Руба

Ру́ба — былы гарадскі пасёлак у Віцебскай вобласці Беларусі, цяпер у гарадскіх межах Віцебска. Знаходзіўся ў юрысдыкцыі Віцебскага гарсавета (Чыгуначны раён). Геаграфія Знаходзіцца на рацэ Дзвіне, за 15 км ад Віцебска, аўтамабільнымі дарогамі Руба злучаная з Віцебскам, Гарадком, Суражам. Даліна Дзвіны каля Рубы каньёнападобная, пойма звужаецца да 10—20 м. На правым і левым берагах ракі радовішча даламітаў. Пластавы паклад звязаны з адкладамі франскага яруса (верхні дэвон). У рэчышчы Дзвіны даламіты выходзяць на дзённую паверхню. Гісторыя На карце XVIII ст. (План генеральнага межавання Віцебскага павету) вёска Руба пазначаная толькі на правым беразе Дзвіны, а насупраць яе ў Дзвіну ўцякае аднайменная рэчка Руба. Руба вядомая з пачатку XIX стагоддзя як цэнтр фальварка, куды ў 1834 годзе ўваходзіла 4 вёскі Вярхоўскай воласці Віцебскага павета, паблізу найбуйнейшых на Заходняй Дзвіне парогаў, небяспечных для суднаў і плытоў. У 1909 годзе вёска і фальварак ва ўласнасці Піскунова. З 20 жніўня 1924 года вёска ў Бабінавіцкім сельсавеце Віцебскага раёна. У Вялікую Айчынную вайну з ліпеня 1941 да чэрвеня 1944 года акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі. 13 чэрвеня 1942 года карны атрад расстраляў у былым пасёлку Вярхоўе і яго акрузе 75 жыхароў. З 31 ліпеня 1970 года — гарадскі пасёлак у падпарадкаванні Чыгуначнага райсавета горада Віцебска. 7 ліпеня 1972 года ў склад Рубы ўвайшла вёска Вярхоўе. У 2017 годзе Руба была ўключаная ў гарадскія межы Віцебска. Насельніцтва 2006 год — 8,1 тыс. чал. 2016 год — 7 652 чал. 2017 год — 7 662 чал. Эканоміка Каля Рубы, уздоўж ракі і па яе рэчышчы, на паверхню выходзяць старажытныя пласты даламітаў — найбуйнейшае ў Беларусі радовішча высакаякасных вапнякоў. У 1931 годзе каля Рубы заснаваны вапнавы завод, вакол якога вырас завадскі пасёлак. Была пабудавана чыгуначная ветка даўжынёй 22 км. Прадпрыемствы будаўнічых матэрыялаў і харчовай прамысловасці. Гарналыжны цэнтр «Руба». Побач з Рубай аздараўленчы цэнтр «Жалезнякі». Славутасці Помнік на магіле ахвяр фашызму Помнік на магіле Невядомага салдата Помнік у гонар 1-й Віцебскай імя УЛКСМ партызанскай брыгады Царква ў гонар велікамучаніка Панцеляймона Дэндрапарк Вядомыя асобы Кацярына Віктараўна Лаўрыненка (1977—2025) — беларускі гісторык. Людміла Іванаўна Пісарава (1939—2011) — беларуская актрыса. Зноскі Літаратура Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 13: Праміле — Рэлаксін / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 2001. — Т. 13. — 576 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0216-4 (т. 13). Энцыклапедыя літаратуры і мастацтва Беларусі: У 5-і т., Т. 4. Накцюрн — Скальскі / Рэдкал.: І. П. Шамякін (гал. рэд.) і інш. — Мн.: БелСЭ, 1986. — Т. 4. — 742 с. — 9 500 экз. Витебск: Энциклопедический справочник / Гл. редактор И. П. Шамякин. — Мн.: БелСЭ им. П. Бровки, 1988. — С. 317. — 408 с. — 60 000 экз. — ISBN 5-85700-004-1. (руск.) Спасылкі На Вікісховішчы ёсць медыяфайлы па тэме Руба Геаграфічныя звесткі па тэме Руба на OpenStreetMap Гарадскі пасёлак Руба Архівавана 8 ліпеня 2013. Горнолыжный центр в г. п. Руба Архівавана 24 лютага 2012. Надвор’е ў пасёлку Руба