Дынама (стадыён, Менск)

«Дына́ма» — стадыён у Менску. Уважаецца за галоўную лёгкаатлетычную арэну Беларусі, дзе ладзіцца чэмпіянат краіны ў гэтым відзе спорту. Месьціцца на вуліцы Кірава, 8. Умяшчальнасьць стадыёну складае 22 000 чалавек. Стадыён быў афіцыйна адкрыты 12 чэрвеня 1934 году, рэканструяваны ў 1939 годзе, разбураны падчас Другой сусьветнай вайны, адноўлены ў 1954 годзе. Належаў Менскаму абласному савету фізкультурна-спартовага таварыства «Дынама». На стадыёне «Дынама» праходзілі футбольныя матчы падчас летніх Алімпійскіх гульняў 1980 году. Ад 2012 да 2018 гады прайшоў праз глыбокую рэканструкцыю. Гісторыя Стадыён быў афіцыйна адкрыты 12 чэрвеня 1934 году. Уласьнікам арэны быў Менскі абласны савет фізкультурна-спартовага таварыства «Дынама». Першапачаткова трыбуны ўмяшчалі 10 тысячаў чалавек. Стадыён хутка стаў самым наведвальным спартовым аб’ектам БССР, і неўзабаве паўстала патрэба ў павелічэньні ягонай умяшчальнасьці. Таму ў 1937—1939 гадах была зробленая першая рэканструкцыя, у выніку якой колькасьць месцаў для гледачоў былаа павялічана на 12 тысяч чалавек. Падчас Другой сусьветнай вайны стадыён быў разбураны — захаваліся толькі рэшткі трыбунаў. Астатнія спартовыя збудаваньні былі цалкам зьнішчаныя. Аднаўленьне стадыёна па вайне пачалося ў 1946 годзе. Першы футбольны матч на «Дынама» быў згуляны 12 чэрвеня 1948 году, аднак будаўніцтва вялося яшчэ да 1954 году. Над праектам працавалі архітэктары В. Вальфензон, М. Колі, М. Парусьнікаў, С. Сатунц, Е. Шаркова і М. Шміт. Па заканчэньні будаўніцтва трыбуны спартовай арэны ўмяшчалі 35 тысяч гледачоў. У 1978—1980 гадах напярэдадні ХХII летніх Алімпійскіх гульняў стадыён быў рэканструяваны акурат дзеля правядзеньня матчаў адборачнага футбольнага турніру Алімпіяды. Аўтарамі гэтага праекту былі архітэктары С. Баткоўскі, М. Гаўхфельд, Л. Гельфанд, Ю. Спясіўцаў, скульптар В. Занковіч. Да галоўнага старту чатырохгодзьдзя на «Дынама» былі ўсталяваныя новае табло і асьвятляльныя мачты, надбудаваны другі ўзровень трыбунаў (умяшчальнасьць павялічаная да 50 тысячаў), абсталяваныя лёжы для прэсы і спэцыяльнае памяшканьне для допінг-кантролю. У 1999 годзе на трыбунах былі ўсталяваныя плястыкавыя сядзеньні, у выніку чаго колькасьць месцаў для гледачоў скарацілася да 34 тысячаў гледачоў. Рэканструкцыя 2000-х гадоў У 2012 годзе ўлады гораду абвесьцілі міжнародны конкурс на найлепшы архітэктурны праект рэканструкцыі стадыёна. У тэндэры бралі ўдзел спачатку вугорская кампанія «Грабаплян», а затым нямецкая кампанія GMP International GmbH. Не зважаючы на перамогу ў конкурсе нямецкай кампаніі, Менскі гарадзкі выканаўчы камітэт адмовіўся ад прапанаванага праекту праз высокага кошту ягонай рэалізацыі. 16 траўня 2014 году Прэзыдэнт Беларусі Аляксандар Лукашэнка падпісаў Указ № 220 «Аб рэканструкцыі комплексу аб’ектаў стадыёна „Дынама“ ў г. Менску». Замоўцам была вызначаная ўправа капітальнага будаўніцтва Менгарвыканкаму, генэральнай праектнай арганізацыяй — прадпрыемства «Менскпраект» (галоўны архітэктар праекту Аляксандар Елісееў). Фінансаваньне ажыцьцяўлялася за кошт сродкаў бюджэту сталіцы. Пазьней улады гораду прапанавалі перабудаваць стадыён «Дынама» ў Нацыянальны алімпійскі стадыён. Было пастаноўлена зрабіць лёгкаатлетычную арэну з мажлівасьцю арганізацыі на ёй футбольных матчаў. Рэканструкцыя прадугледжвала захаваньне гістарычнага аблічча стадыёна і скарачэньне ўмяшчальнасьці да 22 тысячаў. Агульная колькасьць гледачоў улучала лёжу ганаровых гасьцей больш чым на 600 чалавек. Значна пашыраныя плошчы для работы спартовых журналістаў: для прадстаўнікоў СМІ адводзілася 800 месцаў на трыбунах і 200 у галоўным прэсавым цэнтры. Сучасны выгляд стадыёна быў нададзены дзякуючы стрэшцы з пакрыцьцём з алюмінавых прафіляваных лістоў, а таксама зашклёная частка фасада заходняй трыбуны. Старыя асьвятляльныя мачты арэны былі замененыя на новыя. Пад стрэшкай былі ўсталяваныя дадатковыя пражэктары і гукавая сыстэма. Зробленая мадэрнізацыя сыстэмы вадкаснага падагрэву поля, зьявіліся два новыя мультымэдыйныя табло. На стадыёне ўпершыню ў краіне была ўкаранёная сыстэма «старт-фініш», якая дазваляла за лічаныя сэкунды фіксаваць фальстарт, рабіць фатафініш, вымяраць дакладную адлегласьць, на якую паляцела спартовая прылада ў спаборніцтвах па кіданьні. Лёгкаатлетычнае ядро спартовай арэны ўлучала ў сябе дзевяць бегавых дарожак, сэктары для скачкоў у даўжыню, у вышыню, з шастом і патройнага скачку, для штурханьня ядра, кіданьня дзіды, дыска і молата, яма для бегу стыпль-чэз. Газон на футбольным полі застаўся натуральным, а памеры поля былі ўсталяваныя ў 105×68 мэтраў. Вялікая ўвага пры распрацоўцы праекту была нададзеная пытаньням бясьпекі. На тэрыторыі аб’екта разьмешчана каля чатырохсот відэакамэраў. Дзьве тысячы квадратных мэтраў у падтрыбунных памяшканьнях вылучаныя пад камэрцыйныя мэты. Для заўзятараў і наведвальнікаў былі прадугледжаныя 64 месцы на падземнай паркоўцы і 229 на тэрыторыі побач з арэнай. Па пэрымэтры трыбунаў стадыёна разьмешчаныя пункты грамадзкага харчаваньня. Сучаснасьць Адкрыцьцё спартовай арэны па рэканструкцыі адбылося 21 чэрвеня 2018 году. Ва ўрачыстай цырымоніі ўзялі ўдзел Аляксандар Лукашэнка і прэзыдэнт Міжнароднай асацыяцыі лёгкаатлетычных фэдэрацыяў. Нацыянальнаму алімпійскаму стадыёну «Дынама» была нададзеная чацьвертая катэгорыя УЭФА і першая кляса ад IAAF. На пэўны час да адкрыцьця Нацыянальнага футбольнага стадыёна ў 2025 годзе «Дынама» сталася галоўнай спартовай арэнай Менску, якая выкарыстоўвалася для матчаў з удзелам зборнай Беларусі па футболе і футбольнага клюбу «Дынама» Менск, а таксама тут ладзіліся фіналы Кубка Беларусі па футболе. З 21 па 30 чэрвеня 2019 году на стадыёне «Дынама» ладзіліся II Эўрапейскія гульні. Архітэктура Спартовы комплекс разам з паркавай зонай разьмешчаны на 2 тэрасах плошчай 12 га. Па рэканструкцыі 1978—1980 гадоў стадыён улучаў вялікую спартовую арэну, валейбольную і баскетбольную пляцоўкі, а таксама месца для гульні ў гарадкі, тэнісныя корты. Стадыён меў асобны будынак стралковага ціра з тэхнічна абсталяванымі агнявымі рубяжамі. Тэрыторыя стадыёна была абнесеная агароджай мастацкага чыгуннага ліцьця. Галоўны ўваход аформлены ў выглядзе статнай аркады карынцкага ордэру (архіт. М. Баршч). У 1980 годзе з боку вул. Ульянаўскай паўстаў другі парадны ўваход. Паводле ягонай восі разьмешчана скульптурная група «Бег» (скульптар В. Занковіч). Асьвятляльныя мачты разьмешчаныя звонку паводле пэрымэтру трыбунаў. Авальнае ў пляне спартовае ядро (футбольнае поле, 8 бегавых дарожак, сэктар для скачкоў і кіданьня) аточанае трыбунамі, якія зьмяшчалі больш за 50 тысячаў гледачоў. Большая іхняя частка ў выглядзе сэгмэнтнага амфітэатру разьмешчаная на натуральным земляным адхоне. Галоўны архітэктурны акцэнт трыбунаў — павільён-лёжа з боку галоўнага ўваходу. Пад трыбунамі разьмяшчаліся залы для лёгкай атлетыкі, барацьбы, боксу, лёгкаатлетычны цэнтар з мацоўнямі. Крыніцы Вонкавыя спасылкі Афіцыйны сайт. Гісторыя стадыёну Дынама