Օղակաձև զբոսայգի

Օղակաձև այգի, գտնվում է Երևանի Կենտրոն համայնքում։ Օղակաձև Գետառ գետի հունով պտտվում է քաղաքի փոքր կենտրոնի շուրջը և բաժանում փոքր և մեծ կենտրոնները։ Այգին սկսվում է «Այրարատ» կինոթատրոնի դիմացից, որտեղ գտնվում է Երևանի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ Մայր եկեղեցին, եզերվելով Խանջյան և Երվանդ Քոչարի փողոցներով, ձգվում է մինչև Մոսկովյան և Իսահակյան փողոցներ։ Նկարագրություն Այգու հիմնական գործառույթն է քաղաքի օդը մաքրելը, առողջ միկրոկլիմա ստեղծելը, մարդկանց հանգստի վայր լինելը։ Այգին համարվում է քաղաքի ծառաթփատեսակներով ամենահարուստ կանաչ գոտիներից մեկը (աճում է սոճի, եղևնի, գիհի, ակացիա, թխկի, կատալպա, կաղնի, կեչի, բարդի, հացենի, արոսենի, բալենի, կեռասենի, տանձենի, չիչխանի ծառ, սոսի, հուդայածառ, փշատենի, թթենի, ասպիրակ, եղրևանի, մասրենի)։ Այգու երկայնքով հոսում է Գետառը, որն ապահովում է կանաչ գոտիների ոռոգումն ու օդի խոնավությունը։ Այգու երկարությունը 5 կմ է։ Պատմություն Օղակաձև այգու հատակագիծը ստեղծվել է 1924 թվականին, բայց կյանքի է կոչվել միայն 1960-ական թվականների սկզբին։ Մինչև 1960-ական թվականները Շախմատի տնից մինչև այգու վերջն ընկած հատվածը եղել են սեփական տներ՝ իրենց պտղատու ծառերով։ Սակայն 1960-ականների վերջին դրանք քանդվել են։ Այգու կառուցումը նախաձեռնել է «Երևաննախագծի» N2 ճարտարապետական արվեստանոցը` Ֆենիքս Դարբինյանի ղեկավարությամբ։ Այգու կառուցման փուլում նախագիծը մի շարք փոփոխությունների է ենթարկվել, նախատեսված 1200 հա տարածքն էլ էապես նվազել է։ Այգին սկիզբ առավ «Այրարատ» կինոթատրոնի մոտից, անցավ Խանջյան, Երվանդ Քոչարի փողոցներով ու ձգվեց մինչև Մոսկովյան և Իսահակյան փողոցներ։ Այդպիսով, Օղակաձև այգու տարածքը զբաղեցրեց Փոքր Կենտրոնի միայն 7 տոկոսը։ Այգին ունեցավ 26 հա տարածք, որից 9 հա ճեմուղի, 2 հա ջրային տարածք (շատրվաններ, ջրավազան, լողավազան) 14 հա կանաչ գոտի, 7700 քմ շինօբյեկտ (արձաններ, քանդակներ)։ 1960-1970-ական թվականներին Օղակաձև զբոսայգու տարածքը հարստացել է հուշարձաններով։ Այնտեղ շուրջ 20 հուշարձան կա` «Բարեկամության ձեռքեր», «Ավետիք Իսահակյան», «Եղիշե Չարենց», «Միքայել Նալբանդյան», «Արմեն Տիգրանյան», «Վարդան Մամիկոնյան» և այլն։ 1990-ական թվականներին շատ ծառեր հատվել են, ապա ցամաքել է Գետառը։ Այգին մնացել է անխնամ։ 2000-ական թվականներին այգու տարածքի որոշ հատվածեր վարձակալության են տրվել, անկանոն կառուցապատվել, կանաչ գոտիները վերածվել են սրճարանների։ 2005 թվականին այգին անվանակոչվել է երիտասարդության զբոսայգի։ 2019-2020 թվականներին Երևանի քաղաքապետարանն ու «ԿՇՄՊ» ՀՈԱԿ-ը սկսեցին զբոսայգու բարեկարգման աշխատանքները։ Այգու տարածքն ամբողջությամբ մաքրվել է կենցաղային աղբից, հատվել են կենսազուրկ ծառերը, նորոգվել են հին ու քայքայված ջրագծերը։ 2021 թվականի նոյեմբերի 15-ին այգում բացվել է սքեյթ պարկ։ Պատկերասրահ Ծանոթագրություններ