Дом па Першамайскай вуліцы, 42 (Магілёў)

Дом па вуліцы Першамайскай, 42 — будынак у Магілёве, размешчаны на заходнім баку плошчы Леніна, на скрыжаванні вул. Першамайскай і праспекта Міру (дом № 20). У простанароддзі гэты дом традыцыйна называюць «Дом 90». Гісторыя Па генеральным плане ў сувязі з рашэннем аб пераносе сталіцы БССР з Мінска ў Магілёў у 1938 г. адміністрацыйна-грамадскім цэнтрам горада павінна была стаць плошча імя Леніна, размешчаная на перасячэнні асноўных дыяметраў — вул. Першамайскай і запраектаванага праспекта Міру. Дом пабудаваны ў 1938—1940 гадах з цэглы паводле праекта архітэктараў А. П. Воінава і А. Брэгмана. Паводле іншых звестак — па праекце архітэктараў В. Батоевай і В. Мураўёва. Прызначаўся для пражывання служачых розных камісарыятаў і іх сем’яў і меў палепшаную планіроўку. Падчас Вялікай Айчыннай вайны быў пашкоджаны. Адбудаваны ў 1950 г. і выкарыстоўваўся як жылы з камунальнымі кватэрамі. У 1970-я гг. праведзена рэканструкцыя (арх. У. Д. Маркаў), надбудаваны сёмы паверх. Пры капітальным рамонце і рэканструкцыі 2000—2003 гг. планіроўка ўсіх паверхаў была значна зменена. Цяпер дом выкарыстоўваецца як жылы са шматлікімі крамамі на першым паверсе. Архітэктура Дом 5-павярховы з 7-павярховым вуглавым аб’ёмам. Вылучаецца манументальнасцю, цэласнасцю аб’ёмна-прасторавай кампазіцыі. Пластыку фасадаў ствараюць глыбокія балконы-лоджыі. У дэкаратыўным вырашэнні фасадаў выкарыстаны плоскія лапаткі, паміж імі прамавугольныя аконныя праёмы. У аснову планіровачнай структуры пакладзена 2-кватэрная секцыя з 4-5-пакаёвых кватэр. Мемарыяльныя дошкі Мемарыяльная дошка Валянціну Іванавічу Ермаловічу. Устаноўлена ў 2015 г. (граніт, бронза; скульпт. Уладзімір Конанаў). Зноскі Літаратура Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі / АН БССР. Ін-т мастацтвазнаўства, этнаграфіі і фальклору; Рэд. кал.: С. В. Марцэлеў (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1986. — Магілёўская вобласць. — 408 с., іл. Спасылкі На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Дом па Першамайскай вуліцы, 42 (Магілёў)