlacjô: 98.2% wikszé miesczé westrzódczi: Bruksela (stolëca) – 2,122 milionów mieszkańców; Antwerpiô – 1,057 milionów (pòdôwczi òglowégò spisënkù z 2023) Pòliticzny system òficjalnô pòzwa: Królestwò Belgijsczi pòliticzny ùstôw: kònstitucyjna mònarchia stolëca: Bruksela czasowô cona: UTC +0 Wëkònôwczô władza król Filip I (òd 21 lëpińca 2013) premier Bart De Wever (òd 3 gromicznika 2025) Ùstawòdôwczô władza Dwùjizbowi parlament, w skłôd jaczégò wchôdô Jizba Reprezentantów (fr. Chambre des Représentants; 150 nôleżników na piãcolatną kadencjã) i Senate (fr. Sénat; 60 nôleżników na piãcolatną kadencjã). Òbaczë téż Eùropejskô Ùnijô Francëjô Bibliografiô Belgijskô w „The World Factbook” Przëpisë Bùtnowé lënczi Commons: Belgijskô – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons