Амелянец

Амеляне́ц (таксама — Амельяне́ц, Мулінэ́ц) — вёска ў Камянецкім раёне Берасьцейскай вобласьці, уваходзіць у Вярховіцкі сельсавет. Месьціцца за 38 км на паўночны захад ад Камянцу, за 66 км на поўнач ад Берасьця, за 21 км на паўночны ўсход ад чыгуначнай станцыі Высока-Літоўск (лінія Берасьце — Беласток). Празь вёску праходзіць шэраг мясцовых аўтадарог: Н-389 (Амелянец — Ваўкаставец), Н-390 (Амелянец — Бобінка), Н-391 (Амелянец — Сьвінева — Панасюкі), а таксама рэспубліканская аўтадарога «Абход тэрыторыі нацыянальнага парку „Белавеская пушча“» (Р98). За 500 м на поўдзень ад вёскі працякае рака Сіпурка. Гісторыя канец XVI ст.: вёска ў Берасьцейскім павеце Берасьцейскага ваяводзтва ВКЛ, шляхецкая ўласнасьць. Згадваецца пры апісаньні межаў Белавескай пушчы ВКЛ. 1795: у выніку 3-га падзелу Рэчы Паспалітай у складзе Расейскай імпэрыі. сярэдзіна XIX ст.: пры ўрочышчы Гай у Вярховіцкай воласьці Берасьцейскага павету Гарадзенскай губэрні Расейскай імпэрыі. 1857: паводле 10-й рэвізіі 559 рэвіскіх душ, дзяржаўная ўласнасьць. 1885: 90 двароў, 623 жыхары, дзейнічалі праваслаўная царква, народнае вучылішча, піцейны дом. 1897: паводле перапісу сяло, 143 двары, 809 жыхароў, дзейнічалі царква, народнае вучылішча, хлебазапасная крама, кузьня, піцейны дом. канец XIX ст.: прыходу царквы належала 75 дзесяцінаў зямлі, 270 двароў, 2499 прыхаджан. 1905: 870 жыхароў, у народным вучылішчы 103 вучні. 1921: у выніку польска-савецкай вайны па Рыскай мірнай дамове ў складзе Польшчы, вёска ў Вярховіцкай гміне Берасьцейскага павету Палескага ваяводзтва. 1923: 44 двары, 213 жыхароў. 1925: згарэла драўляная царква, у гэтым жа годзе сюды была перавезена царква зь Яблачынскага манастыру (Польшча). 1939: у выніку Пакту Молатава — Рыбэнтропа ў складзе Берасьцейскай вобласьці БССР. 1940: цэнтар Амелянецкага сельсавету Кляшчэльскага раёну Берасьцейскай вобласьці, 611 жыхароў. 1941—1945: у Другую сусьветную вайну акупаваная нямецкімі войскамі з 22 чэрвеня 1941 году да 19 ліпеня 1944 году (вызвалена воінамі 65-й арміі). У 1942 годзе гітлераўцы расстралялі 6 мірных жыхароў. Цягам вайны на франтах загінулі і зьніклі бязь вестак 28 жыхароў вёскі. 1945: у Высокаўскім раёне. 1947: арганізаваны калгас «1 Мая», які ў 1950 годзе аб’ядноўваў 261 жыхара вёскі. 1954: у Бушміцкім сельсавеце. 1960: 436 жыхароў. 1962: у Камянецкім раёне. 1964: цэнтар калгасу «Зара». 1968: у Каленкавіцкім сельсавеце. 23 чэрвеня 2011 году вёска перададзеная зь ліквідаванага Каленкавіцкага ў склад Вярховіцкага сельсавету. Насельніцтва XX стагодзьдзе: 1970 год — 351 жыхар; 1999 год — 353 жыхары XXI стагодзьдзе: 2005 год — 119 двароў, 337 жыхароў; 2010 год — 321 жыхар Інфраструктура У складзе СВК «Амелянец». Працуюць сярэдняя школа, дзіцячы сад, бібліятэка, Дом культуры, камбінат бытавога абслугоўваньня, аддзяленьне сувязі, крама. Дзейнічае Крыжаўзьвіжанская царква. Крыніцы Літаратура Гарады і вёскі Беларусі: Энцыклапедыя. Т. 4, кн. 2. Брэсцкая вобласць / рэдкал.: Г.П. Пашкоў (дырэктар) [і інш.]. — Менск: БелЭн, 2007. — 608 с.: іл. ISBN 978-985-11-0388-7. С. 15—16. Вонкавыя спасылкі Омеленец (рас.) на Глёбус Беларусі Амелянец , Radzima.org Надвор’е ў вёсцы Амелянец