Qizil masjid (Schwetzingen)

Qizil masjid (olmoncha: Rote Moschee ), shuningdek, Schwetzingen bogʻi masjidi (olmoncha: Moschee im Schwetzinger Schlossgarten ) nomi bilan ham tanilgan, Schwetzingen saroyi bogʻida joylashgan, Germaniyaning hozirgi Baden-Vyurtemberg shimoliy qismida qurilgan, tashqi koʻrinishi masjidni eslatuvchi bezak inshootidir. milodiy 1796-yilda qurib bitkazilgan boʻlib, Germaniyadagi eng qadimgi masjidsimon bino hisoblanadi. U aslida haqiqiy musulmon ibodati uchun moʻljallanmagan edi va faqat 1870-yillar hamda 1980-yillarda qisqa davrlar davomida shunday maqsadda foydalanilgan. Bino, aksincha, nasroniy boʻlmagan dinlar, xususan islomning qadrini tan olish ramzi sifatida qurilgan boʻlib, ichki va tashqi qismida yarim afsonaviy Sharq bilan bogʻlangan, abadiy hikmatni ifodalashi koʻzda tutilgan koʻplab yozuvlar boʻlgan. Shu bois Schwetzingen bogʻi masjidi ilk davrdagi diniy bagʻrikenglik yodgorligi va Maʼrifat davrining bir namunasi sifatida koʻrilishi mumkin. Tarixi Qizil masjid fransuz meʼmori Nicolas de Pigage loyihasi asosida, Bavariya saylovchisi Charles Theodorening buyrugʻi bilan, qisman usmonli meʼmorchiligini taqlid qiluvchi gibrid uslubda qurilgan. Qurilishning birinchi bosqichi 1776-yilda Turkiya bogʻi (fransuzcha: jardin turc) barpo etilishi bilan boshlangan. Masjid qurilishi 1779-yilda boshlangan va 1792–1793-yillarda yakunlangan, minora esa faqat 1795–1796-yillarda bitkazilgan. Qurilish tannarhi taxminan 120 000 gilderni tashkil etgan boʻlib, masjid Schwetzingen bogʻidagi eng qimmat inshootga aylangan. Qurilish boshlanganda saroy allaqachon Myunxenga koʻchirilgan edi, chunki Charles Theodore 1778-yilda Bavariya saylovchisi boʻlib qolgan, biroq Pfalsdagi saylovchilik martabasini ham saqlab qolgan edi. Inshootda ikki baland minora va gumbazli ibodat zali boʻlishiga qaramay, unda ayrim anʼanaviy masjid unsurlari — mehrob, minbar va tahorat hovuzi yoʻq. U aslida islomiy ibodat uchun faqat Fransiya–Prussiya urushidan keyin, Magʻribdan boʻlgan harbiy asirlar Schwetzingen yaqinidagi harbiy gospitalarda saqlangan davrda, shuningdek 1980-yillarda ishlatilgan[manba kerak]. 1970-yildan boshlab butun Schwetzingen saroyi majmuasi bogʻni saqlash rejasi asosida qayta tiklandi. Masjidni restavratsiya qilish 1990-yillarda boshlangan va 2007-yilda yakunlangan. Baden-Vyurtemberg yer hukumati masjid tashqi qismini taʼmirlash uchun taxminan 2.5 million yevro, ibodat yoʻlaklarini restavratsiya qilish uchun 1.5 million yevro va ichki qismni taʼmirlash uchun 6 million yevro mablagʻ sarflagan. Meʼmorchilik Masjid gumbazi ayrim jihatlari bilan nasroniy meʼmorchiligini eslatadi, uning peshtoqini ikki tomonidan oʻrab turgan minoralar 1737-yilda muqaddaslashtirilgan Venadagi Karlskirche cherkovini esga soladi. Asosiy va qoʻshimcha gumbazlarning ichki qismi yulduz naqshlari bilan bezatilgan boʻlib, ular islomning keng tarqalgan ramzi sifatida talqin qilinadi. Tipik usmonli masjidlaridan farqli oʻlaroq, hovlilar bino orqa qismida joylashgan. Yulduzlar bilan bezatilgan shiftga ega masjid ruhiy va maʼnaviy maʼnoda tun va osmonni ifodalaydi hamda shu bilan birga oʻlimdan keyingi hayot ramzi hisoblanadi. Galereya Yana qarang Germaniyada Islom Germaniyadagi masjidlar roʻyxati Manbalar Havolalar Vikiomborda „Moschee Schwetzingen“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.