Ağoğlan Manastırı

Ağoğlan Manastırı (Azerice: Ağoğlan monastırı) ya da Tsitsernavank (Ermenice: Ծիծեռնավանք), Azerbaycan'ın Laçın Rayonu'nda bulunan bir Ermeni Apostolik manastırıdır. 5. ya da 6. yüzyılda inşa edilen yapı, Ermenistan'ın Sünik sınırına yaklaşık beş kilometre uzaklıktadır. Yapı, tarihsel kaynaklarda Kaşatağk (Ermenice: Քաշաթաղք) olarak anılan bölgede bulunmaktadır. Azerbaycan'da Ağoğlan olarak adlandırılan yapı, Ermeni Apostolik manastırı olarak tanınmamakta, resmî olarak Alban Havari Kilisesi olarak nitelendirilmektedir. Mimari yapısı Yapıda herhangi bir inşa kitabesi bulunmamaktadır. Ancak mimari özelliklere dayanılarak yapının üç ana inşa evresi geçirdiği kabul edilmektedir. Kilise, ilk evrede apsisi olmayan, basit dikdörtgen planlı bir bazilika olarak inşa edildi. Güney duvarındaki kapıların biçimine dayanılarak bu ilk evre 5. ya da 6. yüzyıllara tarihlendirilmektedir. Ancak alternatif bir görüşe göre yapı, başlangıçta pagan bir tapınak olarak işlev görmüş olup bu evre 3. yüzyıla tarihlenmektedir. İkinci inşa evresinde bazilikaya penceresiz bir apsis eklendi. Bu apsis, dikdörtgen planlı iç mekânın doğu tarafına içten inşa edildi. Ayrıca dış duvarların üst bölümleri de yükseltildi. Bu evre 6. yüzyıla tarihlenir. Bu dönemde nefleri giriş bölümünden ayıran arkatın muhtemelen ahşap sütunlar aracılığıyla oluşturulduğu düşünülmektedir. Üçüncü inşa evresinde ise ahşap elemanların yerini taş kemerler ve sütunlar aldı. Sütun başlıklarının üslubuna dayanılarak bu evre 6. yüzyılın sonları ile 10. yüzyılın başları arasına tarihlendirilmektedir. Kaynakça